Icma.az
close
up
RU
Alimlər təsadüfən nadir torpaq elementləri ilə zəngin sualtı ada kəşf etdi

Alimlər təsadüfən nadir torpaq elementləri ilə zəngin sualtı ada kəşf etdi

Icma.az, Qaynarinfo portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Cənubi Atlantik okeanında aparılan tədqiqatlar zamanı sualtı ada üzə çıxarılıb. 

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu ərazi nadir torpaq elementləri – nikel, kobalt, litium və itri ilə zəngindir və hazırda onun kimə məxsus olması ilə bağlı beynəlxalq mübarizə başlayıb.

Yeni tapıntı nədir?

"Popular Mechanics" nəşrinin məlumatına görə, bu sualtı ada əslində bir vaxtlar okean səthindən yuxarıda yerləşən adanın qalıqlarıdır. O, hazırda "Rio-Qrandi-Rayz" adlanan batmış vulkanik platonun tərkib hissəsidir və Braziliya sahillərindən təxminən 1300 kilometr aralıda yerləşir. 

2018-ci ildən bəri Braziliyalı və britaniyalı alimlər bu ərazidə tədqiqat aparırlar və burada Latın Amerikasına xas olan qırmızı gil təbəqəsi aşkarlanıb. Bu tapıntı ərazinin bir vaxtlar quru ərazi – ada – ola biləcəyinə sübut kimi göstərilir.

Sualtı adada nə var?

Platonun dibi yüksək konsentrasiyada dəmir-mangan birləşmələri ilə örtülüdür. Bu qatlar tərkibində strateji əhəmiyyətli metallar – nikel, kobalt, litium və itri daşıyır. Bu elementlər müasir sənaye üçün həyati əhəmiyyət daşıyır:

* Litium akkumulyator istehsalında əsas komponentdir;

* İtri isə aerokosmik, müdafiə, avtomobil və tikinti sənayesində istifadə olunan alüminium və maqnezium ərintilərinin möhkəmləndirilməsində mühüm rol oynayır. Həmçinin o, superkeçiricilərin, lazerlərin, LED lampaların və kamera linzaları üçün şüşələrin istehsalında istifadə olunur.

Kim bu sərvətə sahib olacaq?

Məsələnin mürəkkəb tərəfi bu resursların yerləşdiyi ərazinin neytral sularda olmasıdır. BMT-nin Dəniz Hüququ üzrə Konvensiyasına görə, dəniz dibində geoloji araşdırmalar və faydalı qazıntıların çıxarılması ciddi şəkildə məhdudlaşdırılıb. 

Hər bir ölkə yalnız 370 kilometrlik iqtisadi zona daxilində dəniz resurslarına iddia edə bilər. Lakin əgər sübut olunsa ki, "Rio-Qrandi-Rayz" platonun bir hissəsi bir vaxtlar ada olub və materik şelfi ilə əlaqəlidir, onda Braziliya bu əraziyə ərazi iddiası qaldıra bilər.

Qlobal rəqabət və Çin faktoru

Bu tapıntı fonunda nadir torpaq elementləri uğrunda qlobal rəqabət daha da kəskinləşir. Hazırda bu sahədə qlobal bazarın təxminən 70%-i Çinin nəzarətindədir. Üstəlik, 2025-ci ilin aprelindən etibarən Çin bəzi nadir elementlərin, o cümlədən itriyun ixracına məhdudiyyətlər tətbiq edib.

Bu şəraitdə Braziliya hökuməti platoya nəzarətini möhkəmləndirməyə, dəniz sərhədlərini genişləndirməyə və "Rio-Qrandi-Rayz"ın mineral ehtiyatlarından istifadə hüququ qazanmağa çalışır.

Aydın

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:218
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 17 İyun 2025 01:58 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see309

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see301

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see268

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see248

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see248

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see247

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see240

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see232

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see230

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see225

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see206

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see205

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see204

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see203

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see203

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see198

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see197

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see195

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see191

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri