Icma.az
close
up
RU
Pensiyalarla bağlı vacib məsələ Nazir açıqladı, detallar bəlli oldu

Pensiyalarla bağlı vacib məsələ Nazir açıqladı, detallar bəlli oldu

GlobalInfo saytından verilən məlumata əsasən, Icma.az məlumatı açıqlayır.

Azərbaycanda son günlər pensiya kapitalının vərəsələrə verilib-verilməməsi ilə bağlı müzakirələr artıb. Məsələyə Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi də aydınlıq gətirib və hazırkı pensiya sisteminin necə işlədiyini izah edib.

Belə ki, əmək və əhalinin müdafiəsi naziri Anar Əliyevin sözlərinə görə, bu gün ölkədə sığorta pensiya sistemi həmrəylik prinsipi əsasında fəaliyyət göstərir:

“İstənilən şəxsin ödədiyi sığorta haqqı 1,1 milyon əmək pensiyaçısının pensiyasının maliyyələşdirilməsinə yönəlir”.

Mövcud modeldə fərdi pensiya kapitalının vərəsələrə verilməsi nə dərəcədə mümkündür?

Globalinfo.az-a danışan iqtisadçı Elçin Rəşidov deyib ki, hazırda işləyən şəxslərin ödədiyi sosial sığorta haqları birbaşa hazırkı pensiyaçılara verilir:

“Kapital yığımı prinsipi isə fərqlidir: insan öz hesabına vəsait toplayır və pensiyaya çıxdıqda yalnız topladığı məbləğ əsasında aylıq pensiya alır. Həmrəylik prinsipində indiki nəsil işləyərək mövcud pensiya alanların təminatını ödəyir. Bu vəsait bəzən kifayət etmədiyi üçün dövlət büdcəsindən əlavə köçürmələr edilir. Pensiya kapitalı qanunvericilikdə fərdi şəxsi hesabda toplanan sığorta hissəsi kimi müəyyənləşir və bu kapital pensiyaya çıxarkən aylıq pensiyanın hesablanması üçün istifadə olunur. Şəxs pensiyaya çıxmadan vəfat edərsə, təbii ki, təqaüd almır, uzun müddət yaşadıqda isə daha çox alır”.

Elçin Rəşidov

İqtisadçı qeyd edib ki, mövcud sistemdə pensiya vəsaitinin vərəsələrə ötürülməsi həm hüquqi, həm də məntiqi baxımdan mümkün deyil:

“Çünki həmrəylik prinsipi əsasında bir işçinin ödədiyi sosial sığorta haqqı başqa bir işçinin valideyninə və ya yaxınlarına miras kimi verilə bilməz. Bu, pensiya sisteminin mahiyyətinə ziddir. Azərbaycan hibrid pensiya modelinə malikdir: həm həmrəylik, həm də məhdud da olsa, yığım prinsipi mövcuddur. Əgər şəxs pensiyaya çıxmadan vəfat edibsə və onun fərdi hesabında toplanmış yığım hissəsi pensiyaya çevrilməyibsə, yalnız həmin yığım hissəsi vərəsələrə verilə bilər. Lakin pensiyanın əsas hissəsi olan sığorta kapitalı vərəsələrə ötürülmür, çünki bu vəsait bütün cəmiyyət üçün ümumi fondun bir hissəsidir.

Qanunvericiliyə görə, vəfat etmiş şəxsin ailə üzvləri yalnız “ailə başçısını itirməyə görə əmək pensiyası” hüququ əldə edə bilərlər. Bu, şəxsin yığdığı kapitalın miras kimi verilməsi deyil, sosial təminat mexanizmidir. Əgər pensiya kapitalı tam şəkildə vərəsəliyə açıq olsa, sistemin maliyyə sabitliyi pozular və yaşlı nəsil sosial təminatsız qala bilər. Dünya təcrübəsində tam yığım modelinə əsaslanan pensiya sistemləri mövcuddur. Bu sistemlərdə hər kəsin kapitalı onun şəxsi mülkiyyəti sayılır və investisiya fondu kimi idarə olunur. Lakin Azərbaycanda əsas pensiya kapitalı vərəsəliyə açıq deyil, yalnız çox kiçik olan yığım hissəsi vərəsələrə verilə bilər”.

Ləman İmran
Globalinfo.az

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:191
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 05 Dekabr 2025 06:04 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see360

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see342

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see312

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see310

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see301

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see292

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see281

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see276

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see266

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see254

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see245

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see238

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see233

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see231

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see230

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see229

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see227

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see223

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see213

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see212
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri