Icma.az
close
up
RU
Suriyapost Əsəd dövrünə keçidin REALLIQLARI Politoloq

Suriyapost Əsəd dövrünə keçidin REALLIQLARI Politoloq

Icma.az, Tribuna portalına istinadən məlumat verir.

- +

Əsədin devrilməsi ilə Suriyada 3 dövlətin qurulacağı ilə bağlı şayiələr gəzir. Bəs Suriyanın aqibətini nə gözləyir?

Məsələ ilə bağlı Tribunainfo.az-a açıqlama verən politoloq Elşən Manafov bildirib ki, Suriya Ərəb baharına duruş gətirən yeganə ərəb ölkəsi idi. 2011-ci ildə beynəlxalq güclərin dəstəyi və birbaşa müdaxiləsi ilə Suriyada başlanmış vətəndaş müharibəsinin ölkənin daxili sosial, iqtisadi problemləri ilə bağlı olmadığı bəlli idi.

Politoloqun sözlərinə görə, Liviyada olduğu kimi Suriyada da Əsədə muxalif əhali ölkəyə kənardan, Əsəd hakimiyyətinin devrilməsinə çalışan qüvvələr tərəfindən gətirilmişdi. Suriyadan keçən neft və qaz kəmərləri üçün ona təklif olunan şərtləri qəbul etməyən Əsədi belə bir aqibətin gözləyəcəyini proqnozlaşdırmaq olardı.

“Əsəd iki böyük layihənin həyata keçirilməsi işində keçilməz səddə dönmüşdü. Qatar qazının bəlli marşurutla Qərb bazarlarına çıxarılması, burada Rusiyanın şəriksiz hökmranlğına son qoymaqla, Avropanın Rusiyadan olan enerji asılığını aradan qaldırmalı, Avropa Rusiya münasibətlərində ABŞ-ın həyati maraqlarına cavab verəcək şəraitin formalaşmasına sirayət etməli idi.

Digər tərəfdən Böyuk Kürdistan layihəsinin növbəti mərhələsinə keçid Suriya ərazisinin nəzarət altına alınmasını vacib edirdi. Böyük Yəhudi Padşahlığı ilə bağlı layihədə də Suriyaya önəmli yer ayrılmışdı. Suriyada Əsəd rejiminin çökməsi İraq və Türkiyə ilə bağlı layihələrə keçid üçün əsas olacaqdı. Bunu İraqın Əbdullah hərəkatının baş katibi Seyid Haşim Əl Heydəri də qeyd edir. O ,Suriyadan sonra növbənin İraqa çatacağını deyib. Bir müddət əvvəl Türkiyə prezidenti Ərdoğan da Suriyadan sonra Türkiyənin hədəfə gələcəyini söyləmişdi. 2015-ci ildə Rusiyanın Suriyada yaşanan hadisələrə müdaxiləsi Əsədi devirmək istəyənlərin planlarını pozsa da onlar bütövlükdə bu layihənin icrası ilə bağlı istəklərindən imtina etməmişdilər. Yalnız münasib vaxt və məqam gözləyirdilər. Ukrayna ilə savaşın daha gərgin bir fazaya keçməsi, İranın isə Fələstin və Livanda Hizbullah və Həmasa dəstək məqsədilə hadisələrə müdaxiləsi Əsədə dəstək verən tərəflərin qüvvələrinin parçalamasına gətirib çıxartdı ki, bu amildən də Əsəd əleyhadarları məharətlə istifadə etdilər. Suriya 4 istiqamətdən bu ölkənin legetim hakimiyyətini devirmək istəyən qüvvələrin hücumlarının qarşısını almaq məcburiyyətində idi. Şimal şərqdən ABŞ-la bağlı HTS şimaldan Türkiyənin dəstək verdiyi Suriya Azadlıq Ordusu ,cənub qərbdən druzlar, nəhayət cənubdan kürdlər. Lakin, Əsəd hakimiyyətinin yıxılması 2020- ci ildə atəşkəsin əldə edildiyi dövrdən bəri Əsəd iqtidarının vətəndaş müharibəsi və xarici hərbi müdaxilə nəticəsində ölkəni bürümüş dağıntı, səfalət və aclığı aradan qaldırmaq üçün zəruri tədbirləri, islahatları həyata keçirə bilməməsi oldu. Əslində, ona bu imkanı vermədilər də. Əsədin beynəlxalq izolyasiyadan çıxmaq üçün atdığı addımlar onu devirmək istəyənlərin diqqətindən yayınmadı. Əsədin uzun fasilədən sonra Ərəb dövlətlərinin Liqasında görsənməsi, Ərdoğanın onunla dialoq aparmaq istəyi, Rysiyaya olan vizitlər göstərir ki, onun beləcə 12 gün ərzində devriləcəyi gözlənilən deyildi. Lakin, əlahəzrət fakt Əsədin artıq devrildiyini deyir. Artıq Suriyanın ən yeni tarixində post Əsəd dövrü başlayır, bu dövrü görmək və onun gəlişini sürətləndirmək istəyən tərəflər şübhə yoxdur ki, maraqlar toqquşduğundan uzun müddət ortaq məxrəcə gələ bilməyəcəklər. Artıq post Əsəd dövrunun əsas oyunçularının Türkiyə, ABŞ və Vaşinqtonla bağlı qüvvələr olacağı birmənalıdır. Ankara ABŞ və İsrailin regionla bağlı geosiyasi maraqlarına duruş gətirmək üçün Moskva və Tehranla dialoqu genişləndirməyə məcburdur, zira Suriyadan sonra Türkiyənin hədəf olacağını Ərdoğan özü bəyan etmişdi”.

Dəniz

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:230
embedMənbə:https://tribunainfo.az
archiveBu xəbər 09 Dekabr 2024 12:15 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see359

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see337

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see276

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see266

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see266

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see265

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see258

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see253

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see248

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see244

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see238

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see236

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see235

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see234

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see231

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see223

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see222

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see221

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see199

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see197
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri