Özünlə danışmaq dəlilikdir, yoxsa inkişaf yolu?

Cəmiyyətdə güzgüyə baxaraq özünlə danışan adam görsək, çox vaxt bunu qəribəlik, hətta bir az da “dəlilik” kimi qiymətləndiririk. Halbuki son illərin psixoloji araşdırmaları göstərir ki, bu vərdiş nəinki normaldır, hətta insanın problem həll etmə bacarığını, özünənəzarətini və idrak performansını artıran effektiv üsullardan biridir.

Güzgü qarşısında danışmaq insanın düşüncələrini sanki kənardan izləməsinə imkan yaradır. Özünü görərək sözlərini eşitmək beynin emosional deyil, daha rasional və reflektiv düşünmə rejiminə keçməsinə səbəb olur. Nəticədə fikirlər daha aydın formalaşır, mühakimə qabiliyyəti güclənir, daxili motivasiya artır.

Beyin niyə güzgünü “ciddi” qəbul edir?

Psixoloqların fikrincə, güzgü qarşısında danışarkən beyin həm danışan, həm dinləyən, həm də müşahidəçi rolunu eyni anda icra edir. Bu isə özünü dərk etmə səviyyəsini yüksəldir. İnsan problemini başqasına izah edirmiş kimi danışdıqda, məsələni sadələşdirir, prioritetləri müəyyənləşdirir və emosional xaos azalır.

Təsadüfi deyil ki, bu texnika artıq terapiyada, təhsildə, idman və səhnə performansında istifadə olunur. İdmançılar yarışdan əvvəl özlərinə motivasiya verən cümlələri güzgü qarşısında təkrar edir, tələbələr təqdimat öncəsi nitqlərini bu üsulla məşq edirlər.

Bu mövzu Azərbaycan kinosunda da incə şəkildə əks olunub. “Həm ziyarət, həm ticarət” filmindəki güzgü səhnəsi yaddaşlarda qalıb. O səhnədə güzgü sadəcə əks deyil, sanki ikinci bir “mən” rolunu oynayır.

Məhz bu məqam güzgü qarşısında danışmağın gücünü göstərir. Güzgü qarşısında deyilən sözlər daha səmimi, daha sərt və daha real olur.

Bəzən insanın ehtiyacı olan ən doğru məsləhət başqasından deyil, elə özündən gəlir. Güzgü qarşısında qurulan qısa dialoqlar özünə inamı artırır, qərarsızlığı azaldır və daxili nizam yaradır. Bu, nə mistik ritualla, nə də özünü aldatmaqla bağlıdır. Sadəcə beynin özünü təşkil etmə mexanizmidir.

Güzgü qarşısında özünlə danışmaq nə gülməlidir, nə də təhlükəli. Əksinə, düzgün istifadə olunduqda bu üsul insanın özünü daha yaxşı tanımasına, daha sağlam qərarlar verməsinə və daxili gücünü oyatmasına kömək edə bilər.

Bəlkə də bəzən güzgüyə baxıb özümüzə bir sual vermək kifayətdir. Cavab isə elə çoxdan içimizdədir.

Leyla Mirzə, Bizimyol.info