Şuşadan yüksələn qardaşlıq manifesti ŞƏRH

Tarixdə elə günlər var ki, onların əhəmiyyəti zaman keçdikcə daha aydın görünür, dəyəri isə daha da artır. 2021-ci il iyunun 15-də Azərbaycanın qədim və əzəli şəhəri Şuşada imzalanmış “Azərbaycan Respublikası ilə Türkiyə Respublikası arasında müttəfiqlik münasibətləri haqqında Şuşa Bəyannaməsi” məhz belə tarixi hadisələrdəndir. Bu sənəd yalnız iki dövlət arasında imzalanmış siyasi razılaşma deyil, əsrlər boyu davam edən qardaşlığın, birliyin və ortaq taleyin müasir dövrdəki ən möhtəşəm ifadəsidir.
Şuşa Bəyannaməsinin imzalandığı məkanın özü belə dərin rəmzi məna daşıyır. Şuşa Azərbaycan xalqının milli qürurunun, mədəniyyətinin və qəhrəmanlıq tarixinin ayrılmaz hissəsidir. Uzun illər işğal altında qalan bu şəhərin azad olunması Vətən müharibəsinin ən parlaq səhifəsi oldu. Məhz belə bir şəhərdə Azərbaycan və Türkiyə liderlərinin bir araya gələrək müttəfiqlik haqqında sənəd imzalaması bütün dünyaya verilən açıq mesaj idi: Azərbaycan və Türkiyə təkcə dost və qardaş deyil, həm də strateji müttəfiqdir.
Azərbaycan və Türkiyə arasındakı münasibətlərin təməlində siyasi maraqlardan daha böyük dəyərlər dayanır. Bu münasibətlər ortaq tarixə, eyni köklərə, oxşar mədəniyyətə və mənəvi bağlılığa söykənir. Ulu Öndər Heydər Əliyev tərəfindən söylənilmiş “Bir millət, iki dövlət” kəlamı artıq sadəcə bir ifadə deyil, dövlət siyasətinin əsas prinsiplərindən birinə çevrilib. Şuşa Bəyannaməsi isə bu prinsipin hüquqi və siyasi təsdiqi kimi tarixə düşdü.
2020-ci ilin Vətən müharibəsi günlərində Türkiyənin Azərbaycana göstərdiyi siyasi və mənəvi dəstək qardaşlığın əsl mahiyyətini bütün dünyaya nümayiş etdirdi. Həmin dövrdə Türkiyənin qətiyyətli mövqeyi Azərbaycanın haqq işinə verilən ən güclü dəstəklərdən biri oldu. Müharibədən sonra Şuşada imzalanan Bəyannamə isə bu həmrəyliyin təsadüfi deyil, strateji xarakter daşıdığını göstərdi.
Bu sənədin ən mühüm xüsusiyyətlərindən biri onun gələcəyə hesablanmış olmasıdır. Şuşa Bəyannaməsi müdafiə, təhlükəsizlik, iqtisadiyyat, enerji, nəqliyyat, təhsil, mədəniyyət və digər sahələrdə əməkdaşlığın daha da genişləndirilməsini nəzərdə tutur. Bu isə o deməkdir ki, Azərbaycan və Türkiyə gələcək inkişaf yollarını birlikdə müəyyənləşdirir, regional və beynəlxalq məsələlərdə ortaq mövqedən çıxış etməyə üstünlük verirlər.
Şuşa Bəyannaməsi həm də regionda formalaşan yeni siyasi reallıqların mühüm göstəricisidir. Vətən müharibəsində qazanılmış Zəfərdən sonra Cənubi Qafqazda tamamilə yeni geosiyasi mənzərə yaranıb. Bu mənzərədə Azərbaycan və Türkiyə əməkdaşlığı mühüm amil kimi çıxış edir. İki qardaş ölkənin birlik nümayiş etdirməsi bölgədə sabitliyin, təhlükəsizliyin və əməkdaşlığın möhkəmlənməsinə xidmət edir.
Bu gün Şuşa Bəyannaməsinə nəzər saldıqda onun təkcə dövlətlərarası sənəd olmadığını görürük. Bu Bəyannamə milyonlarla insanın arzularının, ümidlərinin və inamının ifadəsidir. Hər bir azərbaycanlı üçün Türkiyə sadəcə dost ölkə deyil, sevincimizdə də, kədərimizdə də yanımızda olan qardaş dövlətdir. Eyni hisslər Türkiyə xalqında da Azərbaycana qarşı mövcuddur. Şuşa Bəyannaməsi məhz bu qarşılıqlı sevgi və etimadın siyasi ifadəsinə çevrilib.
Sənədin imzalandığı gün Şuşada dalğalanan Azərbaycan və Türkiyə bayraqları iki xalqın taleyinin nə qədər sıx bağlı olduğunu bir daha göstərdi. Bu mənzərə hər bir vətənsevər insanın qəlbində qürur hissi yaratdı. Çünki həmin gün yalnız bir sənəd imzalanmadı, həm də gələcək nəsillərə ünvanlanan güclü bir mesaj verildi: qardaşlıq əbədi, birlik isə sarsılmazdır.
Şuşa Bəyannaməsi Türk dünyasının inteqrasiyası baxımından da mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu sənəd ortaq dəyərlərə malik xalqlar arasında əməkdaşlığın inkişafı üçün yeni imkanlar açdı. Azərbaycan və Türkiyə arasındakı strateji müttəfiqlik Türk dövlətləri arasında birliyin və həmrəyliyin möhkəmlənməsinə də mühüm töhfə verir.
Bu gün Qarabağda və Şərqi Zəngəzurda həyata keçirilən genişmiqyaslı bərpa və quruculuq işləri, regionda açılan yeni əməkdaşlıq imkanları, həyata keçirilən beynəlxalq layihələr Şuşa Bəyannaməsinin ruhuna uyğun şəkildə inkişaf edir. Hər keçən gün bu sənədin nə qədər uzaqgörən və tarixi qərar olduğu daha aydın görünür.
Şuşa Bəyannaməsi müasir Azərbaycan tarixinin ən mühüm siyasi sənədlərindən biridir. O, Azərbaycan-Türkiyə qardaşlığının sarsılmazlığını, ortaq məqsədlər ətrafında birləşən iki dövlətin gücünü və gələcəyə inamını ifadə edir. Şuşadan yüksələn bu qardaşlıq manifesti yalnız bu günün deyil, gələcək onilliklərin də inkişaf və əməkdaşlıq yolunu işıqlandıran tarixi bir mayakdır. Bu mayak Azərbaycan və Türkiyə xalqlarını yeni uğurlara, yeni zəfərlərə və daha böyük nailiyyətlərə aparmağa davam edəcəkdir.

Sevinc Xəlilova

YAP Samux rayon təşkilatının sədr müavini