Professor: Adi vitamindən belə ölüm riski yarana bilər

Xəstəxana şəraitində də xəstənin iynəyə, dərmanlara reaksiyası yoxlanmalıdır

 Sumqayıtda klinikada qadın ona vurulan iynənin təsirindən ölüb. Noyabrın 25-i saat 11 radələrində 45-ci məhəllənin ərazisində yerləşən 3 saylı ailə sağlamlıq klinikasında Sumqayıt şəhər sakini 1953-cü il təvəllüdlü Nigar Ağabəy qızı Babaxanova ona vurulan iynənin təsirindən vəfat edib. Faktla bağlı araşdırma aparılır.

Professor Adil Qeybulla Sherg.az-a açıqlamasında deyib ki, Sumqayıtda inyeksiya sonrası baş verən ölüm faktı çox ciddi tibbi araşdırma tələb edən hadisədir. Onun sözlərinə görə, hadisənin real səbəbini yalnız məhkəmə-tibbi ekspertiza müəyyən edə bilər:

“Ölüm faktı ilə bağlı bir neçə ehtimal nəzərdən keçirilməlidir. Araşdırma tamamlanmadan konkret nəticə demək doğru deyil, lakin fakt göstərir ki, parenteral müdaxilələrdə risk hər zaman mövcuddur və tibbi personal yüksək hazırlıq səviyyəsində olmalıdır. Eyni zamanda ev şəraitində, ambulator şəraitdə müxtəlif müxtəlif inyeksiyaların, xüsusən antibiotiklərin, allergik potensialı olan dərmanların xəstəyə vurulması qadağan edilməlidir. Xəstəxanalarda müalicə alan xəstələrin ambulator şəkildə müalicəsinin davam etdirilməsi zərurəti yarananda iynə mütləq stasionar şəraitdə həyata keçirilməlidir. Çox təəssüflər olsun ki, bizdə bu kimi qaydalara əməl edilmədiyi üçün bədbəxt hadisələrlə tez-tez rastlaşırıq. Ev şəraitində anafilaktik şoka düşən xəstəni xilas etmək imkanı çox məhduddur”.

A.Qeybullanın sözlərinə görə, xəstəxana şəraitində belə olsa, xəstəyə iynə vurulmadan öncə ciddi şəkildə müayinə olunmalı, onun vəziyyəti dərindən araşdırılmalıdır:

“Xəstənin allergiyası, hər hansı irsi xəstəliyi varmı, yanaşı xəstəlikləri, dərmanlara reaksiyası ciddi şəkildə yoxlanmalıdır. Xəstə dərmanların keyfiyyətsizliyindən də şoka girib ölə bilər, həkim məsuliyyətsizliyindən də ölə bilər. Ölümlə nəticələnən hallar adətən preparatın özündən deyil, doza, tətbiq qaydası və bədənin reaksiyasından asılı olur. İnsanın hər hansı dərmana, hətta adi vitaminə belə ağır allergiyası varsa, inyeksiyadan saniyələr və ya dəqiqələr sonra ölüm riski yarana bilər. Bu vəziyyət çox sürətlə inkişaf edir. Güclü təsirə malik bəzi ağrıkəsicilər, anesteziklər, ürək-damar dərmanları, hormonal preparatlar yüksək dozada letal ola bilər. Lakin təhlükə yalnız dərmanın adında deyil, dozanın düzgün olmadığı haldadır. Dərmanın damar yerinə əzələyə və əksinə vurulması ciddi ağırlaşmalar yarada bilər. Bəzi maddələrin damar daxilinə vurulması qəfil ürək dayanmasına səbəb ola bilər. Eyni zamanda bəzən insan digər dərmanlar qəbul edirsə, yeni inyeksiya qarşılıqlı təsirə girərək toksik effekt yarada bilər. Tibb işçiləri pasiyentlərin allergik tarixçəsini diqqətlə öyrənməli və tibbi müdaxilələrdə daha diqqətli olmalıdırlar”.