Suallar çox, cavablar çox sərrast! Əkbər Qoşalı yazır

Bura Şuşadır — həm dağlar zirvəsindəki inci şəhər, həm də düşüncənin zirvəsi. Və o zirvədən dünyanın müxtəlif dillərində suallar eşidilir: 
—Rusiya ilə münasibətlər necə olacaq? 
—Ukrayna haqqında nə  düşünürsünüz? 
—Suriyadakı olaylar harada qədər sürər? 
—Zəngəzur dəhlizi açılacaqmı?.. Suallar çoxvektorludur, cavablar bir dövlət başçısından gəlir.
Azərbaycan Prezidentinin intellekti, siyasi iradəsi, cəsarəti və informasiyası mürəkkəb sualları aydınlığa qovuşdurur.

Bu, sadəcə 3-cü Qlobal Şuşa Media Forumu deyil — bu, XXI yüzil informasiya dönəminin ən ciddi suallarının, Şuşa adlı cavab məntəqəsində məntiq bulmasıdır.

Prezident İlham Əliyev bu Forumda da media təmsilçilərinin suallarına sanki tarixin və gələcəyin vicdanına səslənərək cavab verirdi. Rusiyanın uçaq hadisəsinə cavab verməməsi ilə bağlı sual yenə səsləndi. - Cavab: Biz hələ təmkinlə gözləyirik… amma cavab gəlmir. - Açıq və prinsipial mövqe, təkcə Azərbaycanın deyil, bütövlükdə Qafqazın informasiyadakı siyasi mənzərəsinin xəbərçisidir. Müzəffər Ali Baş Komandan yenə haqqı söylədi, yenə haqqa səslədi.

Zəngəzurla bağlı Forumda səslənən suallar və onlara verilən cavablar beynəlxalq diqqət və təqdirə layiq məqamlar idi.
Bəli, Zəngəzur – İpək yolunun dəmir özəyidir. Bəli, Zəngəzur dəhlizi təkcə Azərbaycan üçün deyil, bölgə üçün açar olacaq: 
“…bu arteriya sözsüz ki, bir çox ölkələri birləşdirəcək. Biz isə daşımaların bu dəmir yolu və ya avtomobil yolu ilə həyata keçirilməsinin zəruriliyindən danışarkən, təkcə Azərbaycanın əsas hissəsinin onun Naxçıvan Muxtar Respublikası ilə birləşdirilməsini nəzərdə tutmuruq. Söhbət beynəlxalq tranzit dəhlizdən gedir. Biz nəqliyyat və logistika infrastrukturuna çox fəal sərmayə qoyuruq. Son illər milyardlarla dollar sərmayə qoyulub, Xəzər dənizində ən böyük beynəlxalq ticarət limanı tikilib, indi biz onu genişləndiririk, onun yükqaldırma qabiliyyətini 25 milyon tona çatdırırıq. …Müasir infrastrukturun qurulması nəticəsində Azərbaycan ərazisindən tranzit daşımaların həcmi artır. Həmçinin rəqəmsallaşma prosesi gedir, gömrük inzibatçılığı sadələşdirilir. Bu, həm də regionumuzda baş verən geosiyasi dəyişikliklər, digər tranzit marşrutların problemli hala gəldiyi bir vaxtda baş verir. Ona görə də bütün bunları nəzərə alaraq, Zəngəzur dəhlizinin potensialını ilkin mərhələdə 15 milyon ton yük səviyyəsində qiymətləndiririk. Biz demək olar ki, Ermənistan və İranla sərhədimizin qovuşuğuna qədər dəmir yolunun tikintisini başa çatdırırıq və yəqin ki, bir ildən az müddətdə, bəlkə də gələn ilin yazında bu dəmir yolunun Azərbaycan hissəsi hazır olacaq”. - Bu, Prezident Əliyevin 3-cü Qlobal Şuşa Forumunda jurnalistlərin suallarına verdiyi cavabdandır. Sözünə davam edən dövlət başçısı başqa bir önəmli tarixi məqamı və o məqamdan irəli gələn perspektivi belə açıqladı: 
“Bu dəmir yolunun Ermənistan hissəsinə gəlincə deməliyəm ki, sovet dövründə bu dəmir yolu Azərbaycan dəmir yolunun tərkib hissəsi olub. Ermənistanın dəmir yolu şəbəkəsinin qalan hissəsi ilə dəmir yolu əlaqəsi olmadığına görə ermənilərin dəmir yolu strukturuna daxil olmayıb. Bu yol Azərbaycanı Ermənistan ərazisindən keçərək Naxçıvan Muxtar Respublikası ilə birləşdirir və oradan Körfəzə çıxış yolu ilə İran ərazisinə keçir. …Yük axınının həcminin artırılması üçün böyük perspektivlər açılır”.
Azərbaycan Prezidenti yalnız Zəngəzur dəhlizi və davamını deyil, Zəngəzura və ümumən Azərbaycanadək gələn - Xəzəraşırı yol infrastrukturlarından da söz açdı:
“Bu gün Çindən Azərbaycan ərazisi vasitəsilə yükdaşımaların həcmi sürətlə artır. Eyni zamanda, Xəzər dənizinə çıxacaq Çin-Qırğızıstan-Özbəkistan-Türkmənistan dəmir yolu yenidən tikilir. Yəni, görürsünüz ki, artıq hansı böyük axınlar gedir və bu, bizim istiqamətimizdə davam edəcək. …Təəssüflər olsun ki, son beş ildə Ermənistan tərəfində heç bir iş aparılmayıb, bu məsələ qəsdən gündəmdən çıxarılıb. Amma belə olan halda Ermənistanın nə vaxtsa tranzit ölkəyə çevrilmək şansı sıfra yaxınlaşır. Bu prosesin qarşısını almaqda davam etsələr düşünürəm ki, özlərini nəinki bu gün düşdükləri nəqliyyat təcridində, həm də müəyyən dərəcədə siyasi təcriddə tapacaqlar”.

Bu cavablardan çıxan ilkin sonuclar nədir? 
Birincisi, biz artıq sadəcə fiziki yola deyil, diplomatiya yoluna vurğu etmiş oluruq. Bu dəhliz daşımaçılıqdan çox, gələcəyin modeli kimi qarşımıza çıxır. Bir vaxtlar misilsiz yollardan kəsilən uluslar indi Gündoğardan Günbatara, Türküstandan (Orta Asiyadan) Aralıq dənizinə qədər yetəcək güclü nəfəsin yolunu açmaq istəyi vardır.
Azərbaycan burada nə qapıçı, nə tamaşaçı, nə də xahişçi deyil – məhz yol yiyəsidir.

Bu anlamda, Qlobal Şuşa – dəyərlər tribunasına dönüb deyə bilərik.
Media nümayəndələrinin Şuşaya və bu il həm də Xankəndinə toplaşması – təkcə jurnalist marağı deyil, əlbəttə. Əlbəttə, bu, informasiya dünyasının könüllü surətdə azadlıq və ədalət rəmzinə çevrilmiş şəhərə salam-sayğısıdır. Burada təqdim edilən platforma 
— sözün məsuliyyəti, 
— informasiyanın əxlaqı və 
— süni intellekt dönəmində insan yaddaşının qorunması kimi əsaslı dəyərlər ətrafında qurulub.

Prezident İlham Əliyevin cavabları həm dövlət siyasətinin, həm də şəxsiyyətin mətinliyini, siyasi iradənin yüksək dərəcəsini göstərdi. O, dünya gündəmini yalnız şərh etmədi – necə deyərlər, onu formalaşdırmağı haqq edən formullar verdi.

Bütün dünyada informasiya savaşı gedir. Bəziləri üçün bu, texnoloji yarışdır. Azərbaycan üçünsə – varoluş savaşı kimidir. Biz işğalçı dövlətin özünü məğlub etsək də, dünya erməniliyi informasiya savaşını sürdürür. İşğal dönəmindəki qədər təsirli olmasa da, dünya erməniliyinin anti-Azərbaycan eyləmləri davam edir.
Bəli, dezinformasiyaya qarşı savaş - özü də, “ən yaxşı müdafiə - hücumdur” taktikası artıq sadəcə jurnalist peşəkarlığı sayılmaz – bu, bir növ, milli təhlükəsizlik komponenti sayıla bilər.

Azərbaycan mediyası – artıq oyunlara urayan və “sonradan cavab” modunda yox, oyunun qaydalarını dəyişdirən bir gücə çevrilərək irəli gedir.

Belə olunca, vətəndaş cəmiyyəti institutları ilə dövlətin, ulusun çıxarları qlobal planda səsləşirsə, uğur uğur gətirməli, Suriya, Rusiya, Ukrayna… ünvanlı suallara Şuşada, Xankəndidə cavab axtarılması təəccüblü deyil. Qarabağda yazılan suallar, verilən cavablar bölgənin yeni gerçəklikləri fonunda ağgünlərdən xəbər vermə potensialına sahibdir.

Dünyanın açıq yaraları, öz yaralarını saran Şuşadan daha aydın və anlamlı görünür. Azərbaycan öz prinsipial mövqeyini burada da nümayiş etdirir: müstəmləkəçilik, terror və ikili standartlara qarşıyıq. Amma bu bəyanatlar sadəcə siyasi korrektlik anlamı daşımır – konkret hadisələrlə sübut olunmuş mövqelərdir: Qarabağın işğaldan qurtuluşu, antiterror əməliyyatının həssas dəqiqliyi, diplomatiyanın əməli qüvvəyə çevrilməsi və s. – örnəyi kimi.

Şuşa Forumunu anatomik yoruma çalışsaq, belə bir metafor yerinə düşər:
bu Forumun vücudunda düşüncə, qanadlarında vicdan, nəfəsində milli ruh vardı. Şuşada, Xankəndidə deyilən söz sözdən üstündür. İllərlə işğal, yalan, şər-böhtan, dedi-qodu yuvasına çevrilən Qarabağ, erməni zülmündən qurtarınca, öz əslinə, mahiyyətinə, barış-dialoq dünyasına dönür və həqiqət ünvanı olur.

Prezident İlham Əliyevin oradakı mərdanə duruşu mədəniyyətin, tarix qarşısında dürüst cavabları olan bir dövlətin obrazı idi.

Necə deyərlər, Şuşada deyilən, Bakıda təsdiqlənər, Ankarada güclənər, Türküstanda yayılar və tərəqqipərvər insanlığın gücünə güc qatar.

Azərbaycanın informasiya siyasəti indi öz sınırlarını aşıb, Türk dünyasının strateji vizyonuna çevrilir. Şuşa Qlobal Media Forumu bunun hansısa bir qatı olmaqdan çıxıb – Zirvəyə çevrilib.

Zirvədə isə yalnız səmimi, dürüst və cəsarətli olanlar qala bilir.

DÖVLƏTİMİZ ZAVAL GÖRMƏSİN!