Xəbərin əsas meyarı ictimai maraq olmalıdır Müşfiq Ələsgərli

Dünən Sumqayıtda parkda kişi meyidi aşkarlanıb. Hadisə barədə məlumat qısa müddətdə mediada geniş yayılıb. Lakin bəzi televiziya müxbirlərinin meyidin yanında stəndap etməsi sosial şəbəkələrdə birmənalı qarşılanmayıb.

Bəs bu cür təqdimat jurnalist etikası prinsiplərinə uyğundur?

Mətbuat Şurası İdarə Heyətinin üzvü, media eksperti Müşfiq Ələsgərli Metbuat.az-a açıqlamasında bildirib ki, baş vermiş hadisə barədə xəbər hazırlamaq və yaymaq medianın ümumi missiyasına daxildir, amma jurnalistin işi həm də xəbər hazırlayarkən müəyyən etik standartlara da riayət etmək lazımdır:

"Xəbər hazırlanarkən onun ictimai yükü nəzərə alınmalıdır. Jurnalistika üçün əsas meyar ictimai maraqdır. Yəni istər xəbərin bütövlükdə məzmunu, istərsə də onun daxilindəki hər hansı detal ictimai maraq doğurursa, bu zaman həmin məlumatın paylaşılması məqbul sayılır. Bu, ölüm hadisələrinə də aiddir. Əgər kimsə faciəli şəkildə həyatını itiribsə, kriminal hadisənin qurbanı olubsa və ya başqa bir formada baş veribsə, bu hadisə ictimai maraq doğurursa, yaxud verilən xəbər hərəkətə keçmək üçün hər hansı fayda daşıyırsa, onun paylaşılması vacibdir".

M.Ələsgərlinin sözlərinə görə, təəssüf ki, Azərbaycan mediasında bəzən hazırlanan xəbərlərin tərkibində, hətta bəzən bütövlükdə həmin xəbərin özündə ictimai maraq tapmaq mümkün olmur:

"Bu ölüm halları ilə bağlı xəbərlərə də aiddir. Bəzi hallarda dəfn prosesinin, qəbirin, hətta məzarın içinin çəkildiyini və bu detalların geniş təsvir edildiyini müşahidə edirik. Bu zaman sual yaranır: bu təsvirlər hansı ictimai marağa xidmət edir? Cəmiyyətə bununla nə mesaj verilmək istənilir? Əgər bu sualların cavabı yoxdursa, yəni bu detallar ictimai maraq daşımırsa, onların paylaşılmasından çəkinmək lazımdır. Jurnalistlərin etik kodeksi də bu cür halları məqbul saymır. Əgər bir hadisə barədə hazırlanan xəbər ümumilikdə ictimai əhəmiyyət daşıyır, lakin daxilindəki bəzi detallar ictimai fayda gətirmirsə, həmin detalların təqdim edilməsindən yayınmaq lazımdır".

Ekspert qeyd edib ki, belə hallarda həmin təsvirlər nəinki ictimai fayda daşımır, həm də jurnalist etikası baxımından yolverilməzdir:

"Buna görə də bütün xəbərlər, o cümlədən kriminal hadisələr, ölüm və ya xəsarətlə nəticələnən insidentlər barədə məlumat hazırlayarkən ictimai faydalılıq prinsipi əsas götürülməlidir. Əgər verilən xəbər və onun detallarında ictimai məna varsa, onları təqdim etmək olar. Əks halda, bu cür təsvirlər heç də ürəkaçan deyil".

Sevinc İbrahimzadə / Metbuat.az