Icma.az
close
up
RU
Menu

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Rusiya zəiflədikcə: Azərbaycanın regional iqtisadi transformasiyadakı yeni rolu

Rusiya zəiflədikcə: Azərbaycanın regional iqtisadi transformasiyadakı yeni rolu

Qaynarinfo saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

Toğrul Qulubəyli

İqdisadçı və sənaye eksperti

Yeni Reallıqlar, Yeni Marşrutlar

Rusiyanın iqtisadi və texnoloji təcridi, enerji bazarlarında nüfuzunun zəifləməsi və geosiyasi təsir dairəsinin daralması Cənubi Qafqaz və Orta Asiyada strateji düzən dəyişikliklərinə səbəb olur. Bu proses Azərbaycanın qarşısında həm risklər, həm də yeni imkanlar açır: tranzit ölkədən istehsal və regional güc mərkəzinə çevrilmək.

Rusiya Modeli: Sabitlik Uğrunda İnkişafdan İmtina

Ukrayna müharibəsi və ardıcıl Qərb sanksiyaları nəticəsində Rusiya iqtisadiyyatı:texnoloji təcridə,maliyyə izolyasiyasına və qapalı istehlak modelinə sürüklənmişdir.

Rusiya bu böhranı süni valyuta tənzimləmələri, Asiya bazarlarına (xüsusilə Çin və Hindistana) yönəlmə və daxili istehlak bazarını qoruma siyasəti ilə tarazlamağa çalışır. Lakin bu, inkişaf yönümlü deyil – müdafiə yönümlü sabitlik modelidir.

Orta Dəhlizin Yüksəlişi: Boşalan Güc Sahəsində Yeni Marşrut

Şimal Nəqliyyat Dəhlizi (Çin–Rusiya–Avropa) artıq geosiyasi risk daşıdığı üçün, Orta Dəhliz – Çin–Qazaxıstan–Xəzər–Azərbaycan–Gürcüstan–Türkiyə–Avropa marşrutu daha strateji alternativ kimi çıxış edir.

Azərbaycan bu dəhlizdə:

enerji təchizatçısı,tranzit və logistika mərkəzi və regional istehsal bazası kimi funksiyaları öz üzərinə götürmək potensialına malikdir.

Enerji Təhlükəsizliyi: Alternativdən Əsas Tərəfdaşa Doğru

Avropa İttifaqı Rusiya qazından çıxmaq strategiyasını 2022-ci ildən intensiv şəkildə tətbiq edir. Bu fonda Azərbaycan:

* TAP və TANAP üzərindən 12 milyard m³ qaz ixrac edir;

* 2027-ci ilə qədər bu həcmi 20 milyard m³-ə çatdırmaq niyyətindədir;

* Bolqarıstan, Rumıniya, Macarıstan kimi ölkələrlə ikitərəfli enerji sazişləri bağlayır.

Tap-Tanap sisteminin genişlənməsi Transxəzər Boru Kəməri 2030-a qədər reallaşa bilərsə, Cənub Qaz Dəhlizinin strateji dərinliyini artıracaq və enerji təhlükəsizliyində yeni bir mərhələ başlayar.

Azərbaycan artıq Avropa enerji təhlükəsizliyinin əsas oyunçularından birinə çevrilməkdədir.

Tranzitdən İstehsala: Yeni İqtisadi Mərhələ

Sadəcə tranzit ölkə olmaq Azərbaycanın iqtisadi potensialını məhdudlaşdırır. Lakin:Ələt Azad İqtisadi Zonası,

Sumqayıt Kimya Sənaye Parkı,

Gəncə–Zəngəzur–Naxçıvan sənaye xətti

kimi təşəbbüslərlə transit mallara əlavə dəyər qatmaq, vergi bazasını genişləndirmək və texnologiya axınını təmin etmək mümkündür.

Texnoloji Modernləşmə: Rusiya Modelindən Fərqli Yol

Rusiya texnoloji bazarlardan təcrid olunduğu halda, Azərbaycan:

* Türkiyə ilə sənaye və müdafiə texnologiyaları üzrə əməkdaşlığı gücləndirir;

* Cənubi Koreya, İtaliya və Çinlə avtomatlaşdırma layihələrinə başlayır;

* Startap fondlarına, texnoparklara və rəqəmsal xidmət infrastrukturuna sərmayə yatırır.

Bu, Azərbaycan sənayesini beynəlxalq səviyyəyə sinxronlaşdıran açıq və inteqrasiya olunmuş modernləşmə modelidir.

Geoiqtisadi Tarazlıq: Çoxvektorlu Strateji Diplomatiya

Rusiya zəiflədikcə, Cənubi Qafqaz və Orta Asiyada güc boşluğu yaranır. Bu boşluğu:

Çin (iqtisadi güc),Türkiyə (siyasi-strateji fəallıq),İran (ideoloji təsir),ABŞ və Aİ (normativ və maliyyə çərçivələri)doldurmağa çalışır.

Azərbaycan bu rəqabətli geoiqtisadi mühitdə çoxvektorlu, çevik və milli maraqlara əsaslanan iqtisadi diplomatiya yürütməkdədir.

Və Nəticədə: Davamlı Yüksəlişin Azərbaycan Modeli

Qlobal dəyişikliklər fonunda Azərbaycan iqtisadi və regional baxımdan daha strateji mövqe qazanacaqdır.

Bu yüksəlişin davamlı və dayanıqlı olması üçün Azərbaycan:texnologiyanın sadəcə idxalını yox,lokalizasiyasını və transferini,ixrac həcmini yox, əlavə dəyərli ixracı,yalnız boru xətlərini deyil, sənaye gücü və istehsal zəncirini ön plana çıxarmalıdır.

Azərbaycan hazırda postsovet keçmişindən postrusiya iqtisadiyyatına keçid mərhələsindədir. Bu keçid yalnız fürsət deyil — milli və tarixi məsuliyyətdir.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:183
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 04 Avqust 2025 10:24 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see282

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see274

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see269

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see265

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see263

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see259

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see249

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see244

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see229

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see219

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see218

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

15 Noyabr 2026 15:38see208

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see206

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see205

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see202

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see202

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see198

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

15 Noyabr 2026 17:27see196

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see190

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see186
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri