Icma.az
close
up
RU
Yer altından gələn TƏHLÜKƏ: Ciddi fəsadlar YARANA BİLƏR

Yer altından gələn TƏHLÜKƏ: Ciddi fəsadlar YARANA BİLƏR

Demokrat.az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

"Azərbaycanın yeraltı su ehtiyatları hesablamalara görə 8–10 milyard kubmetr təşkil edir. Lakin təsdiqlənmiş və real istifadə oluna bilən potensial cəmi 4,5–5 milyard kubmetr civarındadır. Bu göstərici o qədər də böyük deyil və əsas problemlərdən biri də suvarma və içməli su məqsədləri üçün yeraltı su ehtiyatlarından həddindən artıq istifadə olunmasıdır".
Bunu Demokrat.az-a açıqlamasında ekoloq Sadiq Həsənov deyib. 
O, bildirib ki, yerüstü su ehtiyatlarının azalması fonunda Naxçıvan, Aran rayonları, Qərb bölgəsi, eləcə də Şəki, Zaqatala, Balakən və Şamaxı ərazilərində yeraltı sular suvarma məqsədilə intensiv şəkildə istifadə olunur:
"Hətta bəzi hallarda bu sular içməli su ilə yanaşı, kənd təsərrüfatında da geniş tətbiq edilir. Nəticədə yeraltı su ehtiyatları azalır, su layları zəifləyir və yerin altında torpaq qatlarının boşalması prosesi başlayır. Bu boşalma isə müəyyən ərazilərdə torpaq çökmələrinə səbəb olur və bu proseslərin davamlı olacağı istisna edilmir".
Ekoloq bildirib ki, iqlim dəyişmələrinin təsiri bu vəziyyəti daha da ağırlaşdırır:
"Azərbaycanın su ehtiyatları artıq 10 faizdən çox azalıb. Bu azalma həm yerüstü, həm də yeraltı su ehtiyatlarını əhatə edir və nəticədə torpaq sürüşmələri, çökmələr, əkin sahələrinin və digər təsərrüfat ərazilərinin zədələnməsi halları artır. Torpaq sürüşmələrinin əsas səbəblərindən biri də daşqınlardır. Son illərdə yağıntıların ümumi miqdarı kəskin dəyişməsə də, onların intensivliyi xeyli artıb. Əvvəllər bir neçə ay ərzində yağan yağışlar indi bir-iki günə düşür və bu da daşqınların yaranmasına gətirib çıxarır. Daşqınların sayı və təsir gücü əvvəlki illərlə müqayisədə 3–4 dəfə artıb".
Onun sözlərinə görə, bu proses xüsusilə sürüşməyə meyilli bölgələrdə, Şəki, Şamaxı, İsmayıllı, Göyçay, Qəbələ, Oğuz və ətraf rayonlarda torpaq sürüşmələrini daha da gücləndirir:
"Nəticədə torpağın münbit qatları itir, əkin sahələri və digər təsərrüfat fəaliyyətləri ciddi zərər görür. Ümumilikdə, əsas səbəblər iqlim dəyişikliklərinin təsiri, su ehtiyatlarının azalması, əhalinin suya tələbatının artması və yeraltı laylarda su ehtiyatlarının tükənməsi ilə bağlıdır. Bu amillər torpaq çökmələrinin və sürüşmələrin baş verməsinə gətirib çıxarır".
Ekoloq, qeyd edib ki, vəziyyətdən çıxış yolu ilk növbədə su ehtiyatlarından qənaətlə istifadə edilməsidir:
"Bu, həm yerüstü, həm də yeraltı su ehtiyatlarına aiddir. Çünki Azərbaycan su ehtiyatları baxımından kasıb ölkələr sırasındadır. Hazırda adambaşına düşən su ehtiyatı 1300–2000 kubmetr arasında dəyişir ki, bu da ölkəmizi az su ehtiyatına malik ölkələr siyahısına daxil edir. Halbuki dünya üzrə bu göstərici 3000 kubmetrdən yuxarıdır. Su ehtiyatlarının azalması yeraltı sulara təzyiqi artırır və onların istifadəsini zəruri edir. Bu isə nəticə etibarilə su səviyyəsinin aşağı düşməsinə, torpaq qatlarının çökməsinə, sürüşmələrə və bəzi ərazilərdə boşluqların yaranmasına səbəb olur".
Qeyd edək ki, son günlər ölkənin müxtəlif bölgələrində, xüsusən əkin sahələrində dərinliyi təxminən beş-altı metr olan çuxurların yarandığı bildirilir.
Əfsanə Kamal
Demokrat.az
Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:128
embedMənbə:https://demokrat.az
archiveBu xəbər 06 Yanvar 2026 19:22 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see375

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see247

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see241

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see240

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see236

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see235

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see233

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see231

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see230

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see229

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see225

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see218

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see213

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see213

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see213

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see212

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see212

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see212

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see210

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see208
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri