Icma.az
close
up
RU
Yalançılar piylənmə, depressiya, xərçəng və s. mərəzlərə düçar olur… ARAŞDIRMA

Yalançılar piylənmə, depressiya, xərçəng və s. mərəzlərə düçar olur… ARAŞDIRMA

Icma.az xəbər verir, Moderator.az saytına əsaslanaraq.

“Yalançı əldə edilən nəticədən zövq və eyforiya hissləri və "hər şeyə qadirlik" hissi ilə yanaşı, günahkarlıq, qorxu və utanc kimi mənfi emosiyalar yaşayır...”

“Tez-tez yalan danışmağa meyilli olan insan yalnız aldatma zamanı deyil, həm də sonradan - ardıcıl olmaq və yaxalanmaqdan, yalanının üstünün açılmasından qaçmaq üçün stress yaşayır...”

"Həqiqətən, insanın bədənində bir ət parçası var ki, əgər yaxşı olarsa, bütün bədəni yaxşı, pis olarsa, bütün bədəni pis edir. Və gerçəkdən də, həmin parça ürəkdir, qəlbdir…”- Məhəmməd Peyğəmbər əleyhissəlam.

Moderator.az dəyərli oxucuların marağını nəzərə alaraq tanınmış psixoloq-məsləhətçi, transaksiya təhlili istiqamətində təlimçi (şəxsi inkişaf təlimlərinin rəhbəri), Almatı Transaksiya Analizi Assosiasiyasının üzvü Asya Qagiyevanın "Yalan danışmaq- stress səbəbi kimi" başlıqlı növbəti qeyri-adi araşdırma yazısının tərcüməsini təqdim edir:

“İslamda yalan danışmaq aşağıdakı üç hal istisna olmaqla, pislənir: 

1. Müharibə zamanı. 

2. Münaqişə tərəflərini barışdırmaq məqsədi ilə. 

3. Həyat yoldaşını  razı salmaq üçün fəzilətlərini şişirtmək məqsədi ilə...

Yalan danışmağın tədqiqatlar nəticəsində ortaya çıxan nəticələrini araşdırdıqdan sonra onun qadağan edilməsinin, digər səbəblərlə yanaşı, insanın sağlamlığı, münasibətləri və imanı ilə bağlı narahatlıqla əsaslandırıldığını görmək olar...

Yalan danışmaq fenomenini araşdıran alimlər onun nəticələrinə piylənmə, xərçəng, narahatlıq, depressiya, hansısa zərərli vərdişdən asılılıq, işdən narazılıq və münasibət problemləri riskini daxil edilə biləcəyinə əmindirlər. Bu təsirin əsas səbəblərindən biri yalan danışmağın yalançıda stress yaratması olduğuna inanılır. Bu stress həm fiziki, həm də emosionaldır, faktlar və insanın mövqeyi arasındakı uyğunsuzluqdan irəli gəlir. Daimi stress immun sistemini zəiflədir və nəticədə müxtəlif xəstəliklərə yol açır. Tez-tez yalan danışmağa meyilli olan insan yalnız aldatma zamanı deyil, həm də sonradan - ardıcıl olmaq və yaxalanmaqdan, yalanının üstünün açılmasından qaçmaq üçün stress yaşayır...

Uzun müddətdir emosiyaların təbiətini və xüsusiyyətlərini, şəxslərarası ünsiyyəti və yalan aşkarlamasını araşdıran amerikalı psixoloq Pol Ekman iddia edir ki, yalanın keyfiyyəti yalançının yaşadığı emosiyalarla sıx bağlıdır. Yəni, yalan nə qədər mürəkkəbdirsə, yaşadığı emosiyalar da bir o qədər mürəkkəb və "kütləvidir"...

Yalançı əldə edilən nəticədən zövq və eyforiya hissləri və "hər şeyə qadirlik" hissi ilə yanaşı, günahkarlıq, qorxu və utanc kimi mənfi emosiyalar yaşayır... 

İnsanın düşüncələri və hissləri onun sinir və immun sistemləri ilə bağlıdır. Yalançının daxili narahatlıqları stressə səbəb ola bilər ki, bu da disbalansa, həyati qüvvələrin və sağlamlığın məhvinə səbəb olur...

Yalan antisosial şəxsiyyət strukturunun təzahürü hesab olunur və bəzi elm adamlarına görə, zaman keçdikcə daimi narahatlıq, depressiya, fiziki xəstəliklər və psixoloji problemlər hissiyyatı içində çabalamağa səbəb olur... 

Emosiyalar, niyyətlər, davranış və düşüncələr arasındakı uyğunsuzluq olan yalan bir çox psixoloji problemlərin və şəxslərarası (və digər) münaqişələrin əsasını təşkil edir...

Başqa bir araşdırmanın nəticələri göstərib ki, yalan danışmaq stressi tətikləməklə insanlarda sinir xəstəliklərinin simptomlarına səbəb olur: fobiyalar, pozğunluqlar, nevrozlar, qorxular, yuxusuzluq və s. Bu, psixoloji məhvin ilk mərhələsidir, ardınca daha ağır xroniki xəstəliklər gəlir...

Bu, Allah Rəsulunun (ona Allahın salavatı və salamı olsun) sözlərini xatırladır:

"Həqiqətən, insanın bədənində bir ət parçası var ki, əgər yaxşı olarsa, bütün bədəni yaxşı, pis olarsa, bütün bədəni pis edir. Və gerçəkdən də, həmin parça ürəkdir, qəlbdir" (əl-Buxari, Müslim).

Bəlkə də yalan ürəyi ən tez pozan və bədəni məhv edən əxlaqsızlıqdır. Bunun həm də möminə xas olmayan bir keyfiyyət kimi təsvir edildiyini nəzərə alsaq, yalanın imanla uyğun gəlmədiyi ortaya çıxır..." 

Tərcümə və təqdim etdi:

Sultan Laçın

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:254
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 04 May 2026 20:49 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see375

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see247

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see241

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see240

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see236

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see235

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see233

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see231

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see230

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see229

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see225

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see218

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see213

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see213

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see213

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see212

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see212

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see212

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see210

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see208
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri