Icma.az
close
up
RU
Yerin nüvəsinin mənşəyinin sirri ilk dəfə açıqlandı

Yerin nüvəsinin mənşəyinin sirri ilk dəfə açıqlandı

Icma.az, Qaynarinfo saytına istinadən bildirir.

Böyük Britaniyadan olan tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, planetimizin nüvəsinin milyonlarla il əvvəl kristallaşması üçün onun tərkibində ən azı 3,8% karbon olmalıdır. 

Qaynarinfo verir ki, araşdırma "Nature Communications" (NatCom) jurnalında dərc olunub.

Yerin daxili nüvəsi - planetin mərkəzində bərk dəmir tərkibli kütlə - onu əhatə edən xarici maye nüvənin soyuması və donması səbəbindən tədricən böyüyür. Bununla belə, bu proses indiyə qədər müzakirə mövzusu olaraq qalır: hesablamalar göstərdi ki, təmiz dəmirin dondurulması üçün 800-1000 °C-ə qədər həddindən artıq soyudulması lazımdır ki, bu da Yer tarixində heç vaxt baş verməyib. Real hesablamalar 250 °C-dən çox olmayan fərqi göstərir.

Alimlər nüvənin təzyiqi və temperaturu şəraitində kristal əmələ gəlməsi prosesini modelləşdirərək atom kompüter simulyasiyalarını aparıblar. Onlar müxtəlif çirklərin - silikon, kükürd, oksigen və karbonun dondurma prosesinə necə təsir etdiyini sınaqdan keçiriblər.

Məlum oldu ki, silikon və kükürd yalnız kristalların əmələ gəlməsini ləngidir, karbon isə əksinə, sürətləndirir. Nüvədəki karbon miqdarı 2,4% olduqda, 420 °C, 3,8% ilə isə cəmi 266 °C supersoyutma tələb olunacaq. Bu seçim daxili nüvənin mövcudluğunu indiki formada izah edən yeganə seçimdir.

Yerin nüvəsində əvvəllər düşünüldüyündən əhəmiyyətli dərəcədə daha çox karbon ola bilər. Və nüvənin kristallaşmağa başlamasında və planetimizin indiki quruluşunu və maqnit sahəsini alması faktında əsas rol oynaya bilərdi.

Lids Universitetindən araşdırmanın aparıcı müəllifi Alfred Vilson bildirib: "Bizim Yer kürəsinin bəşəriyyətin heç vaxt birbaşa çata bilməyəcəyi bölgənin kimyasına baxmaq üçün nadir fürsətimiz var".

Aydın

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:211
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 04 Sentyabr 2025 23:17 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see337

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see313

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see310

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see284

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see278

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see276

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see272

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see268

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see257

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see253

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see249

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see249

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see219

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see217

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see210

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see202

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see198

Türkiyəli aktyor ev sahibi ilə məhkəməni uddu Kirayə qalmaqalı

14 Noyabr 2026 22:18see198

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see193

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri