Icma.az
close
up
RU
Uşaqların ən çox işlədildiyi, istismar olunduğu ÖLKƏLƏR

Uşaqların ən çox işlədildiyi, istismar olunduğu ÖLKƏLƏR

Sfera.az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

Bu gün dünyada Ümumdünya Uşaq Əməyinə Qarşı Mübarizə Günü qeyd olunur. 

Sfera.az xəbər verir ki, Beynəlxalq Əmək Təşkilatının (BƏT/ILO) təşəbbüsü ilə hər il qeyd edilən bu tarix uşaqların əməyə cəlb olunmasına qarşı mübarizəyə diqqət çəkməyi hədəfləyir. 

Məqsəd uşaqların fiziki və psixoloji sağlamlığına təhlükə yaradan əmək növlərinə qarşı ictimaiyyətdə həssaslıq yaratmaq və qlobal çağırış etməkdir.

BMT-nin məlumatına görə, dünyada 160 milyondan çox uşaq istismara məruz qalaraq əmək fəaliyyətinə cəlb olunur. Onların əksəriyyəti ağır şəraitdə, hüquqları pozularaq çalışdırılır. Xüsusilə də, kənd təsərrüfatı, mədənçilik, sənaye və məişət sahələrində, həmçinin zorla diləndirilmə, insan alveri və cinsi istismar kimi hallarda uşaqların hüquqları kobud şəkildə pozulur.


Son rəqəmlərə əsasən, əmək fəaliyyətində iştirak edən uşaqlardan 54 milyon-u təhlükəli işlərlə məşğuldur.  Əməyin təxminən 70%-i kənd təsərrüfatında baş verir.

Uşaq əməyinin ən çox istismar olunduğu ölkələr isə aşağıdakılardır:

Cənubi Sahara ölkələri


Bu region, dünyada uşaq əməyinin ən yüksək səviyyədə olduğu ərazidir. Təsdiqlənmiş məlumatlara görə, burada 87 milyondan çox uşaq müxtəlif sahələrdə işlədilir. Əsasən kənd təsərrüfatı, maldarlıq, odun yığımı və mədən sənayesi sahələrində çalışdırılırlar. Həddindən artıq yoxsulluq, təhsilə çıxışın məhdudluğu və erkən yaşda əmək mədəniyyəti bu vəziyyəti daha da dərinləşdirir.

Cənubi Asiya (Hindistan, Banqladeş, Nepal və s.)


Cənubi Asiyada uşaq əməyinin istismarı əsasən toxuculuq, tikinti, xidmət sektoru və ev işləri sahəsində geniş yayılıb. Regionda uşaq əməkçi sayının təxminən 26 milyon olduğu bildirilir. Uşaqlar çox zaman gündəlik 10-12 saat işlədilir, əksəriyyəti isə məktəbə getmir.

Yaxın Şərq və Şimali Afrika


Bu regionda uşaqların əməyi əsasən küçə ticarəti, su satışı, avtomobil təmizliyi və dilənçilik kimi qeyri-rəsmi işlərdə istifadə olunur. Qaçqın böhranı (xüsusilə Suriya və Yəməndə) bu vəziyyət daha da ağırlaşıb. Təxminən 11 milyon uşaq bu cür istismara məruz qalır.

Latın Amerikası və Karib Hövzəsi


Bu bölgədə uşaqlar daha çox plantasiyalarda, kənd təsərrüfatı sahələrində və şəhər xidmətlərində istismar olunur. Ümumilikdə 8 milyon uşaq uşaq əməyinə cəlb olunub. Bu bölgədə müəyyən qanuni çərçivələr olsa da, qeyri-formal sektorda nəzarətin zəifliyi problem yaradır.

Şərqi Asiya və Sakit Okean Bölgəsi

Bu regionda əsas problem fabriklərdə və kiçik sənaye müəssisələrində çalışan uşaqlardır. Əlavə olaraq, cinsi istismar məqsədilə işlədilən uşaqlar da bu bölgədə ciddi problemdir. Uşaq əməyinin konkret miqdarı ölkədən ölkəyə dəyişsə də, vəziyyətin xüsusilə kənd yerlərində ağır olduğu bildirilir.


Konqo Demokratik Respublikasında mədən sənayesində uşaq əməyindən geniş istifadə olunur, Hindistanda milyonlarla uşaq kənd təsərrüfatında və ev işlərində çalışır, Banqladeş də tekstil fabriklərində azyaşlı işçilərin istismarı davam edir, Pakistanda kərpic zavodlarında və kilim toxuma sənayesində uşaq əməyinə rast gəlinir.

Həmçinin, Əfqanıstan və Yəməndə münaqişə zonalarında uşaqlar həm əsgər, həm daşıyıcı, həm də müxtəlif zorakı işlərə məcbur edilir. Nigeriyada isə diləndirilmə və insan alverinə cəlb olunan uşaqların sayı artmaqdadır.

Mütəxəssislər bildirir ki, uşaq əməyinin qarşısını almaq üçün ilk növbədə yoxsulluğun azaldılması, təhsilin əlçatan və keyfiyyətli olması, sosial müdafiə sistemlərinin gücləndirilməsi zəruridir.

Azərbaycan da bu istiqamətdə müxtəlif proqram və layihələr həyata keçirir. Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsi, Ombudsman Aparatı və qeyri-hökumət təşkilatları tərəfindən uşaq hüquqlarının müdafiəsinə yönəlmiş tədbirlər davam etdirilir. Ekspertlər bu günün yalnız təbliğat xarakterli deyil, həm də konkret addımların atılmasına çağırış olduğunu vurğulayırlar.

Xatırladaq ki, uşaq əməyinə qarşı effektiv mübarizə – gələcəyin sağlam və savadlı cəmiyyətinin əsas şərtidir.

Firuzə Əliyeva
Sfera.az

 

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:122
embedMənbə:https://sfera.az
archiveBu xəbər 12 İyun 2025 11:30 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see286

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see275

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see272

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see266

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see266

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see255

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see250

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see249

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see245

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see243

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see230

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see225

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see224

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see224

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see221

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see217

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see213

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see212

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see206

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see205
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri