Icma.az
close
up
RU
Pensiyalarla bağlı vacib məsələ Nazir açıqladı, detallar bəlli oldu

Pensiyalarla bağlı vacib məsələ Nazir açıqladı, detallar bəlli oldu

GlobalInfo saytından verilən məlumata əsasən, Icma.az məlumatı açıqlayır.

Azərbaycanda son günlər pensiya kapitalının vərəsələrə verilib-verilməməsi ilə bağlı müzakirələr artıb. Məsələyə Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi də aydınlıq gətirib və hazırkı pensiya sisteminin necə işlədiyini izah edib.

Belə ki, əmək və əhalinin müdafiəsi naziri Anar Əliyevin sözlərinə görə, bu gün ölkədə sığorta pensiya sistemi həmrəylik prinsipi əsasında fəaliyyət göstərir:

“İstənilən şəxsin ödədiyi sığorta haqqı 1,1 milyon əmək pensiyaçısının pensiyasının maliyyələşdirilməsinə yönəlir”.

Mövcud modeldə fərdi pensiya kapitalının vərəsələrə verilməsi nə dərəcədə mümkündür?

Globalinfo.az-a danışan iqtisadçı Elçin Rəşidov deyib ki, hazırda işləyən şəxslərin ödədiyi sosial sığorta haqları birbaşa hazırkı pensiyaçılara verilir:

“Kapital yığımı prinsipi isə fərqlidir: insan öz hesabına vəsait toplayır və pensiyaya çıxdıqda yalnız topladığı məbləğ əsasında aylıq pensiya alır. Həmrəylik prinsipində indiki nəsil işləyərək mövcud pensiya alanların təminatını ödəyir. Bu vəsait bəzən kifayət etmədiyi üçün dövlət büdcəsindən əlavə köçürmələr edilir. Pensiya kapitalı qanunvericilikdə fərdi şəxsi hesabda toplanan sığorta hissəsi kimi müəyyənləşir və bu kapital pensiyaya çıxarkən aylıq pensiyanın hesablanması üçün istifadə olunur. Şəxs pensiyaya çıxmadan vəfat edərsə, təbii ki, təqaüd almır, uzun müddət yaşadıqda isə daha çox alır”.

Elçin Rəşidov

İqtisadçı qeyd edib ki, mövcud sistemdə pensiya vəsaitinin vərəsələrə ötürülməsi həm hüquqi, həm də məntiqi baxımdan mümkün deyil:

“Çünki həmrəylik prinsipi əsasında bir işçinin ödədiyi sosial sığorta haqqı başqa bir işçinin valideyninə və ya yaxınlarına miras kimi verilə bilməz. Bu, pensiya sisteminin mahiyyətinə ziddir. Azərbaycan hibrid pensiya modelinə malikdir: həm həmrəylik, həm də məhdud da olsa, yığım prinsipi mövcuddur. Əgər şəxs pensiyaya çıxmadan vəfat edibsə və onun fərdi hesabında toplanmış yığım hissəsi pensiyaya çevrilməyibsə, yalnız həmin yığım hissəsi vərəsələrə verilə bilər. Lakin pensiyanın əsas hissəsi olan sığorta kapitalı vərəsələrə ötürülmür, çünki bu vəsait bütün cəmiyyət üçün ümumi fondun bir hissəsidir.

Qanunvericiliyə görə, vəfat etmiş şəxsin ailə üzvləri yalnız “ailə başçısını itirməyə görə əmək pensiyası” hüququ əldə edə bilərlər. Bu, şəxsin yığdığı kapitalın miras kimi verilməsi deyil, sosial təminat mexanizmidir. Əgər pensiya kapitalı tam şəkildə vərəsəliyə açıq olsa, sistemin maliyyə sabitliyi pozular və yaşlı nəsil sosial təminatsız qala bilər. Dünya təcrübəsində tam yığım modelinə əsaslanan pensiya sistemləri mövcuddur. Bu sistemlərdə hər kəsin kapitalı onun şəxsi mülkiyyəti sayılır və investisiya fondu kimi idarə olunur. Lakin Azərbaycanda əsas pensiya kapitalı vərəsəliyə açıq deyil, yalnız çox kiçik olan yığım hissəsi vərəsələrə verilə bilər”.

Ləman İmran
Globalinfo.az

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:185
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 05 Dekabr 2025 06:04 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see355

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see301

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see274

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see257

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see249

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see244

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see239

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see225

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see219

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see219

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see219

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see196

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see196

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see189

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see188

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see180

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see178

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see178

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see177

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see176
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri