Vilayəti Azərbaycana qarşı düşmən mövqeyindən çəkilmir

Əli Əkbər Vilayəti
“Əli Əkbər Vilayəti İranın hakim dairələrində Azərbaycana düşmən mövqedə olan şəxslərdən biridir. Məhz onun Xarici işlər naziri olduğu 1992-ci ildə İranın doktrinası qəbul edilib. Bu sənədin müəllifi də Vilayətidir. Doktrinada qeyd edilib ki, Azərbaycan Respublikasının mövcudluğu İranın təhlükəsizliyinə təhdiddir. Yəni bu adamın düşüncəsi bundan uzağa getmir”.
Bunu siyasi şərhçi Oqtay Qasımov İranın ali dini liderinin xarici siyasət üzrə müşaviri Əli Əkbər Vilayətinin Zəngəzur dəhlizi ilə qərəzli bəyanatını “Reytinq” qəzetinə şərh edərkən bildirib.
Konkret olaraq Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı İranın və Vilayətinin mövqeyinə gəldikdə, O. Qasımov deyib ki, bu yeni məsələ və yanaşma deyil: “Sadəcə, Vilayətinin Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı açıqlamasında yeni nüans yolun açılmasının İran və Rusiyanın maraqlarına zidd olması, guya onların mühasirəyə alınması kimi qiymətləndirilməsidir. Eyni zamanda, dəhlizin açılmasına qərar verən ölkələrdən biri - Ermənistan haqqında ümumiyyətlə, danışılmır və əsas hədəf kimi Azərbaycan tənqid olunur. Bu da Vilayətinin Azərbaycana qarşı tutduğu qərəzli münasibətin göstəricisidir”.

Oqtay Qasımov
O. Qasımov xatırladıb ki, Zəngəzur dəhlizinin açılması üçtərəfli bəyanatda qeyd edilib, Ermənistanın bunu açmaq öhdəliyi var və bu yol açılmalıdır:
“Azərbaycanın Ermənistandan və bu prosesdə marağı olan tərəflərdən tələb və istəyi odur ki, bizim vətəndaşlarımız, nəqliyyat vasitələrimiz və yüklərimiz bu dəhlizdən maneəsiz və asanlaşdırılan keçid əldə etsin. Bu, üçtərəfli bəyanatın şərti və Ermənistanın öhdəliyidir. Odur ki, Vilayətinin açıqlamasında guya dəhlizin açılmasının İran və Rusiyanın mövqeyinə zidd proses kimi təqdim edilməsi əslində, son dövrlər Azərbaycan-Rusiya münasibətlərində müşahidə olunan gərginlikdən sui-istifadə cəhdidir. Əlbəttə, İran Azərbaycan-Rusiya münasibətlərinin daha gərgin olmasını istəyir və bunun üçün əlindən gələni edir”.
Müsahibimiz əlavə edib ki, indiyə qədər Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı İran tərəfindən Ermənistana münasibətdə hər hansı bir tənqid müşahidə olunmayıb. Qasımovun sözlərinə görə, bu, onu göstərir ki, belə açıqlamalar daha çox təbliğat və təxribat xarakterlidir, Azərbaycana qarşı yönələn açıqlamalardır.
“Düz bir il öncə, avqust-sentyabr ayları ərəfəsində Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı Moskva-Tehran gərginliyini də yaxşı xatırlayırıq. Rusiya o zaman dəhlizin açılmasına dair ortaya mövqe qoyanda İran tərəfindən etirazlar eşidildi. Maraqlı nüans odur ki, dəhlizlə bağlı məsələyə ərazisi olan Ermənistan deyil, digər tərəflər münasibət bildirir, mövqe ifadə edirlər. Ermənistan isə bu vəziyyətdə manevrlər etməklə şərtlərini ağırlaşdırmaq istəyir”,- deyən siyasi şərhçi əlavə edib ki, Vilayətinin bu çıxışı həm də Zəngəzur dəhlizinin hansısa ABŞ şirkətinə icarəyə verilməsinin mümkünlüyü barədə yayılan məlumatlar fonunda səsləndirilir. “Ermənistanın özündə də bu barədə müzakirələr getdi və sonda bildirdilər ki, İrəvana belə təklif edilməyib və s. Yəni rədd cavabı verdilər. İranda belə hesab edirlər ki, əgər bu dəhliz ABŞ şirkətinə verilərsə, bu, İranın blokadaya düşməsinə səbəb olacaq. İranın dərdi ondan ibarətdir ki, bu dəhliz açılmasın, əvəzində Azərbaycanı Naxçıvanla birləşdirən yol İrandan keçsin. İran bu yoldan ciddi məbləğ qazanmaqla yanaşı siyasi təsir mexanizmlərini əlində saxlasın. İran gələcəkdə Zəngəzur dəhlizinə paralel olan Araz dəhlizinin açılmasında maraqlıdır. Beləcə, İran Azərbaycana və Türkiyəyə qarşı müəyyən təsir mexanizmlərinə çatmaq istəyir. İran həm də istəyir ki, Türkiyənin Cənubi Qafqaz və Orta Asiyaya açılan yolunun qarşısını alsın və ya buna nəzarət etsin”,- deyə Qasımov yekunlaşdırıb.
Y. QACAR
Reyting.az