Icma.az
close
up
RU
Alimlər kişi və qadın beyninin işində fərqlər tapıblar

Alimlər kişi və qadın beyninin işində fərqlər tapıblar

Icma.az, Olke.az portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Alimlərin yeni araşdırmaları göstərir ki, kişi və qadın beynində yüzlərlə gen fərqli şəkildə işləyir. Bu fərqlərin hamısı tam öyrənilməsə də, onların bəziləri müəyyən xəstəliklərin bir cinsdə daha çox yayılmasını izah edə bilər. Məsələn, Altsheymer xəstəliyi qadınlarda, Parkinson xəstəliyi isə kişilərdə daha çox rast gəlinir.

Ölkə.Az "The Conversation"a istinadən xəbər verir ki, bu fərqlər insan hələ ana bətnində olanda formalaşmağa başlayır. Oxşar hallar digər primatlarda da tapılıb, bu da fərqlərin qədim və təbii olduğunu göstərir.

Son illərdə genlərin fəaliyyətini birbaşa ölçən müasir üsullar çoxlu məlumat ortaya çıxarıb. Araşdırmalara görə, 20 min insani genin təxminən üçdə biri kişi və qadınlarda müxtəlif şəkildə işləyir. Yeni məlumatlarda kişi beynində daha aktiv olan 610, qadın beynində isə 316 gen aşkarlanıb.

Maraqlıdır ki, bu genlərin çoxu X və Y xromosomlarında deyil, hər iki cinsdə olan adi xromosomlarda yerləşir. Bu isə genlərin işinin hormonlar və digər siqnallarla idarə olunduğunu göstərir. Hətta bəzi fərqlər hormonların təsirindən də əvvəl — embrionun ən erkən inkişaf günlərində yaranır.

Alimlər bildirirlər ki, qadın beynində əsasən sinir hüceyrələri ilə bağlı genlər daha aktiv olur, kişi beynində isə hüceyrənin quruluşunu və enerji proseslərini tənzimləyən genlər daha çox işləyir.

Bu fərqlərin tam nəticələri hələ araşdırılır. Lakin mütəxəssislər düşünürlər ki, bu fərqlər insanların müəyyən xəstəliklərə daha çox meyilli olmasına təsir edə bilər. Məsələn, Altsheymerlə bağlı genlər qadın beynində daha aktivdir. Kişilərdə isə SRY adlı genin fəaliyyəti Parkinson xəstəliyinin gedişini ağırlaşdıra bilər.

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:86
embedMənbə:https://olke.az
archiveBu xəbər 05 Dekabr 2025 19:06 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see357

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see356

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see346

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see344

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see333

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see327

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see315

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see310

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see308

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see305

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see297

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see294

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see288

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see276

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see275

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see265

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see256

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see242

3 Tesla MRT SAF Hospitalda Nə zaman həyat əhəmiyyətlidir? (VİDEO)

20 Noyabr 2026 15:57see236

Nəhəng gəmidə NAMƏLUM XƏSTƏLİK yayıldı 150 yə yaxın insanda QORXULU ƏLAMƏTLƏR

20 Noyabr 2026 15:17see233
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri