Icma.az
close
up
RU
Tarixdəki ən böyük nüvə sınaqları: Dünyanı əbədi olaraq dəyişən 5 partlayış

Tarixdəki ən böyük nüvə sınaqları: Dünyanı əbədi olaraq dəyişən 5 partlayış

Qaynarinfo portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

II Dünya müharibəsində ABŞ-ın Xirosima və Naqasakiyə hücumu nüvə silahının döyüş şəraitində ilk və yeganə istifadəsi kimi tarixə düşüb. Daha sonra heç bir ölkə nüvə silahından birbaşa istifadə etməsə də, onilliklər boyu nüvə və termonüvə yüklərinin müxtəlif sınaqları keçirilib. Bu sınaqlar bəziləri üçün güc nümayişi, digərləri üçün isə nüvə yarışının başlanğıcı olub və beynəlxalq siyasətə həlledici təsir göstərib.

Qaynarinfo xəbər verir ki, "Wion" jurnalı tarixdəki ən böyük nüvə sınaqları və onların geosiyasətə, ətraf mühitə və nüvə silahlarına nəzarətə qlobal təsirindən yazıb.

Çar-bomba

SSRİ-nin həyata keçirdiyi "Çar-bomba" tarixdəki ən güclü nüvə sınağı olub. 30 oktyabr 1961-ci ildə Tu-95 bombardmançısı tərəfindən 4 000 metr hündürlükdən atılan bomba Novaya Zemlya arxipelaqı üzərində partladılıb. Gücü təxminən 50 meqaton təşkil edib. Partlayışdan yaranan göbələkvari bulud 65 kilometrə qədər yüksəlib və 40 kilometr enində olub. Ekvivalent gücü 57 milyon ton trotilə bərabər idi.

20 kilometr radiusdakı bütün binalar məhv olunub, 5-5,5 maqnituda bərabər seysmik dalğalar isə bütün dünyada qeydə alınıb. Zərbə dalğası Yer kürəsini üç dəfə dövr edib və 1000 kilometr məsafədə şüşələri sındırıb. SSRİ beynəlxalq aləmdə kəskin qınanıb. Bu sınaqdan sonra nüvə sınaqlarını məhdudlaşdıran bir sıra beynəlxalq müqavilələr imzalanıb, o cümlədən 1963-cü il "Hissəvi nüvə sınaqlarının qadağan edilməsi haqqında müqavilə".

Castle Bravo

ABŞ 1 mart 1954-cü ildə Marşall adalarında ilk quru termonüvə cihazını sınaqdan keçirib. "Castle Bravo" partlayışının gücü 15 meqaton idi və gözləniləndən üç dəfə artıq olmuşdu. Radioaktiv çöküntülər adaların əhalisinə və amerikalı hərbçilərə ciddi ziyan vurub. 

665 ada sakini yüksək radiasiyaya məruz qalıb. Radioaktiv tozlar Avropa, Avstraliya, Hindistan və Yaponiyaya qədər çataraq beynəlxalq etirazlara səbəb olub.

Castle Yankee

5 may 1954-cü ildə Marşall adalarının Bikini atolunda keçirilən "Castle Yankee" sınağı 13–13,5 meqaton gücə malik olub. Partlayış sınaq adasını tamamilə buxarlandırıb və 43 kilometr hündürlüyə qədər qalxan bulud yaradıb.

Castle Romeo

26 mart 1954-cü ildə keçirilən "Castle Romeo" sınağı 11 meqaton gücə malik olub. Yaranan buludun qırmızı, narıncı və sarı çalarları kütləvi informasiya vasitələrində nüvə partlayışının simvolik təsvirinə çevrilib. Bu sınaq da Sakit okeanda ciddi radioaktiv çirklənməyə səbəb olub.

Ivy Mike

1 noyabr 1952-ci ildə Marşall adalarında keçirilən "Ivy Mike" dünyada ilk uğurlu hidrogen bombası sınağı olub. 10,4 meqaton gücündə olan partlayış termonüvə texnologiyalarına keçidin başlanğıcı sayılır. Bu sınaq SSRİ-ni öz nüvə proqramını sürətləndirməyə məcbur edib.

Bu beş nüvə sınağı bəşəriyyətin tarixini dəyişdi, yeni silahlanma yarışına təkan verdi, geosiyasi münasibətlərə və beynəlxalq təhlükəsizlik mexanizmlərinə təsir göstərib.

Aydın

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:127
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 31 Avqust 2025 12:20 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see357

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see236

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see232

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see231

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see224

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see223

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see221

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see218

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see217

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see213

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see207

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see206

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see205

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see200

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see200

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see200

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see199

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see199

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see199

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see199
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri