Icma.az
close
up
RU
Alimlər təsadüfən nadir torpaq elementləri ilə zəngin sualtı ada kəşf etdi

Alimlər təsadüfən nadir torpaq elementləri ilə zəngin sualtı ada kəşf etdi

Olke.az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

Cənubi Atlantik okeanında aparılan tədqiqatlar zamanı sualtı ada üzə çıxarılıb. 

Ölkə.az Qaynarinfo-ya istinadən xəbər verir ki, bu ərazi nadir torpaq elementləri – nikel, kobalt, litium və itri ilə zəngindir və hazırda onun kimə məxsus olması ilə bağlı beynəlxalq mübarizə başlayıb.

Yeni tapıntı nədir?

"Popular Mechanics" nəşrinin məlumatına görə, bu sualtı ada əslində bir vaxtlar okean səthindən yuxarıda yerləşən adanın qalıqlarıdır. O, hazırda "Rio-Qrandi-Rayz" adlanan batmış vulkanik platonun tərkib hissəsidir və Braziliya sahillərindən təxminən 1300 kilometr aralıda yerləşir. 

2018-ci ildən bəri Braziliyalı və britaniyalı alimlər bu ərazidə tədqiqat aparırlar və burada Latın Amerikasına xas olan qırmızı gil təbəqəsi aşkarlanıb. Bu tapıntı ərazinin bir vaxtlar quru ərazi – ada – ola biləcəyinə sübut kimi göstərilir.

Sualtı adada nə var?

Platonun dibi yüksək konsentrasiyada dəmir-mangan birləşmələri ilə örtülüdür. Bu qatlar tərkibində strateji əhəmiyyətli metallar – nikel, kobalt, litium və itri daşıyır. Bu elementlər müasir sənaye üçün həyati əhəmiyyət daşıyır:

* Litium akkumulyator istehsalında əsas komponentdir;

* İtri isə aerokosmik, müdafiə, avtomobil və tikinti sənayesində istifadə olunan alüminium və maqnezium ərintilərinin möhkəmləndirilməsində mühüm rol oynayır. Həmçinin o, superkeçiricilərin, lazerlərin, LED lampaların və kamera linzaları üçün şüşələrin istehsalında istifadə olunur.

Kim bu sərvətə sahib olacaq?

Məsələnin mürəkkəb tərəfi bu resursların yerləşdiyi ərazinin neytral sularda olmasıdır. BMT-nin Dəniz Hüququ üzrə Konvensiyasına görə, dəniz dibində geoloji araşdırmalar və faydalı qazıntıların çıxarılması ciddi şəkildə məhdudlaşdırılıb. 

Hər bir ölkə yalnız 370 kilometrlik iqtisadi zona daxilində dəniz resurslarına iddia edə bilər. Lakin əgər sübut olunsa ki, "Rio-Qrandi-Rayz" platonun bir hissəsi bir vaxtlar ada olub və materik şelfi ilə əlaqəlidir, onda Braziliya bu əraziyə ərazi iddiası qaldıra bilər.

Qlobal rəqabət və Çin faktoru

Bu tapıntı fonunda nadir torpaq elementləri uğrunda qlobal rəqabət daha da kəskinləşir. Hazırda bu sahədə qlobal bazarın təxminən 70%-i Çinin nəzarətindədir. Üstəlik, 2025-ci ilin aprelindən etibarən Çin bəzi nadir elementlərin, o cümlədən itriyun ixracına məhdudiyyətlər tətbiq edib.

Bu şəraitdə Braziliya hökuməti platoya nəzarətini möhkəmləndirməyə, dəniz sərhədlərini genişləndirməyə və "Rio-Qrandi-Rayz"ın mineral ehtiyatlarından istifadə hüququ qazanmağa çalışır.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:203
embedMənbə:https://olke.az
archiveBu xəbər 17 İyun 2025 15:18 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see355

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see301

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see274

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see257

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see249

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see244

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see239

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see225

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see219

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see219

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see219

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see196

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see196

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see189

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see188

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see180

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see178

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see178

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see177

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see176
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri