Icma.az
close
up
RU
SABAH! Artıq gənclərdə də rast gəlinir Demensiya nədir?

SABAH! Artıq gənclərdə də rast gəlinir Demensiya nədir?

Icma.az, Qaynarinfo saytına istinadən bildirir.

Türkiyəli mütəxəssis, Dr. Həsən Armağan Uysal demensiyanın adətən yaşlılıq xəstəliyi kimi tanındığını, lakin son illərdə gənclərdə də daha çox diaqnoz qoyulduğunu bildirib.

Qaynarinfo "CNN Türk"ə istinadən xəbər verir ki, İzmir Şəhər Xəstəxanasının nevrologiya şöbəsində mütəxəssislərlə görüş zamanı çıxış edən Dr. Uysalın sözlərinə görə, erkən başlanğıclı demansiya (EBD) 65 yaşdan əvvəl meydana çıxan demansiya növlərini əhatə edir. O, bu xəstəliyin depressiya, narahatlıq və ya iş stressi ilə qarışdırıla bildiyini, buna görə də diaqnozun gecikməsinin həm xəstəyə, həm də ailəsinə ağır təsir edə biləcəyini vurğulayıb.

Dr. Uysalın sözlərinə görə, xüsusilə davranışsal variant Altsaymer, kortikobazal deqenerasiya və Levvi cisimcikli demansiya kimi xəstəliklərin erkən əlamətlərinə diqqət yetirilməlidir.

Genetik faktorlar və yeni risk amilləri

45 yaşdan aşağı xəstələrdə genetik faktorların daha təsirli olduğunu qeyd edən Dr. Uysal 2024-cü ildə aparılan araşdırmalarda yüksək LDL xolesterolu və müalicə olunmamış görmə itkisi kimi yeni risk faktorlarının müəyyən edildiyini bildirib. MRI, beyin-omurilik mayesi analizi və PET görüntüləmə üsulları sayəsində beyin şəbəkələrindəki dəyişikliklərin daha yaxşı izlənildiyini vurğulayıb.

"Demansiya yalnız yaddaş itkisi deyil"

Demansiyanın sadəcə yaddaş problemləri ilə məhdudlaşmadığını bildirən Dr. Uysal davranış dəyişiklikləri, qərarvermə qabiliyyətində zəifləmə, nitq problemləri və vizual alqı pozuntularının da xəstəliyin erkən əlamətləri ola biləcəyini qeyd edib.

"Erkən diaqnozla xəstəliyin gedişini yavaşlatmaq mümkündür", deyə mütəxəssis əlavə edib. 

O, ictimai məlumatlandırma kampaniyalarının keçirilməsinin, multidissiplinar demans mərkəzlərinin artırılmasının və genetik testlərin əlçatanlığının genişləndirilməsinin vacibliyini vurğulayıb.

Demensiya (lat. dementia - ağılsızlıq) - əsas xarakteristikası əvvəlki vəziyyətlə müqayisədə bir çox koqnitiv (əqli) qabiliyyətin pisləşməsi ilə gedən müxtəlif xəstəliklərin simptomlarından biridir. O beynin müxtəlif degenerativ və qeyri-deqenerativ xəstəlikləri səbəbindən yarana bilər. Termin latınca demens sözündən gəlir və "intellektin azalması" kimi tərcümə oluna bilər. Demensiyanın simptomlarının təsviri koqnitiv, emosional və sosial bacarıqların itirilməsini əhatə edir. Hər şeydən əvvəl qısamüddətli yaddaşa, düşünmə bacarıqlarına, dil və motor bacarıqlara təsir edir; bəzi formalarda şəxsiyyətin dəyişilməsi də baş verir. Demensiyanın ayırıcı əlaməti ömür boyu qazanılan düşünmə bacarıqlarının itirilməsidir (anadangəlmə əqli geriliyin əksinə).

Aydın

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:199
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 19 Fevral 2025 09:41 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see294

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see294

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see290

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see271

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see269

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see263

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see262

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see241

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see226

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see214

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see213

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see213

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see211

Kayli Cennerin keçmiş işçisi məhkəməyə müraciət etdi Ağır ittihamlar

14 Noyabr 2026 23:23see209

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see207

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see201

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see197

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see189

Tuxel İspaniya mediasına sərt reaksiya verdi: “Siz özünüz qalmaqal yaradırsınız”

15 Noyabr 2026 02:17see182

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri