Qızıl bahalaşdı, diqqət yerin altına yönəldi İldə 6 min unsiya çıxarılacaq

Qlobal miqyasda qızıl qiymətlərinin sürətlə artması Afrikada iri bir mədən layihəsinin reallaşmasına şərait yaradıb. 

Qaynarinfo xəbər verir ki, yer səthindən 850 metr dərinliyə eniləcək layihə çərçivəsində yeraltından milyardlarla dollar dəyərində qızıl hasil ediləcək.

Cənubi Afrikanın Yohannesburq şəhəri yaxınlığında uzun illər "zama zama” kimi tanınan qeyri-qanuni mədənçilərin primitiv üsullarla qızıl çıxardığı ərazi, 15 ildən artıq fasilədən sonra ölkənin ilk yeni yeraltı qızıl mədəninə çevrilib. "Wall Street Journal”ın məlumatına görə, Avstraliyaya məxsus "West Wits Mining” şirkətinin həyata keçirdiyi "Qala Shallows” layihəsi qızıl qiymətlərinin rekord həddə çatmasının dünya üzrə istehsalı artırmaq meylini əks etdirir.

Təxminən 100 milyon dollar sərmayə ilə reallaşdırılan layihədə ilk qızıl oktyabr ayında əldə olunub. Mövcud qiymətlərlə 4,5 milyard dollardan çox istehsal potensialına malik olduğu bildirilən mədənin 2026-cı ildə 6 min unsiya, 2029-cu ildə isə illik təxminən 70 min unsiya qızıl istehsal edəcəyi gözlənilir. Layihənin iqtisadi ömrü təxminən 17 il olaraq qiymətləndirilir.

Məlumata görə, qızıl fyuçersləri bazar ertəsi günü ilk dəfə 5 min dollar həddini keçib. Artan geosiyasi risklər və tələbat qiymətlərin yüksəlməsini dəstəkləyib.

-

Qlobal miqyasda mədən şirkətlərinin gəlirliliyi artdıqca köhnə mədənlərin yenidən açılması və yeni layihələr sürət qazanıb. "S&P Global Energy”nin məlumatlarına əsasən, 2025-ci ildə qlobal qızıl kəşfiyyatı büdcələri 11 faiz artaraq 6,15 milyard dollara çatıb.

"Wall Street Journal”ın yazdığına görə, Cənubi Afrikada artan qızıl qiymətləri uzun müddətdir çətinlik yaşayan sektora yeni dinamika qazandırıb. Bir vaxtlar dünya qızıl istehsalının təxminən yarısını təmin edən ölkə, investisiya çatışmazlığı və yüksək xərclər səbəbindən 2007-ci ildən bəri 12-ci yerə geriləyib.

Yüksək əməkhaqqı xərcləri, dərin və riskli şaxtalar investorları çəkindirirdi. Lakin qiymətlərin artması fonunda "Qala Shallows” layihəsi maliyyə cəlb edə bilib.

Təxminən 300 metr dərinlikdən başlayan və 850 metrə qədər enməsi planlaşdırılan mədən müasir avadanlıqlar və hidravlik qazma texnologiyaları ilə istismar olunur.

Bir unsiya üçün 1 291 dollarlıq maya dəyəri ilə layihənin ölkədəki bir çox dərin mədəndən daha aşağı xərclə işlədiyi bildirilir. Layihədə çalışan işçilərin sayının ilin sonuna qədər 400 mədənçiyə çatacağı gözlənilir.

Sektordakı canlanma "Harmony Gold” şirkətinin dünyanın ən dərin mədəni olan "Mponeng”i genişləndirməsi və "Sibanye-Stillwater”ın "Burnstone” mədənini yenidən açmağı nəzərdən keçirməsi kimi addımlarla da güclənir. Mütəxəssislər hesab edir ki, artan qızıl qiymətləri Cənubi Afrika qızıl mədənçiliyinə "yeni nəfəs” gətirib.

Aydın