Icma.az
close
up
RU
Tanqram nədir və ibtidai siniflərdə nə dərəcədə məqsədəuyğundur?

Tanqram nədir və ibtidai siniflərdə nə dərəcədə məqsədəuyğundur?

Icma.az, Bizimyol portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Tanqram qədim Çin mənşəli məntiq və düşünmə oyunudur. O, yeddi hissədən ibarətdir. Beş üçbucaq, bir kvadrat və bir paraleloqram. Bu hissələr birləşdirilərək müxtəlif fiqurlar heyvan, insan, əşya və abstrakt formalar düzəldilir. Tanqramın əsas məqsədi uşaqlarda məkan təfəkkürünü, hissə ilə bütöv arasındakı əlaqəni və məntiqi düşünmə bacarığını inkişaf etdirməkdir. Dünyanın bir çox ölkəsində bu oyun riyaziyyatın ilkin mərhələsində köməkçi vasitə kimi istifadə olunur.

Son illər tanqram tapşırıqları Azərbaycanda ikinci sinif riyaziyyat dərsliklərinə də daxil edilib. Nəzəri baxımdan bu, müasir təlim metodlarına uyğun görünür. Lakin praktikada ortaya çıxan mənzərə o qədər də müsbət deyil. İkinci sinif şagirdi hələ əsas həndəsi fiqurları kvadrat, düzbucaqlı, üçbucaq və dairəni yeni tanımağa başlayır. Onların tərəflərini, bucaqlarını, fərqlərini ayırd etməyə çalışan uşaqdan eyni zamanda tanqram hissələrini birləşdirərək mürəkkəb fiqurlar yaratmaq tələb olunur.

Məsələ təkcə fiqur yığmaqla bitmir. Bir çox tapşırıqda uşaqlardan tanqramdan alınan fiqurun perimetrini hesablamaq istənilir. Halbuki perimetr anlayışı ikinci sinif üçün yenidir və bu anlayış əsasən sadə kvadrat və düzbucaqlı üzərində formalaşdırılmalıdır. Mürəkkəb formalı, qeyri-standart fiqurlar üzərində perimetr hesablamaq uşağın anlayışını möhkəmləndirmək əvəzinə onu çaşdırır. Nəticədə uşaq riyazi məntiqi deyil, mexaniki yaddaşı işə salmağa məcbur qalır.

Tanqramın əsas üstünlüyü onun oyun xarakterli olmasındadır. Uşaq səhv edə-edə, sınaya-sınaya öyrənməlidir. Lakin dərsliklərdə və ev tapşırıqlarında tanqram çox zaman qiymətləndirmə alətinə çevrilir. Uşaq fiquru düzgün yığmadıqda və ya perimetri səhv hesabladıqda mənfi rəy alır. Bu isə oyunun təlim funksiyasını arxa plana keçirir və tanqram uşağın gözündə maraqlı məşğuliyyətdən çətin dərs tapşırığına çevrilir.

Digər problem isə yaş xüsusiyyətlərinin nəzərə alınmamasıdır. İkinci sinif şagirdi üçün riyaziyyatda əsas məqsəd anlayışların formalaşmasıdır. Bu mərhələdə yükün artması, tapşırıqların süni şəkildə çətinləşdirilməsi uşağın riyaziyyata marağını azaldır. Bir çox hallarda valideynlər və repetitorlar tapşırıqları uşağın yerinə izah etməyə, hətta həll etməyə məcbur qalırlar ki, bu da təlimin mahiyyətinə ziddir.

Tanqramın tədrisdə istifadəsi tamamilə yanlış deyil. Əksinə, düzgün tətbiq olunduqda o, həndəsi fiqurların öyrənilməsində faydalı vasitə ola bilər. Lakin ikinci sinif səviyyəsində tanqramın mürəkkəb tapşırıqlar və perimetr hesablamaları ilə birgə verilməsi tənqidə açıqdır. Bu oyun daha çox əlavə məşğələ, sərbəst fəaliyyət və ya yuxarı siniflər üçün uyğunlaşdırılmalıdır. Əks halda, düşünməyi və yaradıcılığı inkişaf etdirməli olan bir vasitə uşaqlar üçün riyaziyyat qorxusu yaradan faktora çevrilə bilər.

Leyla Mirzə, Bizimyol.info

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:110
embedMənbə:https://bizimyol.info
archiveBu xəbər 05 Yanvar 2026 22:26 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see383

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see255

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see249

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see246

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see245

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see245

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see242

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see239

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see238

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see238

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see230

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see223

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see220

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see220

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see219

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see219

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see218

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see218

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see217

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see213
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri