Icma.az
close
up
RU
Yer altından gələn TƏHLÜKƏ: Ciddi fəsadlar YARANA BİLƏR

Yer altından gələn TƏHLÜKƏ: Ciddi fəsadlar YARANA BİLƏR

Demokrat.az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

"Azərbaycanın yeraltı su ehtiyatları hesablamalara görə 8–10 milyard kubmetr təşkil edir. Lakin təsdiqlənmiş və real istifadə oluna bilən potensial cəmi 4,5–5 milyard kubmetr civarındadır. Bu göstərici o qədər də böyük deyil və əsas problemlərdən biri də suvarma və içməli su məqsədləri üçün yeraltı su ehtiyatlarından həddindən artıq istifadə olunmasıdır".
Bunu Demokrat.az-a açıqlamasında ekoloq Sadiq Həsənov deyib. 
O, bildirib ki, yerüstü su ehtiyatlarının azalması fonunda Naxçıvan, Aran rayonları, Qərb bölgəsi, eləcə də Şəki, Zaqatala, Balakən və Şamaxı ərazilərində yeraltı sular suvarma məqsədilə intensiv şəkildə istifadə olunur:
"Hətta bəzi hallarda bu sular içməli su ilə yanaşı, kənd təsərrüfatında da geniş tətbiq edilir. Nəticədə yeraltı su ehtiyatları azalır, su layları zəifləyir və yerin altında torpaq qatlarının boşalması prosesi başlayır. Bu boşalma isə müəyyən ərazilərdə torpaq çökmələrinə səbəb olur və bu proseslərin davamlı olacağı istisna edilmir".
Ekoloq bildirib ki, iqlim dəyişmələrinin təsiri bu vəziyyəti daha da ağırlaşdırır:
"Azərbaycanın su ehtiyatları artıq 10 faizdən çox azalıb. Bu azalma həm yerüstü, həm də yeraltı su ehtiyatlarını əhatə edir və nəticədə torpaq sürüşmələri, çökmələr, əkin sahələrinin və digər təsərrüfat ərazilərinin zədələnməsi halları artır. Torpaq sürüşmələrinin əsas səbəblərindən biri də daşqınlardır. Son illərdə yağıntıların ümumi miqdarı kəskin dəyişməsə də, onların intensivliyi xeyli artıb. Əvvəllər bir neçə ay ərzində yağan yağışlar indi bir-iki günə düşür və bu da daşqınların yaranmasına gətirib çıxarır. Daşqınların sayı və təsir gücü əvvəlki illərlə müqayisədə 3–4 dəfə artıb".
Onun sözlərinə görə, bu proses xüsusilə sürüşməyə meyilli bölgələrdə, Şəki, Şamaxı, İsmayıllı, Göyçay, Qəbələ, Oğuz və ətraf rayonlarda torpaq sürüşmələrini daha da gücləndirir:
"Nəticədə torpağın münbit qatları itir, əkin sahələri və digər təsərrüfat fəaliyyətləri ciddi zərər görür. Ümumilikdə, əsas səbəblər iqlim dəyişikliklərinin təsiri, su ehtiyatlarının azalması, əhalinin suya tələbatının artması və yeraltı laylarda su ehtiyatlarının tükənməsi ilə bağlıdır. Bu amillər torpaq çökmələrinin və sürüşmələrin baş verməsinə gətirib çıxarır".
Ekoloq, qeyd edib ki, vəziyyətdən çıxış yolu ilk növbədə su ehtiyatlarından qənaətlə istifadə edilməsidir:
"Bu, həm yerüstü, həm də yeraltı su ehtiyatlarına aiddir. Çünki Azərbaycan su ehtiyatları baxımından kasıb ölkələr sırasındadır. Hazırda adambaşına düşən su ehtiyatı 1300–2000 kubmetr arasında dəyişir ki, bu da ölkəmizi az su ehtiyatına malik ölkələr siyahısına daxil edir. Halbuki dünya üzrə bu göstərici 3000 kubmetrdən yuxarıdır. Su ehtiyatlarının azalması yeraltı sulara təzyiqi artırır və onların istifadəsini zəruri edir. Bu isə nəticə etibarilə su səviyyəsinin aşağı düşməsinə, torpaq qatlarının çökməsinə, sürüşmələrə və bəzi ərazilərdə boşluqların yaranmasına səbəb olur".
Qeyd edək ki, son günlər ölkənin müxtəlif bölgələrində, xüsusən əkin sahələrində dərinliyi təxminən beş-altı metr olan çuxurların yarandığı bildirilir.
Əfsanə Kamal
Demokrat.az
Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:126
embedMənbə:https://demokrat.az
archiveBu xəbər 06 Yanvar 2026 19:22 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see319

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see319

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see316

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see312

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see294

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see293

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see278

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see275

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see269

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see269

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see267

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see265

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see259

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see256

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see254

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see243

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see240

Qan qrupu immunitetə nə dərəcədə təsir edir?

20 Noyabr 2026 13:53see235

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see219

3 Tesla MRT SAF Hospitalda Nə zaman həyat əhəmiyyətlidir? (VİDEO)

20 Noyabr 2026 15:57see211
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri