Valideynlərlə gənclər arasında nəsil fərqi: Anlaşılmazlığın əsas səbəbləri nələrdir?

Zaman dəyişir, dəyərlər yenilənir, texnologiya inkişaf edir. Bu inkişaf isə ailə daxilində, xüsusilə valideynlərlə övladlar arasında fikir ayrılıqlarını qaçınılmaz edir. Gənclər getdikcə daha çox "valideynlər bizi anlamır" deyə şikayətlənirlər. 

Milli.Az xəbər verir ki, mütəxəssislər və psixoloqlar isə bu durumu nəsil fərqinin və dəyişən sosial-mədəni mühitin təbii nəticəsi kimi qiymətləndirir.

Böyümə şəraitindəki fərqlər əsas rol oynayır

Valideynlərin yetişdiyi dövr ilə bu günün gənclərinin formalaşdığı mühit arasında dərin fərqlər mövcuddur. Keçmiş nəsil daha çox kitab, müəllimlərlə söhbət, real həyat təcrübəsi ilə böyüyübsə, indiki nəsil rəqəmsal texnologiyalar, sosial şəbəkələr və internet vasitəsilə dünyagörüşünü formalaşdırır.

Buna görə də valideynin dünyaya baxışı ilə övladının baxışı tez-tez toqquşur. Gənclər sürətli informasiya axınında daha açıq, sərbəst və yeniliyə meyilli davranırlar, bu isə köhnə sistemə alışmış valideynlər üçün anlaşılmaz görünə bilir.

Dəyərlər və gözləntilər toqquşur

Ənənəvi ailə dəyərlərinə sadiq qalan valideynlər üçün "etibarlı həyat" anlayışı sabit iş, sakit yaşam və ailə qurmaqla bağlıdır. Gənclər isə fərdi azadlığa, riskə açıq olmağa və alternativ karyera yollarına üstünlük verirlər. Bu da tez-tez valideynlər və gənclər arasında qarşılıqlı narazılıqlara səbəb olur.

Ünsiyyət boşluğu və nəsihət dili

Uzmanlar bildirirlər ki, valideynlərin tez-tez "bizim vaxtımızda belə idi" deyərək nəsihətə yönəlməsi, gənclərin isə öz fikirlərini ifadə etməyə imkan tapmaması ünsiyyət maneələrini artırır. Halbuki gənclər sadəcə eşidilmək, fikirlərinin dəyərli olduğunu hiss etmək istəyirlər.

Sosial mühitin və internetin təsiri

Qloballaşan dünya, internet və sosial şəbəkələr gənclərin perspektivlərini genişləndirir. Müxtəlif mədəniyyətlərlə tanış olan, fərqli həyat tərzlərinə şahidlik edən gənclər, məhdud çərçivəli ənənəvi qaydalarla razılaşmaq istəmirlər. Bu da ailə gözləntiləri ilə fərdi arzular arasında ziddiyyət yaradır.

Çıxış yolu nədir?

Mütəxəssislər hesab edir ki, nəsil fərqini aradan qaldırmaq mümkün olmasa da, bu fərqi zənginliyə çevirmək mümkündür. Əsas şərt qarşılıqlı hörmət və empatiyadır.

Valideynlərin övladlarını yalnız istiqamətləndirməsi deyil, onların fikirlərini öyrənməsi, dinləməsi vacibdir. Eyni zamanda gənclər də anlayışlı və səbirli olmalı, dialoqa açıq davranmalıdırlar. Ailə daxilində səmimi, dostyana münasibət qurmaq, gənclərin psixoloji və emosional inkişafına ciddi müsbət təsir edir.

Hər iki tərəf həm valideyn, həm gənc əslində eyni şeyi istəyir: sevilmək, dəyərləndirilmək və qəbul olunmaq. Əgər hər iki nəsil bir az anlayış göstərsə, "nəsil fərqi" bir problem deyil, qarşılıqlı öyrənmə fürsətinə çevrilə bilər.

Günay Əhmədova
Milli.Az