“Ukraynadakı müharibə yalnız Aİ dağılanda və Avropa ABŞ ın vassalına çevriləndə bitəcək...“

“SSRİ-nin dağılmasından əvvəl Rusiya Avropa üçün təhdid idi, ona görə də özünü silahlandırdı. Lakin SSRİ-nin dağılmasından sonra bu təhdid aradan qalxdı. Rusiya artıq ABŞ-dan yüksək texnologiyalı silahlar almayan Avropa üçün iqtisadi tərəfdaş və xammal mənbəyinə çevrildi...”

Moderator.az- siyasi analitik Tahir Cəfərlinin saytın rus versiyasına müsahibəsinin tərcüməsini təqdim edir:

-Tahir müəllim, Almaniyanın "Berliner Zeitung" qəzeti yazır: "Dünya mediası ABŞ-ın Ukraynadakı münaqişəni həll etmək üçün sülh planını müzakirə edir. Bu plan Rusiyanın qələbəsini əks etdirir". Qəzetin köşə yazarı bildirib ki, Avropa ölkələri Rusiya Federasiyasını zorla məcbur etməyə çalışmaqdansa, atəşkəsə nail olmaq üçün Moskvanın özü ilə dialoqa girməlidirlər. Lakin Avropa ölkələri bu plana qarşıdır. Bu barədə nə deyə bilərsiniz?

-Görünür, belədir. Avropa liderləri orada Avropa Birliyini parçalamağa yönəlmiş əsl hibrid müharibənin baş verdiyini anlamırlar. Bu müharibə davam etdikcə Aİ bütün iqtisadi və geosiyasi mövqelərini itirir. Bunu anlamaq üçün məsələyə bu müharibəni başladan və bundan böyük fayda əldə edən bir fövqəlgüc nöqteyi-nəzərindən yanaşmalıyıq...

-İddia edirsiz ki, bu müharibəni hansısa fövqəlgüc başlatdı. Maraqlıdır həmin fövgəlgüc hansıdır və onun Ukrayna müharibəsində iqtisadi və deməli, geo-siyasi maraqları nələrdir?

-SSRİ-nin dağılması dünyada güc balansını dəyişdirdi. ABŞ fövqəlgüc iqtisadi qüdrətini itirməyə başladı. Avropaya silah tədarük edən və onun təhlükəsizliyini təmin edən hərbi-sənaye kompleksinin bir çox qolu fəaliyyətini dayandırdı. SSRİ-nin dağılmasından əvvəl Rusiya Avropa üçün təhdid idi, ona görə də özünü silahlandırdı. Lakin SSRİ-nin dağılmasından sonra bu təhdid aradan qalxdı. Rusiya artıq ABŞ-dan yüksək texnologiyalı silahlar almayan Avropa üçün iqtisadi tərəfdaş və xammal mənbəyinə çevrildi. SSRİ-nin dağılmasından sonra Avropa sürətlə inkişaf etməyə başladı. Aİ-nin yaranması və vahid valyutaya keçid onu ABŞ-ın güclü düşməninə çevirdi. Təbii ki, bu, ABŞ-a sərf etmirdi.  Amerikalı siyasətçilərin Aİ-nin avroya keçidinə həsr olunmuş, o dövrün jurnal və qəzetlərində dərc olunmuş analitik məqalələri buna sübutdur. Almaniyanın o vaxtkı kansleri Şröder "International Politician" jurnalında "Yeni Dünya" və "Köhnə Dünya" arasında gizli iqtisadi müharibənin başlaması haqqında məqalə yazmışdı. ABŞ beyin mərkəzlərinə bu təhlükəni aradan qaldırmaq və Avropanı 1980-ci illərin çərçivəsinə qaytarmaq tapşırılmışdı. Bu mərkəzlər Rusiyanı Avropanın düşməninə çevirmək üçün yeni ssenarilər yaratmışdı. Bu minvalla Amerika beyin mərkəzləri üçün Ukrayna Rusiya ilə Avropa arasındakı dostluğa son qoymaq üçün bir vasitəyə çevrildi. Bu, AB-nin Minsk öhdəliklərini yerinə yetirməməsindən və Ukrayna prezidentinin ölkədən qaçması ilə nəticələnən 2014-cü il çevrilişindən sonra baş verdi. Ukraynadakı çevrilişi Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin təşkil etdiyi heç kimə sirr deyil. Bu vəziyyətdən istifadə edən Rusiya Krıma soxuldu və onu işğal etdi...

- Bəs yeganə supergüc sayılan Amerika niyə buna göz yumdu və Krımı Ukraynaya qaytarmağa cəhd etmədi?

- Bu günə qədər bu sual bir çox beyin mərkəzləri üçün açıq qalır. Lakin bu məsələyə ABŞ-ın iqtisadi maraqları baxımından yanaşsaq, ölkənin hansı iqtisadi qazanclara can atdığı aydın olur. Krımın işğalı qlobal geo-siyasi vəziyyəti əhəmiyyətli dərəcədə dəyişdirdi, ilk növbədə Avropanı qorxutdu və nəticədə Avropa ABŞ-dan yeni silahlar almağa başladı. Digər tərəfdən, Krımın ələ keçirilməsindən sonra ABŞ Rusiyaya qarşı sanksiyalar tətbiq etməyə başladı və bütün ABŞ müttəfiqləri də buna qoşuldu ki, bu da Amerika siyasətçilərinin məqsədi idi. ABŞ-da silah istehsalı hələ də bərpa olunduğundan insanlar əvvəllər hərbi texnika istehsal edən boş şəhərlərə qayıtmağa başladılar və bununla da işsizlik azaldı. Rusiya, demək olar ki, sanksiyalardan əziyyət çəkməyib; əksinə, ABŞ kimi, hərbi-sənaye kompleksini yenidən qurmağa və yeni silah növləri hazırlamağa başlayıb. 22 fevral 2022-ci ildə başlanan xüsusi əməliyyat Ukrayna ərazisini həm Qərb, həm də Şərq üçün hərbi sınaq meydançasına çevirdi. Əslində, iki supergüc - ABŞ və Rusiya - indi Ukraynada yeni silah növlərindən istifadə edir. Ukraynadakı müharibə artıq tam gücdə müasir silahlar istehsal edən ABŞ və Rusiyanın geo-siyasi və iqtisadi maraqlarına xidmət edir. İki ölkənin ÜDM statistikasına baxın, o vaxt Ukraynadakı müharibənin motivləri sizə nə vaxt aydın olacaq...

- Necə düşünürsüz,  müharibə nə vaxt bitəcək? 

- Əgər AB dağılarsa və Avropa ABŞ-ın satellitinə, vassalına çevrilərsə... Yalnız o halda 

- Bəs ABŞ-ın təklif etdiyi sülh planı necə olacaq?..

(Ardı var)