Sürücülərin kartla ödənişlərdən yayınmasının səbəbləri BƏLLİ OLDU EKSPERT AÇIQLADI

"Son illərdə Azərbaycanda rəqəmsallaşma və nağdsız ödəniş sistemlərinin genişlənməsi bir çox sahələrdə olduğu kimi, nəqliyyat sektoruna da öz təsirini göstərib. Xüsusilə mobil tətbiqlər vasitəsilə göstərilən taksi xidmətləri həm sərnişinlər, həm də sürücülər üçün əlverişli imkanlar yaradır. Lakin son zamanlar sərnişinlər arasında artan narazılıqlardan biri, kartla ödəniş seçildikdə sürücülərin sifarişi qəbul etməməsi və ya sifarişi ləğv etməsi hallarının artmasıdır. Bu vəziyyət cəmiyyət arasında narahatlıq yaradır və səbəbləri ilə bağlı suallar doğurur". Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında nəqliyyat eksperti, texnika elmləri üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Fərhad Eyyubov deyib.

Onun sözlərinə görə, sürücülərin kartla ödənişlərdən yayınması bir sıra iqtisadi və psixoloji amillərlə bağlıdır. Əvvəla, kartla ödəniş zamanı sürücülər qazandıqları vəsaiti dərhal nağd şəkildə əldə edə bilmirlər. Bu vəsait bir neçə saatdan bir neçə günə qədər bank hesabına köçürülür. Xüsusilə gündəlik qazancı ilə dolanan sürücülər üçün bu gecikmə ciddi problem yarada bilər: "Digər əsas səbəb isə platformaların tətbiq etdiyi komissiya faizləridir. Hazırda bəzi taksi platformaları sürücülərdən kartla edilən hər ödənişin müəyyən faizini komissiya olaraq tutur. Bu isə gedişin ümumi məbləğini azaldır və sürücülərin gəlirinə birbaşa təsir göstərir. Məsələn, 10 manatlıq kartla ödəniş zamanı sürücü yalnız 8.5 və ya 9 manat əldə edə bilər. Bu cür hallar nəticəsində sürücülər daha çox nağd ödənişə üstünlük verirlər, çünki bu zaman həm qazancı tam şəkildə alırlar, həm də dərhal əldə edirlər.

Bundan əlavə, bəzi sürücülər rəsmi gəlirin qeydiyyata düşməsi ilə bağlı da narahatdırlar. Kartla ödənişlər bank hesablarında görünür və bu, gələcəkdə vergi hesabatlarına və rəsmi gəlir bəyannamələrinə təsir göstərə bilər. Hər nə qədər bu məsələ qanuni tənzimlənmələr çərçivəsində normal sayılsa da, bəzi sürücülər bu şəffaflıqdan çəkinir və qeyri-rəsmi şəkildə gəlir əldə etməyə üstünlük verirlər. Bu problemin aradan qaldırılması üçün bir neçə istiqamətdə addımlar atıla bilər. İlk növbədə, taksi platformaları sürücülər üçün daha cəlbedici şərtlər yaratmalı, komissiya faizlərini minimuma endirməli və kartla ödənişlərin sürətli şəkildə köçürülməsi üçün banklarla əməkdaşlıq etməlidirlər. Digər tərəfdən, sürücülər arasında maarifləndirmə işləri aparılmalı, nağdsız ödənişlərin həm şəffaflıq, həm də təhlükəsizlik baxımından üstünlükləri izah edilməlidir.

Eyni zamanda dövlət qurumları da bu sahədə nəzarəti gücləndirməli, taksi xidmətlərinin daha rəsmi və tənzimlənən şəkildə fəaliyyət göstərməsi üçün hüquqi bazanı təkmilləşdirməlidirlər. Çünki sərnişinlərin rahatlığı, təhlükəsizliyi və məmnunluğu nəqliyyat xidmətlərində ən vacib faktorlardan biridir. Taksi sürücülərinin kartla olan sifarişləri ləğv etməsi yalnız texniki və ya fərdi bir qərar deyil, arxasında bir sıra sistemli səbəblər dayanır. Bu məsələ kompleks şəkildə həll olunmalıdır ki, həm sürücülərin qazancı qorunsun, həm də sərnişinlərin hüquqları təmin edilsin".