Rusiyanın neft ixracatı kəskin şəkildə aşağı düşüb

Baltikyanı ölkələr neft tədarükünü üçdə bir azaldıb

Rusiyanın Baltik limanlarından neft daşınmalarının azalması aprelin əvvəlində ixracın üçdə bir hissəsi azalaraq gündə 115.000 tona düşməsinə səbəb olub. AYNA.AZ rus mediasına istinadən bildirir ki, bu barədə Qiymət İndeksləri Mərkəzinin məlumatında qeyd edilib.

Bildirilib ki, ən çox zərər çəkən Ust-Luqa və Primorsk limanları olub - həcmlər 2025-ci ilin əvvəlindən bəri ən aşağı səviyyəyə düşüb. 30 mart - 5 aprel ərzində tanker daşınmalarının sayı 11-dən 7-yə düşüb. Əsas istiqamətlər Hindistan, Türkiyə və Çindir.

Kəskin azalma bir sıra qəzalar və infrastruktur ziyanı ilə əlaqədardır. Ust-Luqada 31 martda dron hücumundan sonra ziyan qeydə alınıb. Primorskda martın sonunda neft məhsulları saxlama çənləri arasında yanğın baş verib. Leninqrad vilayətinin qubernatoru Aleksandr Drozdenkonun məlumatına görə, 5 apreldə eyni ərazidəki neft boru kəmərinin bir hissəsi zədələnib.

Bu fonda Rusiyanın ümumi dəniz neft ixracı aprelin ilk həftəsində 4,1% azalaraq gündə 347.000 tona düşüb. Mart ayı ilə müqayisədə azalma 17%-ə çatıb.

Cənub marşrutunda da azalma qeydə alınıb. Novorossiyskdə daşımalar 17,5% azalaraq gündə 71.000 tona düşüb. Aprelin 6-da limanda iki neft yükləmə körpüsünə ziyan dəyən hadisə baş verib. Bazar iştirakçıları bərpa prosesinin ən azı bir həftə çəkəcəyini təxmin edirlər.

Artım göstərən yeganə liman Kozmino olub: orada ixrac 60% artaraq gündə 114.000 tona çatıb. Çinə altı Aframax tankeri göndərilib və daha iki gəmi Hindistana gedir.

Ust-Luqada xidmətin qismən bərpası artıq başlayıb. Təxminən 700.000 barel daşıyan tanker 7 apreldə limandan yola düşüb. Lakin daşımalar təxminən on gün gecikir. Analitiklər məhdud ziyanla bərpa prosesinin iki həftəyə qədər davam edə biləcəyini təxmin edirlər.

İxracın azalması əksər marşrutlarda “Aframax” tankerləri üçün yük daşımalarının qiymət artımını məhdudlaşdırıb. İstisna Baltik dənizindən Hindistana daşımalar olub, burada daşıma xərcləri bir barel üçün 23-23,9 dollara qədər artıb.

Yaxın Şərqdəki vəziyyət bazara əlavə təsir göstərir. 8 apreldə ABŞ Prezidenti Donald Tramp Hörmüz boğazının açılması şərti ilə İranla iki həftəlik atəşkəsə razılaşdığını açıqladı. Beynəlxalq agentliklərin məlumatına görə, İran və Oman bu dövrdə gəmi tranziti üçün rüsum almağı planlaşdırırlar.

Bölgədəki hərbi münaqişə fonunda Rusiya neftinə tələbat artıb. Mart ayında idxal gündə 4,61 milyon barelə çatıb ki, bu da 2023-cü ilin iyunundan bəri ən yüksək göstəricidir. Bu arada, üzən tankerlərdə neftin həcmi 20%-dən çox azalaraq 99,3 milyon barelə düşüb.

Analitiklər qeyd edirlər ki, Hörmüz boğazındakı vəziyyət sabitləşsə belə, bazar tez bir zamanda əvvəlki vəziyyətinə qayıtmayacaq. Logistikanın bərpası vaxt aparacaq və təchizat qısa müddətdə təzyiq altında qalacaq.