Icma.az
close
up
RU
Xaricdə təhsil sistemi dəyişir Müharibənin izləri, online formata keçid

Xaricdə təhsil sistemi dəyişir Müharibənin izləri, online formata keçid

Lent az saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.

Xaricdə təhsilə müharibənin təsiri: Yaxın Şərq böhranı tələbə seçimlərini necə dəyişir?

Yaxın Şərqdə son dövrlərdə baş verən ABŞ–İsrail–İran müharibəsi yalnız siyasi və hərbi sahədə deyil, həm də təhsil sahəsində ciddi təsirlər yaradır. Xüsusilə xaricdə təhsil almaq istəyən tələbələr üçün bu münaqişə yeni risklər, dəyişikliklər və qeyri-müəyyənliklər ortaya çıxarır.

Lent.az-ın əməkdaşının hazırladığı bu araşdırmada müharibənin xaricdə təhsilə necə təsir etdiyini, universitet sistemində hansı dəyişikliklərə səbəb olduğunu və gələcək perspektivləri analiz edirik.

Müharibənin təhsilə birbaşa təsiri

Müharibələrin ən birbaşa təsiri təhsil infrastrukturuna dəyir. Al Jazeera-nın məlumatlarına görə, Yaxın Şərqdə davam edən münaqişələr nəticəsində məktəblər, universitetlər və elmi mərkəzlər zərər görüb. 30-dan çox universitetin və çoxsaylı təhsil müəssisələrinin zədələndiyi qeyd olunur.

Bundan əlavə, konkret hücumlar nəticəsində yüzlərlə şagirdin həyatını itirdiyi hadisələr qeydə alınıb. Minab şəhərində məktəbə edilən hücum nəticəsində çox sayda şagird həlak olub və bu hadisə beynəlxalq səviyyədə ciddi narahatlıq yaradıb.

Bu cür hadisələr göstərir ki, müharibə yalnız hərbi obyektləri deyil, həm də təhsil sistemini birbaşa hədəfə alır.

Təhsil prosesinin pozulması və online sistemə keçid

Müharibə zamanı ən çox müşahidə olunan dəyişikliklərdən biri təhsilin dayandırılması və ya online formata keçməsidir. Araşdırmalara görə, regionda fəaliyyət göstərən bir çox universitet təhlükəsizlik səbəbilə proqramlarını dayandırıb və ya distant təhsilə keçib.

Bəzi ölkələrdə isə imtahan sistemləri belə dəyişdirilib. Məsələn, Körfəz regionunda təhlükəsizlik səbəbilə bəzi imtahanlar ləğv edilib və alternativ qiymətləndirmə sisteminə keçilib. Bu isə göstərir ki, müharibə təhsilin ən əsas struktur elementlərini belə dəyişdirə bilir.

Xaricdə təhsil planlarına təsir

Xaricdə təhsil almaq istəyən tələbələr üçün müharibənin ən böyük təsirlərindən biri seçimlərin dəyişməsidir. Əvvəllər təhlükəsiz və stabil hesab edilən ölkələr belə riskli bölgələrə çevrilə bilər.

The PIE News-a çıxış edən ekspertlər bildirir ki, Yaxın Şərqdə yerləşən beynəlxalq universitet kampuslarına maraq azala bilər. Çünki müharibə bu regionun “təhlükəsiz təhsil mərkəzi” imicinə ciddi zərbə vurub. Bu isə tələbələrin daha çox Avropa, Asiya və digər təhlükəsiz regionlara yönəlməsinə səbəb olur.

Qlobal iqtisadi təsir və təhsil xərcləri

Reuters yazır ki, müharibənin iqtisadi təsiri də təhsilə birbaşa təsir edir. Beynəlxalq maliyyə qurumlarının məlumatına görə, münaqişə qlobal iqtisadi artımı zəiflədir və inflyasiyanı artırır. Eyni zamanda enerji qiymətlərinin artması və tədarük zəncirinin pozulması nəticəsində yaşayış xərcləri yüksəlir.

Bu isə xaricdə təhsil alan tələbələr üçün, kirayə xərclərinin artması, təhsil haqqının bahalaşması, gündəlik yaşam xərclərinin yüksəlməsi  kimi problemlər yaradır.

Tələbələrin təhlükəsizlik narahatlığı

Müharibə yalnız maddi deyil, həm də psixoloji təsir göstərir. Universitetlər artıq tələbələrin təhlükəsizliyini prioritet məsələyə çevirib.

Bəzi universitetlər tələbələrə, səyahət məhdudiyyətləri tətbiq edir, təhlükəli bölgələrdən çıxmağı tövsiyə edir, psixoloji dəstək xidmətləri təqdim edir. Bu isə göstərir ki, təhsil artıq yalnız akademik proses deyil, həm də təhlükəsizlik məsələsinə çevrilib.

Uşaqlar və tələbələr üçün böyük təhsil böhranı

Müharibənin ən ağır nəticələrindən biri də milyonlarla uşağın təhsildən uzaq qalmasıdır. Məlumatlara görə, Yaxın Şərqdə münaqişələr nəticəsində 52 milyondan çox uşaq təhsil prosesindən kənarda qalıb və ya təhsili pozulub. Gələcəkdə savad səviyyəsinin aşağı düşməsi, insan kapitalının azalması, qlobal əmək bazarında problemlər yarana bilər.

Universitetlərin strategiyasında dəyişiklik

Müharibə universitetlərin fəaliyyət strategiyasına da təsir edir. Artıq universitetlər, riskli bölgələrdə kampus açmaqdan çəkinir, online təhsilə daha çox üstünlük verir, tələbə təhlükəsizliyini əsas prioritetə çevirir.

Bu dəyişikliklər gələcəkdə təhsil modelinin daha çox rəqəmsallaşmasına səbəb ola bilər.

Xaricdə təhsil sistemi dəyişir

Yaxın Şərqdə baş verən müharibə göstərir ki, təhsil sistemi qlobal hadisələrdən birbaşa təsirlənir. Gələcəkdə tələbələr daha çox təhlükəsiz və stabil ölkələrə yönələcək, universitetlər isə daha çevik və alternativ təhsil modellərinə keçəcək.

Nəticə olaraq, müharibələr təhsili dayandırmır, lakin onu dəyişir. Bu dəyişiklik isə həm tələbələrin, həm də universitetlərin qərarlarına ciddi təsir göstərir.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:147
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 13 Aprel 2026 14:07 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see290

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see285

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see248

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see234

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see232

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see231

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see230

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see229

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see221

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see219

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see215

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see212

Gündə 50 qramdan çox təmiz etanol içmək demensiya riskini 29 faiz artırır

15 Noyabr 2026 20:52see204

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see195

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see195

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see191

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see191

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see186

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see185

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see179
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri