Icma.az
close
up
RU
SABAH! Artıq gənclərdə də rast gəlinir Demensiya nədir?

SABAH! Artıq gənclərdə də rast gəlinir Demensiya nədir?

Icma.az, Qaynarinfo saytına istinadən bildirir.

Türkiyəli mütəxəssis, Dr. Həsən Armağan Uysal demensiyanın adətən yaşlılıq xəstəliyi kimi tanındığını, lakin son illərdə gənclərdə də daha çox diaqnoz qoyulduğunu bildirib.

Qaynarinfo "CNN Türk"ə istinadən xəbər verir ki, İzmir Şəhər Xəstəxanasının nevrologiya şöbəsində mütəxəssislərlə görüş zamanı çıxış edən Dr. Uysalın sözlərinə görə, erkən başlanğıclı demansiya (EBD) 65 yaşdan əvvəl meydana çıxan demansiya növlərini əhatə edir. O, bu xəstəliyin depressiya, narahatlıq və ya iş stressi ilə qarışdırıla bildiyini, buna görə də diaqnozun gecikməsinin həm xəstəyə, həm də ailəsinə ağır təsir edə biləcəyini vurğulayıb.

Dr. Uysalın sözlərinə görə, xüsusilə davranışsal variant Altsaymer, kortikobazal deqenerasiya və Levvi cisimcikli demansiya kimi xəstəliklərin erkən əlamətlərinə diqqət yetirilməlidir.

Genetik faktorlar və yeni risk amilləri

45 yaşdan aşağı xəstələrdə genetik faktorların daha təsirli olduğunu qeyd edən Dr. Uysal 2024-cü ildə aparılan araşdırmalarda yüksək LDL xolesterolu və müalicə olunmamış görmə itkisi kimi yeni risk faktorlarının müəyyən edildiyini bildirib. MRI, beyin-omurilik mayesi analizi və PET görüntüləmə üsulları sayəsində beyin şəbəkələrindəki dəyişikliklərin daha yaxşı izlənildiyini vurğulayıb.

"Demansiya yalnız yaddaş itkisi deyil"

Demansiyanın sadəcə yaddaş problemləri ilə məhdudlaşmadığını bildirən Dr. Uysal davranış dəyişiklikləri, qərarvermə qabiliyyətində zəifləmə, nitq problemləri və vizual alqı pozuntularının da xəstəliyin erkən əlamətləri ola biləcəyini qeyd edib.

"Erkən diaqnozla xəstəliyin gedişini yavaşlatmaq mümkündür", deyə mütəxəssis əlavə edib. 

O, ictimai məlumatlandırma kampaniyalarının keçirilməsinin, multidissiplinar demans mərkəzlərinin artırılmasının və genetik testlərin əlçatanlığının genişləndirilməsinin vacibliyini vurğulayıb.

Demensiya (lat. dementia - ağılsızlıq) - əsas xarakteristikası əvvəlki vəziyyətlə müqayisədə bir çox koqnitiv (əqli) qabiliyyətin pisləşməsi ilə gedən müxtəlif xəstəliklərin simptomlarından biridir. O beynin müxtəlif degenerativ və qeyri-deqenerativ xəstəlikləri səbəbindən yarana bilər. Termin latınca demens sözündən gəlir və "intellektin azalması" kimi tərcümə oluna bilər. Demensiyanın simptomlarının təsviri koqnitiv, emosional və sosial bacarıqların itirilməsini əhatə edir. Hər şeydən əvvəl qısamüddətli yaddaşa, düşünmə bacarıqlarına, dil və motor bacarıqlara təsir edir; bəzi formalarda şəxsiyyətin dəyişilməsi də baş verir. Demensiyanın ayırıcı əlaməti ömür boyu qazanılan düşünmə bacarıqlarının itirilməsidir (anadangəlmə əqli geriliyin əksinə).

Aydın

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:207
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 19 Fevral 2025 09:41 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see333

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see314

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see305

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see302

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see293

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see284

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see264

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see260

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see253

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see250

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see247

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see244

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see238

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see237

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see230

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see217

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see211

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see202

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see202

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri