Tramp bu dəfə gözünü Yunanıstana dikdi

ABŞ-də Prezident Donald Trampın ikinci dövrünün başlaması ilə birlikdə ölkənin xarici və iqtisadi siyasətləri yenidən formalaşır və ABŞ-Çin rəqabəti, yeni bir mərhələyə qədəm qoyur.

“Cebheinfo.az" xəbər verir ki, bu rəqabətin təsirləri Yunanıstana məxsus  limanlarda da özünü göstərməyə başlayır.Yunanıstan mətbuatında yayımlanan xəbərlərə görə, Tramp 2024-cü ilin dekabrında, seçkidən bir ay sonra Kimberly Guilfoyleu ABŞ-nin Yunanıstandakı səfiri olaraq təyin etməyi planlaşdırarkən ona xüsusi bir missiya həvalə etmək istəyirdi.

Bu missiya Çinin bölgədəki nüfuzunu azaltmaq idi. Bu məqsədə çatmağın əsas yollarından biri isə Yunanıstana məxsusu limanların nəzarət altına alınmasından keçirdi.Kathimerini qəzetinin “ABŞ-nin gözü Yunanıstan limanlarındadır” başlıqlı xəbərinə əsasən, ABŞ-nin yeni səfirinə, xüsusilə Pire limanı da daxil olmaqla, Çinin bölgədəki təsirini zəiflətmək tapşırılıb.

Məlumatda ABŞ-nin bu strategiyasında Yunanıstana məxsus limanların nəzarət altına alınması əsas addımlardan biridir.Eyni zamanda xəbərdə ABŞ-nin Selanik limanını nəzarətə almaq istədiyi də qeyd olunur. Limanın Mərkəzi Avropaya yaxınlığının, Trampın “Çinə qarşı əsas tərəfdaşı” kimi gördüyü Hindistanın ticarət siyasətini dəstəkləmək üçün formalaşdırılan Hindistan-Orta Şərq-Avropa Dəhlizi (“IMEC”) layihəsi ilə mükəmməl şəkildə uyğunlaşdığı bildirilir.

Pire limanının həm sərnişin, həm də konteyner dövriyyəsi baxımından Aralıq dənizi və Yunanıstanın ən böyük limanı olduğu vurğulanan xəbərdə qeyd olunur ki, ABŞ uzun müddətdir burada Çin mülkiyyətinə şübhə ilə yanaşır. Bu çərçivədə Çin dövlətinə məxsus gəmiçilik və logistika şirkəti olan “COSCO”-nun fəaliyyəti ABŞ tərəfindən yaxından izlənilir.Kathimerini qəzetinin şərhinə görə, bu, olduqca böyük bir məsələ olsa da, ABŞ Yunanıstan hökumətindən “COSCO”-ya təzyiq edərək Pire limanını tərk etməsini istəməsini gözləyir.

Baş nazir Kiryakos Miçotakisin rəhbərlik etdiyi Yunanıstan hökuməti isə ABŞ-nin bu tələblərinə uyğunlaşmağa meyilli görünür. Həmin tələblərin bəzilərini Yunanıstanın da üzvü olduğu Avropa İttifaqı dəstəkləyir. Məsələn, üç ay əvvəl Çin hərbi gəmilərinin Yunanıstan limanlarını ziyarət etməsi və limanlara yan almaq tələbi Yunan hökuməti tərəfindən rədd edilmişdi. Fransanın “CMA” şirkətlər qrupu, Selanik limanında əsas paya sahib olan İvan Savvidisin hissələrinə maraq göstərsə də, istənilən qiymət "həddindən artıq" hesab edilib.Hindistan da “IMEC” layihəsi çərçivəsində Dedeağaç limanına maraq göstərdiyini bəyan edib.

Qəzetin məlumatına görə, Yunanıstan hökuməti də bu cür addımları müsbət qarşılayır. Digər tərəfdən, ABŞ-ın Ukraynaya silah göndərilməsi və NATO qüvvələrinin Şərqi Avropada yerləşdirilməsi planlarının bir hissəsi olaraq Dedeağaç limanından istifadə etmək marağı artıq əhəmiyyətli dərəcədə azalıb.
Qeyd edilir ki, “IMEC” layihəsi 2023-cü ilin avqustunda və 2024-cü ilin fevralında Miçotakis və Hindistanın Baş naziri Narendra Modi arasında keçirilən görüşlərin də əsas müzakirə mövzularından biri olub. Fransa həmçinin öz Marsel limanı vasitəsilə “IMEC”-i dəstəkləməkdə Yunanıstan üçün mümkün tərəfdaş kimi nəzərdən keçirilir. İtaliya Hindistanın diqqətini cəlb etmək üçün rəqabət aparır və alternativ olaraq üç cənub limanını təklif edir.

Əfsanə Rəcəb
“Cebheinfo.az”