Icma.az
close
up
RU
1 2 uşaqlı ailə modeli milləti təhlükəyə aparır SOSİOLOQ

1 2 uşaqlı ailə modeli milləti təhlükəyə aparır SOSİOLOQ

Sherg.az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

“3 uşaqlı ailə çoxuşaqlı sayılmalı, ailələrə aylıq 300 manat verilməlidir”

Özbəkistanda çoxuşaqlı ailələrin sayı artır. Ölkənin Milli Statistika Komitəsinin məlumatına görə, 2025-ci ildə Özbəkistanda 4 və daha çox uşağı olan ev təsərrüfatlarının payı 8,9 faizə çatıb. Bu göstərici son illərin nəticələri ilə müqayisədə əhəmiyyətli dərəcədə artım göstərir. Qeyd olunur ki, 2025-ci ildə çoxuşaqlı ev təsərrüfatlarının payının artması demoqrafik dinamika və ailə strukturundakı dəyişikliklərlə əlaqələndirilə bilər.

Azərbaycanda vəziyyət fərqlidir. Müasir ailələrdə 1, ya 2 uşaq böyüyür. Nəinki 4,5, hətta 3 uşaqlı ailələrə də nadir rast gəlinir artıq. Bunun yaxın gələcəkdə demoqrafik böhran yaradacağı şübhəsizdir. Dünyanın bir çox ölkələri illərdir demoqrafik problemlə üz-üzədir. Ən inkişaf etmiş Yaponiyada əhalinin sürətlə yaşlanması prosesi gedir. Əhalinin böyük faizini məhz yaşlı insanlar təşkil edir. Bunun hansı sosial-iqtisadi və milli-demoqrafik problemlərə səbəb olacağı da bəllidir zatən.  

Sosioloq Elçin Bayramlı “Sherg.az”a açıqlamasında qeyd etdi ki, bütün ölkələrdə doğumun azalması prosesi gedir. Bir neçə ölkə istisna olmaqla. Bu, müxtəlif səbəblərlə bağlıdır. Yeni tendensiyalar, yeni həyat tərzi, sosial iqtisadi məsələlər, o cümlədən mənəvi deqradasiya buna təsir göstərir: 

- Azərbaycanda da çoxuşaqlı ailələrin çəkisi azalır, demək olar ki, çox azdır hazırda. 1-2 uşaqlı ailə modelinə keçilib. Son illərin statistik göstəriciləri də bunu sübut edir ki, doğum faizi aşağı düşür, 1,2 uşaqlı ailələrin çəkisi əhalinin ümumi strukturunda artır. İndiyədək bizdə demoqrafik problem olmayıb. Əhalinin gəncləşməsi baş verib. Lakin doğum faizinin aşağı düşməsi tendensiyası davam edərsə, yaşlı əhalinin sayı artacaq. Bu, o deməkdir ki gənclərin, əmək qabiliyyətli əhalinin sayı azalacaq. Qruplaşdırsaq, burada 2 əsas səbəb var. Biri mənəvi deqradasiyadır. Maddi cəhətdən imkanlı olanlar “öz həyatlarını” istədikləri kimi sərbəst, əyləncəli yaşamaq istəyir, 1 övladla kifayətlənir, bəzən ümumiyyətlə, övlad dünyaya gətirmək belə istəmirlər. Bu, mənəvi deqradasiya göstəricisidir. İnsanın yalnız özünü düşünməsi, milli-ailə dəyərlərinə xor baxmasıdır. Digər qrup isə maddi problemlərlə bağlı 1 və ya 2 uşaqla kifayətlənir, düşünür ki uşaqları normal şəkildə saxlayıb böyüdə bilməyəcək. Beləcə, demoqrafik problem getdikcə dərinləşir.

Sosioloq bildirdi ki, demoqrafik tənəzzülün qarşısını almaq baxımından müxtəlif ölkələrin təcrübəsi var: 

- Bu iş əsasən iki istiqamətdə aparılır: Maarifləndirmə, milli, ailə dəyərlərinin təbliği. İkincisi, sosial dəstək layihələri icra edilməklə. 2-3 uşağı olan ailələrə bir sıra güzəştlər, sosial yardımlar edilir. Bu da əhalinin artım dinamikasının tənzimlənməsinə səbəb olur. Çoxuşaqlı ailələrə yardımların verilməsi bu problemi bir qədər azaldır. Ölkəmizdə demoqrafik problemin dərinləşməsinin qarşısı almaq üçün ailə dəyərləri təbliğ edilməli, milli dəyərlərin anti-təbliğatına son qoyulmalı, sosial dəstək layihələri icra olunmalıdır. 4,5 deyil, 3 uşaqlı ailələr çoxuşaqlı ailə sayılmalıdır. Bu məsələ Milli Məclisdə də deputatlar tərəfindən qaldırılıb. Çünki hazırkı dövrdə 3 uşaqlı ailələr artıq nadir haldır. 4,5 uşaqların sayının artacağına ümid etmək hazırda absurd görünür. Amma lazımi tədbirlər görülərsə, gələcəkdə bu, mümkün ola bilər. Ailələrə aylıq müavinət formasında yardım edilməlidir. Və ya aylıq uşaq pulunun ödənməsi formasında. Heç olmasa 100 manat məbləğində. Ailədə 3 uşaq varsa, bu, ayda 300 manat maddi dəstək deməkdir. Gənc ailələrə torpaq sahələri verilə bilər. Kiçik təsərrüfat, biznes qurmaları üçün yardım edilə bilər. Mənzillə təmin edilə bilərlər. Kirayədə yaşayan ailədən 2-ci və ya 3-cü övladlarını dünyaya gətirmələrini necə gözləmək olar?! Bu formalarda dəstək paketləri olarsa təhlükəli tendensiyanın qarşısı alınar. Ki, əhali sayının azalması və yaşlı əhalinin sayca üstünük təşkil etməsi baş verməsin. Əks halda bu hal bir millətin getdikcə azalıb yox olması ilə nəticələnəcək.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:165
embedMənbə:https://sherg.az
archiveBu xəbər 17 Yanvar 2026 12:47 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see392

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see370

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see357

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see323

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see297

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see278

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see270

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see266

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see263

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see258

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see241

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see240

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see240

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see234

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see230

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see228

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see210

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see208

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see206

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see204
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri