Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Uzunömürlülüyə təsir edən gözlənilməz amil müəyyən edilib

Uzunömürlülüyə təsir edən gözlənilməz amil müəyyən edilib

Oxumeni.az portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

Uzunömürlülüyə təsir edən gözlənilməz amil müəyyən edilib

Ağıllı insanlar daha uzun yaşayırlar. Edinburq Universitetinin alimləri uşaqlıqda ölçülən intellektin genetik səviyyədə ömür uzunluğu ilə əlaqəli olduğunu təsbit edən bu nəticəyə gəliblər. Tədqiqat Genomic Psychiatry (GP) jurnalında dərc olunub.

David Hill və Ian Dearynin rəhbərlik etdiyi bir qrup zehni qabiliyyət və uzunömürlülüyün ortaq bioloji kökləri paylaşdığına dair ilk molekulyar genetik sübut təqdim edib. Alimlər intellektləri uşaqlıqda ölçülən 12 000-dən çox insanın və valideynlərinin ömrünün qiymətləndirildiyi 390 000-ə yaxın iştirakçının genomik məlumatlarını təhlil ediblər.

Nəticələr göstərdi ki, zəka ilə uzunömürlülük arasındakı genetik korrelyasiya 0,35 olub, yəni zehni qabiliyyətə təsir edən genlərin təxminən üçdə biri də ömür uzunluğu ilə əlaqəlidir. Zəkanın irsiyyət qabiliyyəti 27%, uzunömürlülük isə 29% olaraq qiymətləndirilmişdir.

Tədqiqatçıların fikrincə, tədqiqatın əsas üstünlüyü, ölçmələrin uşaqlıqda - xəstəlik və ya sosial amillərin idrak qabiliyyətlərinə təsir etməsindən çox əvvəl götürülməsi idi. Bu, sağlamlığın əksinə deyil, zehni fəaliyyətə təsir etdiyi əks səbəbli əlaqənin təsirini istisna etməyə imkan verdi.

Xəstəlik və uzunömürlülük arasındakı əlaqə əvvəllər onlarla böyük epidemioloji araşdırma ilə təsdiqlənmişdi. Bir milyondan çox insanı əhatə edən bunlardan biri göstərdi ki, uşaqlıq İQ-sindəki hər standart artım ölüm riskini 24% azaldır.

Yeni araşdırma bu təsirin genetik əsasa malik olduğunu ilk dəfə nümayiş etdirir. Tədqiqatçılar təsadüfi amillərin təsirini istisna etməyə imkan verən genetik statistikada ən etibarlı vasitələrdən biri olan əlaqə disbalansının reqressiyasından istifadə etdilər.

Müəlliflərin fikrincə, tədqiqatın nəticələrinin praktiki nəticələri ola bilər. İntellekt və uzunömürlülüyün ortaq genetik arxitekturasını başa düşmək xəstəliklərin erkən qarşısının alınması və idrak sağlamlığının qorunması üçün strategiyaların hazırlanmasına kömək edəcək.

"Biz genləri dəyişdirə bilmərik, lakin sağlam və uzun ömür üçün təməl qoymaq üçün erkən yaşlardan beyin inkişafını dəstəkləyə bilərik",-deyə David Hill bəyan edib.

Çətin uşaqlıq dövründə gözlənilməz faydalar əvvəllər aşkar edilmişdir.

Əziz MUSTAFA

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:221
embedMənbə:http://oxumeni.az
archiveBu xəbər 22 Oktyabr 2025 10:17 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see365

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see319

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see304

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see284

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see283

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see279

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see279

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see274

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see257

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see252

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see249

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see244

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see241

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see238

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see235

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see234

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see227

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see221

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see206

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see192
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri