Icma.az
close
up
RU
Tanqram nədir və ibtidai siniflərdə nə dərəcədə məqsədəuyğundur?

Tanqram nədir və ibtidai siniflərdə nə dərəcədə məqsədəuyğundur?

Icma.az, Bizimyol portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Tanqram qədim Çin mənşəli məntiq və düşünmə oyunudur. O, yeddi hissədən ibarətdir. Beş üçbucaq, bir kvadrat və bir paraleloqram. Bu hissələr birləşdirilərək müxtəlif fiqurlar heyvan, insan, əşya və abstrakt formalar düzəldilir. Tanqramın əsas məqsədi uşaqlarda məkan təfəkkürünü, hissə ilə bütöv arasındakı əlaqəni və məntiqi düşünmə bacarığını inkişaf etdirməkdir. Dünyanın bir çox ölkəsində bu oyun riyaziyyatın ilkin mərhələsində köməkçi vasitə kimi istifadə olunur.

Son illər tanqram tapşırıqları Azərbaycanda ikinci sinif riyaziyyat dərsliklərinə də daxil edilib. Nəzəri baxımdan bu, müasir təlim metodlarına uyğun görünür. Lakin praktikada ortaya çıxan mənzərə o qədər də müsbət deyil. İkinci sinif şagirdi hələ əsas həndəsi fiqurları kvadrat, düzbucaqlı, üçbucaq və dairəni yeni tanımağa başlayır. Onların tərəflərini, bucaqlarını, fərqlərini ayırd etməyə çalışan uşaqdan eyni zamanda tanqram hissələrini birləşdirərək mürəkkəb fiqurlar yaratmaq tələb olunur.

Məsələ təkcə fiqur yığmaqla bitmir. Bir çox tapşırıqda uşaqlardan tanqramdan alınan fiqurun perimetrini hesablamaq istənilir. Halbuki perimetr anlayışı ikinci sinif üçün yenidir və bu anlayış əsasən sadə kvadrat və düzbucaqlı üzərində formalaşdırılmalıdır. Mürəkkəb formalı, qeyri-standart fiqurlar üzərində perimetr hesablamaq uşağın anlayışını möhkəmləndirmək əvəzinə onu çaşdırır. Nəticədə uşaq riyazi məntiqi deyil, mexaniki yaddaşı işə salmağa məcbur qalır.

Tanqramın əsas üstünlüyü onun oyun xarakterli olmasındadır. Uşaq səhv edə-edə, sınaya-sınaya öyrənməlidir. Lakin dərsliklərdə və ev tapşırıqlarında tanqram çox zaman qiymətləndirmə alətinə çevrilir. Uşaq fiquru düzgün yığmadıqda və ya perimetri səhv hesabladıqda mənfi rəy alır. Bu isə oyunun təlim funksiyasını arxa plana keçirir və tanqram uşağın gözündə maraqlı məşğuliyyətdən çətin dərs tapşırığına çevrilir.

Digər problem isə yaş xüsusiyyətlərinin nəzərə alınmamasıdır. İkinci sinif şagirdi üçün riyaziyyatda əsas məqsəd anlayışların formalaşmasıdır. Bu mərhələdə yükün artması, tapşırıqların süni şəkildə çətinləşdirilməsi uşağın riyaziyyata marağını azaldır. Bir çox hallarda valideynlər və repetitorlar tapşırıqları uşağın yerinə izah etməyə, hətta həll etməyə məcbur qalırlar ki, bu da təlimin mahiyyətinə ziddir.

Tanqramın tədrisdə istifadəsi tamamilə yanlış deyil. Əksinə, düzgün tətbiq olunduqda o, həndəsi fiqurların öyrənilməsində faydalı vasitə ola bilər. Lakin ikinci sinif səviyyəsində tanqramın mürəkkəb tapşırıqlar və perimetr hesablamaları ilə birgə verilməsi tənqidə açıqdır. Bu oyun daha çox əlavə məşğələ, sərbəst fəaliyyət və ya yuxarı siniflər üçün uyğunlaşdırılmalıdır. Əks halda, düşünməyi və yaradıcılığı inkişaf etdirməli olan bir vasitə uşaqlar üçün riyaziyyat qorxusu yaradan faktora çevrilə bilər.

Leyla Mirzə, Bizimyol.info

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:108
embedMənbə:https://bizimyol.info
archiveBu xəbər 05 Yanvar 2026 22:26 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see357

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see356

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see346

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see344

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see333

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see327

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see315

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see310

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see308

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see305

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see297

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see294

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see288

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see276

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see275

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see265

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see256

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see242

3 Tesla MRT SAF Hospitalda Nə zaman həyat əhəmiyyətlidir? (VİDEO)

20 Noyabr 2026 15:57see236

Nəhəng gəmidə NAMƏLUM XƏSTƏLİK yayıldı 150 yə yaxın insanda QORXULU ƏLAMƏTLƏR

20 Noyabr 2026 15:17see233
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri