Icma.az
close
up
RU
Pensiyalarla bağlı vacib məsələ Nazir açıqladı, detallar bəlli oldu

Pensiyalarla bağlı vacib məsələ Nazir açıqladı, detallar bəlli oldu

GlobalInfo saytından verilən məlumata əsasən, Icma.az məlumatı açıqlayır.

Azərbaycanda son günlər pensiya kapitalının vərəsələrə verilib-verilməməsi ilə bağlı müzakirələr artıb. Məsələyə Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi də aydınlıq gətirib və hazırkı pensiya sisteminin necə işlədiyini izah edib.

Belə ki, əmək və əhalinin müdafiəsi naziri Anar Əliyevin sözlərinə görə, bu gün ölkədə sığorta pensiya sistemi həmrəylik prinsipi əsasında fəaliyyət göstərir:

“İstənilən şəxsin ödədiyi sığorta haqqı 1,1 milyon əmək pensiyaçısının pensiyasının maliyyələşdirilməsinə yönəlir”.

Mövcud modeldə fərdi pensiya kapitalının vərəsələrə verilməsi nə dərəcədə mümkündür?

Globalinfo.az-a danışan iqtisadçı Elçin Rəşidov deyib ki, hazırda işləyən şəxslərin ödədiyi sosial sığorta haqları birbaşa hazırkı pensiyaçılara verilir:

“Kapital yığımı prinsipi isə fərqlidir: insan öz hesabına vəsait toplayır və pensiyaya çıxdıqda yalnız topladığı məbləğ əsasında aylıq pensiya alır. Həmrəylik prinsipində indiki nəsil işləyərək mövcud pensiya alanların təminatını ödəyir. Bu vəsait bəzən kifayət etmədiyi üçün dövlət büdcəsindən əlavə köçürmələr edilir. Pensiya kapitalı qanunvericilikdə fərdi şəxsi hesabda toplanan sığorta hissəsi kimi müəyyənləşir və bu kapital pensiyaya çıxarkən aylıq pensiyanın hesablanması üçün istifadə olunur. Şəxs pensiyaya çıxmadan vəfat edərsə, təbii ki, təqaüd almır, uzun müddət yaşadıqda isə daha çox alır”.

Elçin Rəşidov

İqtisadçı qeyd edib ki, mövcud sistemdə pensiya vəsaitinin vərəsələrə ötürülməsi həm hüquqi, həm də məntiqi baxımdan mümkün deyil:

“Çünki həmrəylik prinsipi əsasında bir işçinin ödədiyi sosial sığorta haqqı başqa bir işçinin valideyninə və ya yaxınlarına miras kimi verilə bilməz. Bu, pensiya sisteminin mahiyyətinə ziddir. Azərbaycan hibrid pensiya modelinə malikdir: həm həmrəylik, həm də məhdud da olsa, yığım prinsipi mövcuddur. Əgər şəxs pensiyaya çıxmadan vəfat edibsə və onun fərdi hesabında toplanmış yığım hissəsi pensiyaya çevrilməyibsə, yalnız həmin yığım hissəsi vərəsələrə verilə bilər. Lakin pensiyanın əsas hissəsi olan sığorta kapitalı vərəsələrə ötürülmür, çünki bu vəsait bütün cəmiyyət üçün ümumi fondun bir hissəsidir.

Qanunvericiliyə görə, vəfat etmiş şəxsin ailə üzvləri yalnız “ailə başçısını itirməyə görə əmək pensiyası” hüququ əldə edə bilərlər. Bu, şəxsin yığdığı kapitalın miras kimi verilməsi deyil, sosial təminat mexanizmidir. Əgər pensiya kapitalı tam şəkildə vərəsəliyə açıq olsa, sistemin maliyyə sabitliyi pozular və yaşlı nəsil sosial təminatsız qala bilər. Dünya təcrübəsində tam yığım modelinə əsaslanan pensiya sistemləri mövcuddur. Bu sistemlərdə hər kəsin kapitalı onun şəxsi mülkiyyəti sayılır və investisiya fondu kimi idarə olunur. Lakin Azərbaycanda əsas pensiya kapitalı vərəsəliyə açıq deyil, yalnız çox kiçik olan yığım hissəsi vərəsələrə verilə bilər”.

Ləman İmran
Globalinfo.az

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:195
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 05 Dekabr 2025 06:04 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see401

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see379

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see358

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see344

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see340

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see318

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see301

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see232

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see226

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see225

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see221

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see220

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see215

Dərmanlar da icbari tibbi sığortaya daxil edilir Kimlər faydalanacaq?

20 Noyabr 2026 22:21see210

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see204

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see204

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see201

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see201

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see201

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see200
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri