Icma.az
close
up
RU
Suriyapost Əsəd dövrünə keçidin REALLIQLARI Politoloq

Suriyapost Əsəd dövrünə keçidin REALLIQLARI Politoloq

Icma.az, Tribuna portalına istinadən məlumat verir.

- +

Əsədin devrilməsi ilə Suriyada 3 dövlətin qurulacağı ilə bağlı şayiələr gəzir. Bəs Suriyanın aqibətini nə gözləyir?

Məsələ ilə bağlı Tribunainfo.az-a açıqlama verən politoloq Elşən Manafov bildirib ki, Suriya Ərəb baharına duruş gətirən yeganə ərəb ölkəsi idi. 2011-ci ildə beynəlxalq güclərin dəstəyi və birbaşa müdaxiləsi ilə Suriyada başlanmış vətəndaş müharibəsinin ölkənin daxili sosial, iqtisadi problemləri ilə bağlı olmadığı bəlli idi.

Politoloqun sözlərinə görə, Liviyada olduğu kimi Suriyada da Əsədə muxalif əhali ölkəyə kənardan, Əsəd hakimiyyətinin devrilməsinə çalışan qüvvələr tərəfindən gətirilmişdi. Suriyadan keçən neft və qaz kəmərləri üçün ona təklif olunan şərtləri qəbul etməyən Əsədi belə bir aqibətin gözləyəcəyini proqnozlaşdırmaq olardı.

“Əsəd iki böyük layihənin həyata keçirilməsi işində keçilməz səddə dönmüşdü. Qatar qazının bəlli marşurutla Qərb bazarlarına çıxarılması, burada Rusiyanın şəriksiz hökmranlğına son qoymaqla, Avropanın Rusiyadan olan enerji asılığını aradan qaldırmalı, Avropa Rusiya münasibətlərində ABŞ-ın həyati maraqlarına cavab verəcək şəraitin formalaşmasına sirayət etməli idi.

Digər tərəfdən Böyuk Kürdistan layihəsinin növbəti mərhələsinə keçid Suriya ərazisinin nəzarət altına alınmasını vacib edirdi. Böyük Yəhudi Padşahlığı ilə bağlı layihədə də Suriyaya önəmli yer ayrılmışdı. Suriyada Əsəd rejiminin çökməsi İraq və Türkiyə ilə bağlı layihələrə keçid üçün əsas olacaqdı. Bunu İraqın Əbdullah hərəkatının baş katibi Seyid Haşim Əl Heydəri də qeyd edir. O ,Suriyadan sonra növbənin İraqa çatacağını deyib. Bir müddət əvvəl Türkiyə prezidenti Ərdoğan da Suriyadan sonra Türkiyənin hədəfə gələcəyini söyləmişdi. 2015-ci ildə Rusiyanın Suriyada yaşanan hadisələrə müdaxiləsi Əsədi devirmək istəyənlərin planlarını pozsa da onlar bütövlükdə bu layihənin icrası ilə bağlı istəklərindən imtina etməmişdilər. Yalnız münasib vaxt və məqam gözləyirdilər. Ukrayna ilə savaşın daha gərgin bir fazaya keçməsi, İranın isə Fələstin və Livanda Hizbullah və Həmasa dəstək məqsədilə hadisələrə müdaxiləsi Əsədə dəstək verən tərəflərin qüvvələrinin parçalamasına gətirib çıxartdı ki, bu amildən də Əsəd əleyhadarları məharətlə istifadə etdilər. Suriya 4 istiqamətdən bu ölkənin legetim hakimiyyətini devirmək istəyən qüvvələrin hücumlarının qarşısını almaq məcburiyyətində idi. Şimal şərqdən ABŞ-la bağlı HTS şimaldan Türkiyənin dəstək verdiyi Suriya Azadlıq Ordusu ,cənub qərbdən druzlar, nəhayət cənubdan kürdlər. Lakin, Əsəd hakimiyyətinin yıxılması 2020- ci ildə atəşkəsin əldə edildiyi dövrdən bəri Əsəd iqtidarının vətəndaş müharibəsi və xarici hərbi müdaxilə nəticəsində ölkəni bürümüş dağıntı, səfalət və aclığı aradan qaldırmaq üçün zəruri tədbirləri, islahatları həyata keçirə bilməməsi oldu. Əslində, ona bu imkanı vermədilər də. Əsədin beynəlxalq izolyasiyadan çıxmaq üçün atdığı addımlar onu devirmək istəyənlərin diqqətindən yayınmadı. Əsədin uzun fasilədən sonra Ərəb dövlətlərinin Liqasında görsənməsi, Ərdoğanın onunla dialoq aparmaq istəyi, Rysiyaya olan vizitlər göstərir ki, onun beləcə 12 gün ərzində devriləcəyi gözlənilən deyildi. Lakin, əlahəzrət fakt Əsədin artıq devrildiyini deyir. Artıq Suriyanın ən yeni tarixində post Əsəd dövrü başlayır, bu dövrü görmək və onun gəlişini sürətləndirmək istəyən tərəflər şübhə yoxdur ki, maraqlar toqquşduğundan uzun müddət ortaq məxrəcə gələ bilməyəcəklər. Artıq post Əsəd dövrunun əsas oyunçularının Türkiyə, ABŞ və Vaşinqtonla bağlı qüvvələr olacağı birmənalıdır. Ankara ABŞ və İsrailin regionla bağlı geosiyasi maraqlarına duruş gətirmək üçün Moskva və Tehranla dialoqu genişləndirməyə məcburdur, zira Suriyadan sonra Türkiyənin hədəf olacağını Ərdoğan özü bəyan etmişdi”.

Dəniz

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:219
embedMənbə:https://tribunainfo.az
archiveBu xəbər 09 Dekabr 2024 12:15 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see327

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see309

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see298

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see285

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see279

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see275

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see265

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see247

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see245

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see239

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see238

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see237

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see236

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see231

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see225

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see224

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see217

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see193

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see186

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see180
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri