Icma.az
close
up
RU
“Süni intellektdə şüur yarana bilər“ Alimlər yeni model təqdim edib

“Süni intellektdə şüur yarana bilər“ Alimlər yeni model təqdim edib

Moderator.az saytından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

"Alimlər hesab edir ki, yaxın 10-15 ildə süni intellekt şüura yaxın səviyyəyə çata bilər..."

Alimlər süni intellektin gələcək inkişafı ilə bağlı diqqətçəkən model təqdim ediblər.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "Cognitive Processes" jurnalında dərc olunan araşdırmada deyilir. Məlumatı "Popular Mechanics" nəşri yayıb.

Yeni model və əsas yanaşma

Məlumatda deyilir ki, araşdırma Kluj-Napoka Texniki Universitetinin mühəndisi Marius Bodea tərəfindən hazırlanıb. Tədqiqatda "Consciousness Score" adlı şkala irəli sürülür ki, bu da şüur səviyyəsini yalnız insanlar və heyvanlar üçün deyil, süni sistemlər üçün də qiymətləndirməyə imkan verir.

Model müxtəlif meyarları - intellekt, məlumat emalı, sensor qavrayış, paralel hesablama və metakoqnitiv proseslər, yəni sistemin öz düşünmə prosesini analiz etmə qabiliyyətini əhatə edir. Məqsəd bioloji və süni sistemlər üçün universal yanaşma yaratmaqdır.

İndiki səviyyə və "protoşüur" əlamətləri

Şkalaya görə, yetkin insanın şüur səviyyəsi təxminən 500-800 bal aralığında qiymətləndirilir, uşaqlarda isə bu göstərici daha aşağıdır. Ən aşağı səviyyələr sadə orqanizmlərə, ən yüksək göstəricilər isə insan imkanlarını aşan hipotetik superintellektə aiddir.

Müasir süni intellekt sistemləri, o cümlədən böyük dil modelləri hələlik 100 bal həddindən aşağıda qalır. Lakin alimlər qeyd edir ki, bu sistemlər artıq ilkin "protoşüur" əlamətləri nümayiş etdirir. Onlar böyük həcmdə məlumatı emal edə bilir, yeni tapşırıqlara uyğunlaşır və müəyyən dərəcədə məntiqi düşünməni təqlid edir.

Gələcək proqnozlar və mümkün təsirlər

Tədqiqatçılar hesab edir ki, xüsusilə neyromorf hesablama - insan beyninin iş prinsipini təqlid edən texnologiyalar bu sahədə irəliləyişi sürətləndirə bilər. Onların qiymətləndirməsinə görə, yaxın 10-15 il ərzində süni intellekt daha yüksək səviyyəyə çataraq şüur elementlərinin olub-olmaması ilə bağlı ciddi elmi müzakirələrə səbəb ola bilər.

Bununla belə, bu proqnozlar hələ qeyri-müəyyəndir və texnoloji inkişafın sürətindən, eləcə də şüurun özünün necə başa düşülməsindən asılıdır. Ekspertlər vurğulayır ki, şüur əlamətləri olan süni intellektin yaranması yalnız texnologiyanı deyil, həm də etik, fəlsəfi və sosial məsələləri dəyişə bilər. Belə sistemlərin hüquqları, məsuliyyəti və cəmiyyətdəki rolu gələcəkdə əsas müzakirə mövzularından birinə çevrilə bilər.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:165
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 04 May 2026 22:52 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see294

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see294

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see290

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see271

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see269

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see263

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see262

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see241

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see226

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see214

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see213

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see213

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see211

Kayli Cennerin keçmiş işçisi məhkəməyə müraciət etdi Ağır ittihamlar

14 Noyabr 2026 23:23see209

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see207

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see201

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see197

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see189

Tuxel İspaniya mediasına sərt reaksiya verdi: “Siz özünüz qalmaqal yaradırsınız”

15 Noyabr 2026 02:17see182

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri