Icma.az
close
up
RU
Yerin nüvəsinin mənşəyinin sirri ilk dəfə açıqlandı

Yerin nüvəsinin mənşəyinin sirri ilk dəfə açıqlandı

Icma.az, Qaynarinfo saytına istinadən bildirir.

Böyük Britaniyadan olan tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, planetimizin nüvəsinin milyonlarla il əvvəl kristallaşması üçün onun tərkibində ən azı 3,8% karbon olmalıdır. 

Qaynarinfo verir ki, araşdırma "Nature Communications" (NatCom) jurnalında dərc olunub.

Yerin daxili nüvəsi - planetin mərkəzində bərk dəmir tərkibli kütlə - onu əhatə edən xarici maye nüvənin soyuması və donması səbəbindən tədricən böyüyür. Bununla belə, bu proses indiyə qədər müzakirə mövzusu olaraq qalır: hesablamalar göstərdi ki, təmiz dəmirin dondurulması üçün 800-1000 °C-ə qədər həddindən artıq soyudulması lazımdır ki, bu da Yer tarixində heç vaxt baş verməyib. Real hesablamalar 250 °C-dən çox olmayan fərqi göstərir.

Alimlər nüvənin təzyiqi və temperaturu şəraitində kristal əmələ gəlməsi prosesini modelləşdirərək atom kompüter simulyasiyalarını aparıblar. Onlar müxtəlif çirklərin - silikon, kükürd, oksigen və karbonun dondurma prosesinə necə təsir etdiyini sınaqdan keçiriblər.

Məlum oldu ki, silikon və kükürd yalnız kristalların əmələ gəlməsini ləngidir, karbon isə əksinə, sürətləndirir. Nüvədəki karbon miqdarı 2,4% olduqda, 420 °C, 3,8% ilə isə cəmi 266 °C supersoyutma tələb olunacaq. Bu seçim daxili nüvənin mövcudluğunu indiki formada izah edən yeganə seçimdir.

Yerin nüvəsində əvvəllər düşünüldüyündən əhəmiyyətli dərəcədə daha çox karbon ola bilər. Və nüvənin kristallaşmağa başlamasında və planetimizin indiki quruluşunu və maqnit sahəsini alması faktında əsas rol oynaya bilərdi.

Lids Universitetindən araşdırmanın aparıcı müəllifi Alfred Vilson bildirib: "Bizim Yer kürəsinin bəşəriyyətin heç vaxt birbaşa çata bilməyəcəyi bölgənin kimyasına baxmaq üçün nadir fürsətimiz var".

Aydın

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:207
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 04 Sentyabr 2025 23:17 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see311

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see308

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see306

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see305

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see296

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see291

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see287

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see287

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see262

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see258

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see254

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see251

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see251

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see249

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see240

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see238

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see237

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see236

Hesablama Palatasından inflyasiya ilə bağlı proqnoz: Bahalaşma davam edəcək

14 Noyabr 2026 13:59see207

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see199
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri