Tramp və Kim münasibətlərinə Ukraynadakı müharibə qərar verəcək..?

...Donald Tramp son prezidentlik müddətində Şimali Koreya liderı Kim Çen Inla tez-tez “səmimi münasibətindən” bəhs edir və hakimiyyətə qayıdışından sonra onların münasibətlərinin yaxşılaşacağını iddia edib.

Amma maraqlıdır ki, Kim hələ ki, belə dostluq mövqeyi tutmur və hətta bu yaxınlarda ABŞ-ı Şimali Koreyaya qarşı ardıcıl təcavüzkar və düşmənçilik siyasəti ilə ittiham edib.

SİA-nın xarici qaynaqlardan əldə etdiyi məlumata görə, analitiklər Trampın ikinci müddətə 2017-ci ildən daha zəif mövqedə girdiyini və bu dəfə o, daha ​​sərt və daha iddialı Kimlə qarşılaşmalı olacağını deyirlər.

Qeyd edək ki, Tramp Kim ilə münasibətləri bərpa etməyə çalışır və vəzifəyə gəldikdən sonra birbaşa danışıqları planlaşdırır.

Bununla belə, RAND Korporasiyasının analitiki Brüs Bennetin fikrincə, Tramp fürsətin arxasınca getsə belə, Tramp görüşə qədər əhəmiyyətli güzəştlər təklif etməyə hazır olmadığı halda Kim Çen Inın Trampla görüşməsi ehtimalı azdır.

Kim Şimali Koreyanın təcridini pozur

Etiraf edilməlidir ki, dünya daha mürəkkəb və təhlükəli olur və Kim bundan istifadə edir. Tramp Ukraynadakı müharibəni, ola bilsin ki, Ukrayna ərazisini Rusiyaya təhvil verməklə bitirəcəyinə söz verib, lakin tənqidçilər Rusiyanın təcavüzünə qarşı yumşaq mövqenin Şimali Koreyanı daha da gücləndirəcəyini deyirlər.

...Yeni administrasiyanın Şimali Koreya qoşunları və materialları tərəfindən dəstəklənən Rusiya təcavüzü ilə bağlı daha yumşaq mövqeyini Şimali Koreyanın nüvə proqramını geri qaytarmaq üçün əlavə səyləri necə birləşdirdiyini görmək maraqlı olacaq.

Bunu London Kral Kollecinin Elm və Təhlükəsizlik Araşdırmaları Mərkəzinin tədqiqatçısı Daniel Solisberi deyir.

Kök və ya çubuq

Analitiklərin fikrincə, strateji məqsədlərinə çatmaq üçün Tramp çox güman ki, çubuqdan çox kökdən istifadə edəcək. Bu, həmişə yaxşı münasibətlərdə olduğu Kimlə birbaşa diplomatiyanın bərpası deməkdir.

Eyni zamanda, Trampın Ukraynadakı müharibəni bitirmək vədi onun xeyrinə işləyə, Rusiyanın Şimali Koreyadan asılılığını azalda və dövlətin yenidən təcrid vəziyyətinə düşməsinə səbəb ola bilər.

...Eurasia Group-un baş analitiki Ceremi Çanın fikrincə, Trampla Kim arasında razılaşma çətin görünsə də, bu, tamamilə mümkündür. Tramp Şimalın nüvəsizləşdirilməsini tələb etməyə və bunun əvəzinə nüvə inkişafı və silah sınaqlarının dondurulmasına vasitəçilik edə bilər. Bunun müqabilində Tramp Kimə sanksiyaların yüngülləşdirilməsini və Cənubi Koreyadakı ABŞ qoşunlarının sayını azaltmağı təklif edə bilər.

...Beynəlxalq soyuqluqdan çıxarkən nüvə dövləti kimi tanınma kimi strateji məqsədə nail olmaq potensialı, xüsusən də Ukraynada müharibənin səngidiyi bir vaxtda Kimin ötüb keçməsi üçün çox böyük olacaq.

Çan deyir bunu.

...Strateji və Beynəlxalq Araşdırmalar Mərkəzinin Koreya departamentinin baş əməkdaşı Ellen Kim qeyd edir ki, Ukraynadakı hadisələr Kimin Trampla yeni yaxınlaşma istəyini müəyyənləşdirəcək.

...Ukraynada müharibə bitənə qədər nə maksimum təzyiq, nə də yaltaqlıq işləyə bilməz. Şimali Koreyanın Rusiya ilə münasibətlərinin necə inkişaf etdiyini görməliyik.

Əli Babayev