Icma.az
close
up
RU
Alimlər ilk dəfə vətər xəstəliklərinin səbəbini müəyyən ediblər

Alimlər ilk dəfə vətər xəstəliklərinin səbəbini müəyyən ediblər

Icma.az, Redaktor.az saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

İsveçrədəki tədqiqatçılar tendon xəstəliklərinin əsas molekulyar “sürücüsü”nü – HIF1 zülalını aşkarlayıblar.

Redaktor.az xəbər verir ki, bu nəticə Science Translational Medicine jurnalında dərc olunub.

Araşdırmada qeyd olunur ki, topuq arxası (Aşill) tendonu ağrıları, “tennisçi dirsəyi”, “üzgüçü çiyinləri” və “skokçu dizləri” kimi vəziyyətlər yalnız peşəkar idmançılara deyil, aktiv həyat tərzi keçirən insanlara da tanışdır. Bütün bu hallar tendonların həddindən artıq yüklənməsi ilə əlaqədardır və güclü ağrı ilə müşayiət olunur.

Tədqiqatçılar əvvəlcə HIF1 zülalının zədələnmiş tendonlarda səviyyəsinin yüksək olduğunu bilirdilər, lakin bunun xəstəliyin səbəbi yoxsa nəticəsi olub-olmaması məlum deyildi. Siçanlar üzərində və insan tendon hüceyrələrində aparılan təcrübələr göstərdi ki, məhz HIF1 patologiyanı işə salır.

Eksperimentlərdə HIF1 daimi aktivləşdirildikdə tendon xəstəlikləri hətta yüklənmə olmadan da inkişaf edirdi. Əksinə, HIF1 deaktiv olduqda intensiv yüklənmələrdə belə xəstəlik yaranmırdı. İnsan hüceyrələrində aparılan tədqiqat isə göstərdi ki, HIF1 səviyyəsinin yüksəlməsi tendonun strukturunu dəyişdirir: kollagen liflərində transversal bağlar artır, tendon sərtləşir və qırılmağa daha meylli olur. Bundan əlavə, toxumaya damarlar və sinir lifləri çıxır ki, bu da güclü ağrını izah edir.

İsveçrəli professor Yess Snedeker vurğulayıb ki, erkən müalicə xüsusilə gənc idmançılar üçün həyati əhəmiyyət daşıyır. HIF1 səbəb olduğu zədələr zamanla toplanır və geri dönməz ola bilər; belə hallarda yalnız cərrahi müdaxilə effektivdir.

Alimlər hesab edirlər ki, gələcəkdə HIF1-in spesifik olaraq tendon toxumasına təsir edən molekullarının tapılması daha təhlükəsiz və dəqiq müalicə üsullarının yaradılmasına imkan verəcək.

Nuriyyə NATİQQIZI

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:192
embedMənbə:https://redaktor.az
archiveBu xəbər 14 Yanvar 2026 17:42 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see363

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see340

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see279

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see273

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see270

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see269

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see263

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see256

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see253

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see249

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see241

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see238

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see238

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see236

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see235

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see228

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see224

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see224

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see208

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see206
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri