Toyuq əti və yumurta bahalaşacaq SƏBƏB BUDUR KONKRET

Azərbaycanda dabaq xəstəliyinin yayılması ət bazarında tarazlığı dəyişməyə başlayıb. Bir sıra bölgələrdə heyvan bazarlarının bağlanması və nəzarət tədbirlərinin gücləndirilməsi nəticəsində mal ətinə olan tələbat azalır. Nəticədə istehlakçılar daha çox toyuq və quşçuluq məhsullarına yönəlirlər. Maraqlıdır, bu vəziyyət toyuq məhsullarının qiymətinə təsir göstərə və bahalaşmaya səbəb ola bilərmi?

Mövzu ilə bağlı KONKRET.az-a açıqlama verən Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli bildirib ki, bu tendensiya yaxın həftələrdə toyuq ətinin bahalaşmasına səbəb ola bilər:

“Son günlər dabaqla bağlı xəbərdarlıqlar və nəzarət tədbirləri insanlarda mal ətinə qarşı ehtiyatlı münasibət yaradıb. Ət bazarlarında satış azalması müşahidə olunur, bu isə əvəzləyici məhsullara – toyuq və yumurta məhsullarına marağı artırır.”

Ekspertin sözlərinə görə, bazarda tələbin bu istiqamətdə dəyişməsi təbii prosesdir. Çünki həm qiymət baxımından, həm də sağlamlıq riski nöqteyi-nəzərindən toyuq məhsulları daha təhlükəsiz və əlçatan sayılır.

Akif Nəsirli qeyd edib ki, qiymət sabitliyini qorumaq üçün əsas amil yerli istehsalın gücüdür. Hazırda ölkə tələbatının böyük hissəsi daxili istehsal hesabına qarşılanır. Lakin istehsal gücünün qısa müddətdə artırılması çətin olduğundan, tələbin sürətli artımı qiymət artımı riskini yüksəldir:

“Yem məhsullarının, xüsusilə buğda, qarğıdalı və soyanın qiymətlərində artım müşahidə olunur. Bu, toyuq ətinin topdansatış qiymətini 10–15%, pərakəndə satış qiymətini isə 15–20%-ə qədər yüksəldir.”

İqtisadçı əlavə edib ki, tələbatın artması yumurta istehsalçılarını da təzyiq altında saxlayır. Yem bazarındakı gərginlik fonunda yumurta qiymətlərində də yüngül artım gözlənilir.

“Dabaqla bağlı məhdudiyyətlər uzun çəkərsə, quşçuluq sektorunda istehsalın artırılması üçün əlavə subsidiya və investisiya dəstəyi tələb oluna bilər”.

Beləliklə, dabaq xəstəliyi ət bazarına birbaşa təsir göstərərək istehlakçı davranışlarını dəyişdirib. Nəticədə toyuq məhsullarına maraq artır, bu isə qiymətlərin tədricən bahalaşmasına yol açır. Əgər vəziyyət qısa müddətdə sabitləşməzsə, quşçuluq bazarında təklifin tələbi qarşılamaq gücü növbəti ayların əsas iqtisadi mövzularından birinə çevriləcək.

Aynurə İsmayıl

KONKRET.az