Icma.az
close
up
RU
Qlobal riskin yeni mərhələsi: Tramp amili və nüvə təhlükəsizliyi müzakirəsi

Qlobal riskin yeni mərhələsi: Tramp amili və nüvə təhlükəsizliyi müzakirəsi

Qaynarinfo portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

Son günlər ABŞ və İran arasında gərginliyin yenidən artması Yaxın Şərqdə yeni bir hərbi toqquşma ehtimalını yenidən gündəmə gətirib. Xüsusilə Hörmüz boğazı və İranın nüvə proqramı ətrafında baş verən proseslər tərəflər arasında qarşıdurmanın artıq diplomatik çərçivədən çıxmaq üzrə olduğunu göstərir. 

Bu vəziyyət təkcə region üçün deyil, qlobal enerji təhlükəsizliyi baxımından da ciddi risklər yaradır. 

Aprelin 8-də elan olunan iki həftəlik atəşkəs müəyyən ümidlər doğursa da, danışıqların ilk raundunun nəticəsiz qalması bu ümidləri xeyli zəiflətdi. Görünür ki, tərəflər hələ də ortaq məxrəcə gəlməkdən uzaqdır. Əksinə, hazırkı mərhələdə həm Vaşinqton, həm də Tehran bir-birinə təzyiqi artırmaq strategiyasını seçib. 

Hörmüz boğazı ətrafında yaranan vəziyyət isə gərginliyin ən təhlükəli məqamlarından biridir. 


Dünyada daşınan neftin əhəmiyyətli hissəsinin keçdiyi bu strateji su yolu üzərində nəzarət uğrunda mübarizə faktiki olaraq iqtisadi və hərbi təzyiq alətinə çevrilib. Boğazın blokadaya alınması iddiaları və qarşılıqlı ittihamlar göstərir ki, tərəflər artıq açıq güc nümayişindən çəkinmirlər. 

ABŞ prezidenti Donald Trampın açıqlamaları da kompromisə meylli mövqedən çox, sərt şərtlər diktə etməyə yönəlib. Onun sülh sazişini yalnız ABŞ və müttəfiqlərinin maraqlarına uyğun halda qəbul edəcəyini bildirməsi danışıqların bərabərhüquqlu platformadan uzaq olduğunu göstərir. 

Bu isə İran tərəfinin etimadsızlığını daha da artırır. Tehranın cavabı da gecikməyib. İran rəsmiləri açıq şəkildə bildirirlər ki, hər hansı hücuma "gözə göz” prinsipi ilə cavab veriləcək. 


Bu ritorika, əslində, qarşıdurmanın nə qədər təhlükəli həddə çatdığını göstərir. Çünki belə yanaşma hər hansı lokal insidentin sürətlə genişmiqyaslı münaqişəyə çevrilməsi riskini artırır. Beynəlxalq vasitəçilərin, o cümlədən Pakistanın dialoq çağırışları isə hələlik real nəticə vermir. İran rəhbərliyinin ABŞ-ın siyasətini ziddiyyətli və etibarsız hesab etməsi danışıqlar prosesini faktiki olaraq dalana dirəyib. Etimadın olmaması isə istənilən diplomatik təşəbbüsün uğur şansını minimuma endirir. 

Bütün bunların fonunda əsas sual açıq qalır: tərəflər gərginliyi idarə edə biləcəkmi, yoxsa proses nəzarətdən çıxacaq? Hazırkı dinamika göstərir ki, risklər kifayət qədər yüksəkdir. Əgər yaxın zamanda real və qarşılıqlı güzəştlərə əsaslanan dialoq bərpa olunmasa, region yeni bir müharibə təhlükəsi ilə üz-üzə qala bilər. Bu isə yalnız Yaxın Şərqi deyil, bütün dünyanı sarsıda biləcək nəticələr doğura bilər.

Hazırkı gərginlik fonunda Vaşinqtonun sərt ritorikası və güc nümayişinə əsaslanan siyasəti, nüvə təhlükəsizliyi kimi həssas məsələlərin belə daxili siyasi mübarizənin predmetinə çevrildiyini göstərir. Bu isə qlobal risklərin təkcə regiondakı qarşıdurmadan deyil, eyni zamanda böyük güclərin daxili siyasi dinamikasından da qaynaqlandığını ortaya qoyur. Belə görünür ki, prezident Donald Trampın sərt mesajları və ABŞ siyasi institutlarının ona verdiyi dəstək Ağ Evin Yaxın Şərq strategiyasını daha təhlükəli mərhələyə daşıyır. 


Mövcud şəraitdə qarşıdurmanın genişmiqyaslı hərbi münaqişəyə çevrilməsi ehtimalı ilə yanaşı, onun daha ağır - hətta nüvə qarşıdurması ssenarilərinə qədər inkişaf edə biləcəyi ilə bağlı narahatlıqlar da artır. Bu kontekstdə ABŞ siyasi elitası daxilində nüvə qərarlarının verilməsi mexanizmləri ətrafında müzakirələrin intensivləşməsi də diqqətdən kənarda qalmır. 

Bu debatlar göstərir ki, qlobal təhlükəsizlik məsələləri artıq yalnız beynəlxalq münasibətlərin deyil, eyni zamanda daxili siyasi qarşıdurmaların da ayrılmaz hissəsinə çevrilib.

Siyasət şöbəsi

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:157
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 25 Aprel 2026 11:52 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see300

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see292

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see256

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see244

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see242

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see241

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see238

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see229

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see225

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see223

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see219

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see201

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see201

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see199

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see198

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see194

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see192

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see190

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see182

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see178
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri