Icma.az
close
up
RU
Qrenlandiyaya presedent: Danimarka 100 il əvvəl ABŞ a öz adalarını niyə satdı? TARİX

Qrenlandiyaya presedent: Danimarka 100 il əvvəl ABŞ a öz adalarını niyə satdı? TARİX

Lent az saytından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

ABŞ-da prezident seçkilərində Donald Tramp qələbə qazandıqdan sonra rəsmi Vaşinqtonun Danimarkaya məxsus Qrenlandiya adasını almağı planlaşdırdığını və hətta bunun üçün güc tətbiq etməyi istisna etmədiyi barədə açıqlamalar verdi. Danimarka və Avropa İttifaqı rəhbərliyini narahat edən bu açıqlamaların ardınca, Maraqlıdır ki, bundan əvvəl iki tərəf arasında bu mövzuda müqavilə imzalanıb. 

Lent.az bu mövzuda yazını təqdim edir. 

Danimarkanın Vest İndiyadakı (Karib dənizi hövzəsi) müstəmləkə fəaliyyəti öz tarixini XVII əsrə, Hollandiyanın icazəsi ilə danimarkalıların bölgədə ticarətə başladığı vaxta aparır. Karib dənizində tamhüquqlu koloniyanın yaradılmasına mane olan çoxlu problemlərdən sonra 1672-ci ildə danimarkalı kolonistlər gəmi ilə Karib dənizində yerləşən Müqəddəs Tom adasına gəldilər və onlar Fort Kristian qalasını qurdular. Vaxt keçdikcə köçənlərin sayı artdı, müstəmləkə regionun paytaxtı – Şarlotta-Amaliya (hələ də adaların paytaxtıdır) və Afrikadan plantasiyalarda işləməsi üçün kütləvi şəkildə qullar gətirilməyə başlandı. 1759-cu ildə həmin qullar üsyan qaldırdılar, lakin həmin üsyan yatırıldı və adadakı şəkər ticarəti sayəsində Danimarka kralı bütün 18-ci əsr boyu zənginləşdi və hətta qonşu adaları (Santa-Kruz, Sent-Con John və s.) satın aldı.

Danimarkanın qüdrətinin zəifləməsi ilə bu adalar da siyasi oyunlarda sövdələşmə vasitəsinə çevrildi. Napoleon müharibələri zamanı ingilislər adaları müvəqqəti işğal etdilər və onlar 1820-ci illərdə danimarkalılar adanın iqtisadi potensialını tez bir zamanda bərpa etdilər. 1864-cü ildə Danimarka Prussiya ilə müharibədə məğlub olduqdan sonra tarixi torpaqları - Şlezviqdən və Cənubi Yutlandiyanı əldə saxlamaq müqabilində bütün Vircin adaları və İslandiyanı prussiyalılara təhvil verilməyə hazır idi. Amma prussiyalılar bu təklifi qətiyyətlə geri çevirdilər. Bir il sonra ABŞ Prezidenti Avraam Linkoln adalar üçün 7,5 milyon dollar təklif edərək (Rusiya sonradan Alyaskanı amerikalılara demək olar ki, eyni məbləğə satdı) adaları almaq arzusunu bildirdi. Bir neçə il Danimarka hökuməti adaların satılıb-satılmaması ilə bağlı müzakirələr apardı, 1867-ci ilə qədər onlar təklifə razı idi. Lakin bu dəfə ABŞ-ın yeni prezidenti Uliss Qrant həmin təklifə qəti şəkildə rədd cavabı verdi. 1878-ci ildə yerli əhali üsyan etməyə çalışdı, lakin danimarkalılar koloniyanı pulsuz buraxmaq fikrində deyildilər və iğtişaşları yatırtdılar.

1902-ci ildə adaların satın alınması ilə bağlı danışıqlar yenidən başladı və amerikalılar həmin adalar üçün 5 milyon dollar təklif etdilər. Ancaq danışıqlar tez bir zamanda sona çatdı və yalnız Birinci Dünya Müharibəsinin başlaması ilə, Almaniya tərəfindən müdafiə olunmayan adaların işğalı Panama kanalına və Karib hövzəsinə yol açması riski danışıqları yenidən aktuallaşdırdı. Amerikalılar tez bir zamanda razılaşmanın nə qədər vacib olduğunu anladılar və 17 yanvar 1917-ci ildə onlar üçün 25 milyon dollar (87 milyon Danimarka kronu) ödədilər. Həmin vəsait Danimarkanın o vaxtkı 1,5 illik büdcəsinə bərabər idi.

Həmin vaxtdan Danimarkanın Vest-İnd adaları Amerika Virgin adaları adlanaraq Birləşmiş Ştatların nəzarətinə keçdi. 
 

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:193
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 26 Fevral 2025 20:15 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see313

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see302

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see289

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see283

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see279

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see269

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see251

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see248

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see245

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see241

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see240

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see238

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see234

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see227

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see226

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see221

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see202

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see197

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see193

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see178
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri