Rusiyanın təyyarə qərarı Bakını hərəkətə keçirdi Cavab belə veriləcək

Rusiya tərəfindən AZAL-a məxsus sərnişin təyyarəsinin vurulması ilə bağlı gözləntilər növbəti dəfə də doğrulmadı. Belə ki, hadisə üzrə əsas fiqur kimi adı çəkilən general-mayor Aleksandr Tolopiloya qarşı bütün ittihamların ləğv edildiyi məlum olub. Rəsmi Moskvanın məsələ ilə bağlı susqunluğu, əvvəl verilən vədlərlə real addımlar arasındakı ziddiyyət və günahkarların cəzasız qalması ciddi və haqlı narazılıq doğurur.

Rusiya tərəfinin AZAL təyyarəsinin vurulması ilə bağlı məsul şəxsləri cəzalandırmaması Azərbaycan-Rusiya münasibətlərinə necə təsir göstərəcək? Rəsmi Bakı bu vəziyyətdə hansı siyasi və hüquqi addımları atmalıdır?

Globalinfo.az-a danışan politoloq Elçin Abdullayev bildirib ki, Rusiya tərəfinin 2024-cü il dekabrın 25-də AZAL-a məxsus təyyarənin Qroznı səmasında vurulması ilə bağlı adı hallanan general-mayor barəsində irəli sürülmüş ittihamları ləğv etməsi Bakının narazılığına səbəb olub.

Onun sözlərinə görə, artıq rəsmi Bakı bu qərarı qəbul etmədiyini açıq şəkildə bəyan edib:

“Belə bir qərarın Rusiya tərəfindən verilməsi Azərbaycan-Rusiya münasibətlərində diplomatik etimadın zəifləməsinə gətirib çıxara bilər. Ciddi bir insident fonunda razılaşmanın əldə olunmaması iki ölkə arasında mövcud və gələcək dialoqları çətinləşdirir, hətta daha mürəkkəb gündəmlər formalaşdıra bilər. Bu isə ikitərəfli görüşlərin tonunun sərtləşməsi və qarşılıqlı kommunikasiyalarda gərginliyin artması ilə nəticələnə bilər. Paralel olaraq, sözügedən qərar Rusiyaya münasibətdə Azərbaycanın etimadının sarsılmasına səbəb olur. Hadisə, xüsusilə regionda hava məkanının idarə olunması və təhlükəsizlik mexanizmləri ilə bağlı ciddi suallar doğurur. Bakı üçün bu məsələ yalnız konkret bir hadisə deyil, ümumilikdə Rusiya ilə təhlükəsizlik əməkdaşlığına dair narahatlıqları gücləndirən amil kimi dəyərləndirilə bilər”.

Politoloq deyib ki, belə bir vəziyyətin Azərbaycan-Rusiya iqtisadi və ticarət əlaqələrinə də müəyyən təsirlər göstərməsi qaçılmazdır:

“Bu məqamda əsas sual Bakının necə hərəkət etməli olmasıdır. Fikrimcə, Azərbaycan ilk növbədə Rusiya ilə bu məsələdə razılaşmadığını açıq şəkildə ortaya qoyaraq problemi beynəlxalq müstəviyə çıxarmalıdır. Beynəlxalq hüququn bəzən effektiv işləməməsi ilə bağlı yanaşmalar mövcud olsa da, Bakı bu hüquqdan imtina etməməli və məsələni beynəlxalq hüquq çərçivəsində gündəmdə saxlamalıdır. Azərbaycan beynəlxalq məhkəmələrə müraciət etmək imkanını əlindən verməməli, xüsusilə Beynəlxalq Mülki Aviasiya Təşkilatı (ICAO) kimi qurumlara müraciət edərək məsələni beynəlxalq tribunalarda hüquqi qiymətləndirmə predmetinə çevirməlidir. Bu, hadisənin beynəlxalq ictimaiyyətin diqqətinə çatdırılması baxımından əsas hədəflərdən biri olmalıdır”.

Elçin Abdullayev daha bir maraqlı məqama toxunub:

“Azərbaycan bir tərəfdən beynəlxalq hüquqi mexanizmlərə istinad etməli, digər tərəfdən isə Rusiya ilə münasibətləri tamamilə kökündən kəsmədən regionda sabitliyin, iqtisadi əlaqələrin və xüsusilə təhlükəsizlik əməkdaşlığının qorunması üçün balanslı və strateji kommunikasiya xətti yürütməlidir. Bu yanaşma Azərbaycanın hüquqi və siyasi maraqlarının müdafiəsinə, məsuliyyətin tələb olunmasına və regionda sabitliyin təmin edilməsinə töhfə verə bilər”.

Məsələ ilə bağlı Xarici İşlər Nazirliyinə sorğu ünvanladıq. Sorğumuza cavab olaraq əlavə şərhin olmadığı bildirilib:

“Bu məsələ ilə bağlı cənab nazir illik mətbuat konfransında açıqlama vermişdi. Əlavə şərhimiz yoxdur”.
Xatırladaq ki, xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov ilin yekunlarına dair keçirilən mətbuat konfransında deyib ki, gözləntimiz prosesin iki ölkə lideri arasında aparılan danışıqlara uyğun olaraq başa çatdırılmasıdır.

Zaira Akifqızı
Globalinfo.az