Icma.az
close
up
RU
Uşaqlarımızı necə zəhərləyirik? Alimlər həyəcan təbili çaldılar

Uşaqlarımızı necə zəhərləyirik? Alimlər həyəcan təbili çaldılar

Olke.az saytından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

Yediyimiz qidaların tərkibinin insan sağlamlığına birbaşa təsir etməsi hər kəsə məlumdur. Lakin məlum olub ki, yemək hazırlayan zaman onların bişirilməsi üsulu da sağlamlığımızda gələcəkdə yarana biləcək ağır xəstəliklərdə mühüm rol oynayır.

"Ölkə.az" xəbər verir ki, əksər hallarda insanlar orqanik qidalar aldıqlarını düşünərək onları daha zərərli formada hazırlamasına fikir vermirlər. Jurnalda dərc olunan yeni bir araşdırma göstərib ki, yemək bişirilməsi zamanı qapalı məkanlarda tüstüdən yaranan hava çirklənməsi uşaqlara xüsusən də yetkinlik yaşlarında onların sağlamlığına olduqca mənfi təsir göstərir.

Alimlər Çində 45 yaş və ondan yuxarı 7000-dən çox insandan alınan məlumatları təhlil ediblər. Onlar müxtəlif bölgələri və sosial qrupları təmsil ediblər. Mütəxəssislər uşaqlıq dövründə hava çirkliliyinə məruz qalma ilə koqnitiv funksiyalara dair ölçülər arasındakı səbəb-nəticə əlaqələrini qiymətləndirmək üçün müasir statistik metodlardan istifadə ediblər.

Nəticələr əhəmiyyətli bir əlaqəni ortaya çıxarıb: erkən yaşlarında evdə bərk yanacaqlardan (kömür, odun və s.) çıxan tüstüyə məruz qalan insanların 45 yaş və daha çox yaşda xeyli zəif düşüncə və yaddaş göstəriciləri olub. Bu arzuolunmaz əlaqə bədən kütlə indeksi, təhsil səviyyəsi və gəlirlər də daxil olmaqla müxtəlif amillər nəzərə alındıqdan sonra da davam edib. Bütün bu faktorlar erkən yaşda ətraf mühitdə baş verən proseslərin beyin inkişafına təsirinin hansı səviyyədə olduğunu bir daha nümayiş etdirib.

Ətraflı təhlillər onu da göstərib ki, kişilər bu cür mənfi amillərə qadınlardan daha çox məruz qalırlar. Məlum vəziyyəti yetkinlik dövründə siqaret çəkmək və ya spirtli içki qəbul etmək kimi sağlam olmayan vərdişlər də daha da ağırlaşdırır.

Tədqiqatın müəllifləri vurğulayıblar ki, bu araşdırma qlobal səhiyyə üçün əhəmiyyətli nəticələrə malikdir. Bir çox ölkələrdə, xüsusən də kənd yerlərində və aşağı gəlirli ailələr arasında bərk yanacaqla yemək bişirən insanların sayı yüksək olaraq qalır. Bu, uşaqları ağciyərlərə və qan dövranına nüfuz edə bilən zərərli zəhərli qazlara məruz qoyur və nəticədə onilliklər ərzində tüstü, zərərli maddə və qazlarla birbaşa təmas beyin funksiyasına təsir göstərir.(Publika.az)

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:140
embedMənbə:https://olke.az
archiveBu xəbər 18 Yanvar 2026 12:56 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see373

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see335

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see293

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see269

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see266

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see257

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see246

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see239

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see238

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see225

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see219

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see217

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see214

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see211

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see210

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see206

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see206

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see200

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see199

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see182
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri