525ci qəzet Afrika ölkələri Fransanı alternativ tərəfdaşlarla əvəzləyir Ekspert

Fransanın iştirakçılığına tələbin azalması ilə Afrika ölkələri getdikcə müdafiə sahəsində alternativ tərəfdaşlara üz tuturlar.

525.az xəbər verir ki, bunu rusiyalı siyasi ekspert Aleksey Çixaçev deyib.

Bu ilin əvvəlində Fransa prezidenti Emmanuel Makron deyib ki, Afrika ölkələri qitədə terrorizmə qarşı mübarizədə fransız qoşunlarının iştirakına görə “təşəkkür etməyi unutdular”, lakin zaman keçdikcə Fransa yenə də minnətdarlıq alacaq. O bildirib ki, Fransa hərbi əməliyyatı olmasaydı, Sahel ölkələri öz suverenliyini tamamilə itirə bilərdi. Makronun bu sözləri artıq Afrika ölkələrinin hökumətləri tərəfindən şərh edilib. Çad Xarici İşlər Nazirliyi bəyan edib ki, Makronun fikirləri  afrikalılara hörmətsizlikdir,  Seneqalın baş naziri isə Parisi qitədə sabitliyi pozmaqda ittiham edib.

“Fransanın Saheldə həyata keçirdiyi “Barxan” hərbi əməliyyatı 2022-ci ildə uğursuzluqla başa çatdıqdan sonra, son illərdə Afrikanın sabitliyi məsələlərində Fransanın legitimliyi ciddi şəkildə zədələnib. Fransanın Afrikada təhlükəsizlik təminatçısı kimi reputasiyası zədələndiyi üçün Afrikada təhlükəsizliyin təmin edilməsində Parisin iştirakı və buna təlabat faktiki olaraq mövcud deyil. Alternativ oyunçuların, o cümlədən Rusiya, Türkiyə və bir sıra digər dövlətlərin meydana çıxmasına tələbat var ki, onlar da öz növbəsində Afrika ölkələrinə daha hörmətlə, praqmatik yanaşır, onların maraqlarını hələ də nəzərə almaq lazım olduğunu başa düşür və eyni zamanda, heç bir siyasi mühazirə oxumurlar”, - ekspert bildirib.

Afrikaşünas qeyd edib ki, Fransanın reputasiyasının pisləşməsi onun Afrikadakı hərbi mövcudluğunun hüquqi əsaslarının dağılmasına səbəb olub. Qitə ölkələri onları 1960-cı illərdən Parisə bağlayan müdafiə müqavilələrini bir-bir pozur və regionda terrorizm və ekstremizmlə mübarizə aparmaq üçün yeni etibarlı tərəfdaşlar axtarır.

Ekspert vurğulayıb ki, keçmiş metropol terrorizmlə mübarizə bəhanəsi ilə neokolonial mövcudluğunu və resurslara çıxışını qoruyub saxlamağa çalışdığı üçün bölgədə antifransız əhval-ruhiyyəsi artmaqda davam edir.

“Belə bir şəraitdə Fransanın hələ də terrorçulara qarşı hansısa hərbi əməliyyat keçirməyə cəhd edəcəyini təsəvvür etmək çətindir. Paris bəzi qalıq hərbi mövcudluğunu saxlamağa, onu yenidən formatlamağa çalışdı, lakin gördüyümüz kimi Seneqal, Çad və digər ölkələr buna hazır deyillər. Onlar istəyirlər ki, Fransa öz ölkələrini tamamilə tərk etsin. Fransa yəqin ki, özünü digər təsir alətlərinə yönləndirməyə çalışacaq: informasiya, mədəni və linqvistik, iqtisadi və diasporlarla iş”, - ekspert əlavə edib.

Pərvanə Sultanova