Xiyar düşünüldüyü qədər faydalı ola bilməz XƏBƏRDARLIQ

Ekspertlər ən "zərərsiz" tərəvəzin gizli risklərini açıqlayıblar.

Xiyar çoxdan ən yüngül və ən sağlam tərəvəzlərdən biri kimi tanınıb, xüsusilə yayda məşhurdur. Onlar su ilə zəngindir, tərkibində B vitaminləri, kalium və maqnezium kimi  miktoelementlər var.

Lent.az-ın xarici mediaya istinadla xəbərinə görə, bununla belə, "sağlam qəlyanaltı" kimi tanınmasına baxmayaraq, xiyarın həddindən artıq yeyilməsi əks təsirlərə səbəb ola bilər. Mütəxəssislər bu tərəvəzi gündəlik rasionunuza daxil edərkən diqqət yetirməyinizə dəyər bir sıra vacib məqamları qeyd edirlər.

Niyə gecələr xiyar yeməməlisiniz?

Xiyar yüngül qida kimi görünsə də, onların tərkibində çoxlu lif var və bu, mədə-bağırsaq traktında uzun müddət emal tələb edir. Nəticədə, onları axşam və ya yatmazdan əvvəl yeyirsinizsə, həzm gecikir və gecə istirahəti əvəzinə orqanizm aktiv şəkildə işləməyə davam edir.

Bu, dayaz yuxuya, tez-tez oyanmağa və səhər süstlüyünə səbəb ola bilər. Dietoloqlar yatmazdan 2-3 saat əvvəl lif qəbulunu məhdudlaşdırmağı və axşam yeməyi üçün tərəvəz şorbaları və ya fermentləşdirilmiş süd məhsulları kimi daha yüngül yeməklər seçməyi məsləhət görürlər.

Xiyar və su-duz balansı

Xiyar toxumlarında aydın sidikqovucu təsiri olan cucurbitin maddəsi var. Orta miqdarda faydalı ola bilər - məsələn, şişkinlik və ya yüksək təzyiq üçün. Bununla belə, xiyarı həddindən artıq yemək ürək, əzələ və sinir sisteminin fəaliyyətini poza bilən natrium və kalium kimi maye və elektrolitlərin itirilməsinə səbəb ola bilər. Diuretik qəbul edən və ya hipotaniyadan əziyyət çəkən insanlar xüsusilə diqqətli olmalıdırlar.

Həzm problemləri və həssas mədə

Başqa bir tələ, mümkün həzm pozğunluqlarıdır. Xiyar, xüsusilə həssas həzm sistemi və ya qıcıqlanan bağırsaq sindromu olan insanlarda şişkinlik və qaza səbəb ola bilər. Həmçinin, bəzi xiyar növlərində olan cucurbitacin acılıq və mədə narahatlığına səbəb ola bilər.

Nə vaxt xiyardan tamamilə imtina etmək daha yaxşıdır?

Soyuqdəymə və ya xroniki tənəffüs problemi olan insanlar xəstə olduqda xiyardan uzaq durmalıdırlar. Soyuducu təsirinə görə, xüsusilə soyuducudan çiy yeyildikdə, axan burun və öskürəyi ağırlaşdıra bilər. Belə hallarda orqanizmin termorequlyasiyasını dəstəkləyən isti qidaya üstünlük verilməlidir.

Bundan əlavə, Amerika allergiya, astma və immunologiya akademiyasının araşdırmasına görə, bəzi insanlar xiyarlara allergik reaksiya verə bilər, qaşınma, səpgilər və hətta anjioödemə səbəb ola bilər. Artıq ağcaqayın poleninə, qarpızlara və ya banana alerjisi olanlar üçün risk, protein strukturlarının oxşarlığına görə artır.

Xiyarın təhlükəsiz istehlakı üçün göstərişlər:

• Xiyar ən yaxşı şəkildə günün birinci yarısında və ya nahar vaxtı istehlak edilir

• Acqarına xiyar yemək olmaz – bu, kramplara səbəb ola bilər

• Miqarını məhdudlaşdırın – gündə 1-2 təzə xiyar kifayət edər

• Tərəvəzləri yeməkdən əvvəl yaxşıca yuyun, xüsusən də bazardan alarkən

• Fermentasiya edən qidalarla (məsələn, süd və ya paxlalılar) birləşdirməkdən çəkinin.
i