Icma.az
close
up
RU
Yeni geopolitik konfiqurasiya və Azərbaycan

Yeni geopolitik konfiqurasiya və Azərbaycan

Icma.az xəbər verir, Bizimyol saytına əsaslanaraq.

ABŞ-ın Türkiyədəki səfiri və Suriya üzrə xüsusi nümayəndəsi Tom Barak PKK-nın silahı yerə qoymasını "mühüm hadisə" adlandırıb. O deyib: “ABŞ-ın PKK/YPG-yə bir dövlət daxilində öz müstəqil idarə edə biləcəkləri dövləti yaratmaqda köməklik göstərməyə borcu yoxdur”.

Bu, Türkiyənin çoxdan gözlədiyi bir bəyanatdır. Amma bəyanat olaraq qalmasa. İndiyə qədər ABŞ Türkiyənin bu həssaslığını nəzərə almırdı. Ancaq Suriyada hakimiyyət dəyişikliyindən sonra bölgədə çox şey dəyişib. Artıq Yaxın Şərq yenidən şəkilləndirilir. Təkcə Yaxın Şərq deyil, elə Orta Şərq də. ABŞ bu bölgələrdə öz mövqelərini möhkəmləndirir. Xüsusilə, İsraillə birlikdə "İbrahim müqaviləsi" üzərindən yeni bir siyasi alyans qurulur. İsrail mediasının yazdığına görə, bu konfiqurasiyada Suriya ilə, Azərbaycanla yanaşı Ermənistan da var. Suriyanın keçid dövrü Prezidenti Əhməd əş-Şəaranın Azərbaycana səfəri də bunu deyir. Yenə İsrail mediasının verdiyi məlumatlara görə, Suriya prezidenti Bakıda İsrail rəsmiləri ilə danışıqlar aparıb. Bundan əvvəl Bakı Türkiyə-İsrail danışıqlarına da ev sahibliyi etmişdi. Yeni geopolitik konfiqurasiyanın mərkəzində yer almaq üçün çox ciddi rəqabət gedir. Bu, daha çox Türkiyə ilə İsrail arasında müşahidə olunur. Suriyadakı hakimiyyət dəyişikliyindən sonra Yaxın Şərqdə Ankaranın əlini gücləndirib. Bura PKK-nın tərksilah qərarını da əlavə etsək, mənzərə tam aydın olur. Eyni zamanda İsrail ABŞ-ın dəstəyi ilə İranı zəiflətdikdən sonra Təl-Əvivin də imkanları artıb. Eyni zamanda İsrail artıq bir neçə ərəb ölkəsi ilə "İbrahim müqavilələri" imzalayıb. Eyni zamanda başqa ərəb ölkələri ilə - Livan, Suriya və Fələstin ilə münasibətləri hərbi yolla "aydınlaşdırır".

Azərbaycan burada çox maraqlı bir rola sahibdir: həm İsraillə, həm Türkiyə ilə müttəfiqdir. İranla münasibətləri öz tarazlığında saxlamağı bacarır. Qarşı duran geipolitik aktorlar arasında tarazlaşdırıcı, hətta bəzi hallarda barışdırıcı və uzlaşdırıcı missiyanı öz üzərinə götürə bilir.

Bununla yanaşı Azərbaycan öz enerji ixracı xəritəsini də uğurla güncəlləyir; Yaxın Şərqə doğru yönəlir- yeni bazarlara çıxış əldə edir. Azərbaycan Uzaq Şərqlə Uzaq Qərbi birləşdirən qovşağa çevrilmək üçün ciddi diplomatik səylər göstərir. Bu arada Zəngəzur dəhlizinin önəmi xeyli artıb. Zəngəzur Ermənistan ərazisi olsa da, layihənin əsas sahibi kimi Azərbaycan önə çıxır. Artıq oyuna ABŞ qoşulub; səfir Tom Barak deyib ki, Vaşinqton Zəngəzur dəhlizinə nəzarətin 100 il müddətinə ona verilməsi barədə təklif irəli sürüb. Bu, artıq bölgəciddi gündəlik yaradır. O cümlədən, Azərbaycanla Ermənistan arasında, Türkiyə ilə Azərbaycan arasında, Türkiyə ilə Ermənistan arasında. Bu kontekstdə Rusiya Cənubi Qafqazda daha da aqressivləşir. Çünki Sruriyadan sonra PKK-nın tərksilah olunması Türkiyənin bölgədə əl-qolunu açır. Rusiya da, elə İran özü də bundan çox narahatdır. Həmçinin Fransa-Almaniya mərkəzli Avropanın özü də. Yaxın Şərqdə sərhədlərin yenidən cızılmasında və Türkiyə, İran, İraq, Suriya əraziləri hesabına yeni bir dövlətin - Kürdüstanın yaradılmasında maraqlı olanlar çox idi. Xüsusilə Avropada. Rusiya-Ukrayna müharibəsi, Suriyada Türkiyəyə yaxın hakimiyyətin qurulması, Ankaranın İraq hökuməti ilə, eləcə də, İraq Kürd Muxtariyyətinin rəhbərləri ilə diı tapması, ABŞ-da Donald Tramp dövrünün başlaması bu planlara ciddi zərbə vurdu. Türkiyə də başda olmaqla bölgə dövlətlərinin "İbrahim müqaviləsi"nə qoşulma ethtimalı müstəqil Kürdüstan proyektini əngəlləyir. Bu, apriori olaraq Azərbaycanın güclənməsinə yol açır və öz subregionunda -Cənubi Qafqazda həlledici söz sahibinə çevirir. Təbii ki, Rusiya bunu istəmir. Ona görə də müxtəlif bəhanələrlə Azərbaycana təzyiqləri artıracağı istisna deyil. Ancaq Azərbaycan özünün ən zəif vaxtında da Rusiyanın təzyiqlırinə dözüb. Həm də təkcə Rusiyanın deyil, Qərbin də, İranın da təzyiqlərinə tab gətirib. Buna səbəb millətin öz dövlətinə bağlılığından və gerçək dəstəyindən gəlib. Bundan sonra da belə olacağı şübhəsizdir.

Bahəddin Həzi

Bahəddin Həzi,

Bizimyol.info

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:252
embedMənbə:https://bizimyol.info
archiveBu xəbər 14 İyul 2025 21:54 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see363

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see345

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see315

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see313

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see304

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see295

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see286

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see278

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see268

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see258

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see247

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see246

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see235

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see235

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see233

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see233

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see231

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see229

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see220

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see218
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri