Avropada müşahidələr tarixində ikinci ən isti may ayı qeydə alınıb

Bakı, 10 iyun, AZƏRTAC

Avropa Hava Proqnozları Mərkəzinin (ECMWF) “Kopernik” İqlim Dəyişikliyi Xidməti (C3S) çərşənbə günü bildirib ki, 2026-cı ildə Avropada müşahidələr tarixində ikinci ən isti may ayı qeydə alınıb. Qərbi Avropada müstəsna okean və quru temperaturu, habelə qeyri-adi erkən istilik dalğası müşahidə olunub.

AZƏRTAC xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, C3S-in bəyanatına görə, may ayında qlobal orta səth hava temperaturu 15,81 dərəcə Selsi səviyyəsinə çatıb ki, bu da 1991-2020-ci illərin orta göstəricisindən 0,55 dərəcə yüksəkdir. Bundan yuxarı orta səth temperaturu 2024-cü ilin may ayında qeydə alınmışdı.

Dəniz səthinin temperaturu rekord həddə yaxın qalıb, tropik Sakit okean inkişaf edən El-Nino hadisəsinə doğru meyil göstərdikcə, güclü istiləşmə nümayiş etdirir.

Avropa mayın ikinci yarısında orta səviyyədən daha soyuq şəraitdən həddindən artıq istiyə sürətli keçid yaşayıb. Fransa, Birləşmiş Krallıq, İrlandiya və Portuqaliya da daxil olmaqla Qərbi Avropada may ayı üçün çoxsaylı temperatur rekordları qırılıb, mövsümün ən güclü erkən istilik dalğalarından biri qeydə alınıb.

Bir neçə bölgədə hiss olunan temperatur 35-40 dərəcə Selsiyə çatıb və bu, ciddi istilik stresi şəraiti yaradıb.

ECMWF-də iqlim üzrə strateji rəhbər Samanta Burgess bildirib: “Avropada qeyri-adi dərəcədə erkən və güclü istilik dalğası iqlim ekstremal vəziyyətlərinin istisna deyil, yeni normaya çevrilməsinin nə qədər yaxın olduğunu göstərir”.

İspaniya və İtaliya da daxil olmaqla, Avropanın qərb və cənub hissələrində iqlim orta səviyyədən daha quru olsa da, daşqınlar Türkiyə, Bolqarıstan və Moldovaya təsir edib.

Şimali Avropa və Skandinaviyanın bəzi yerlərində orta səviyyədən daha rütubətli şərait qeydə alınıb ki, bu da Dunay və Vistula da daxil olmaqla əsas hövzələrdə çay axınının aşağı düşdüyü Mərkəzi və Şərqi Avropada geniş yayılmış quraqlıqla ziddiyyət təşkil edir.

Avropadan kənarda, Şimali Amerikanın şimal və cənub-şərq ərazilərində, habelə Asiyanın bəzi yerlərində, Çinin qərbində, Braziliyada, Cənubi Afrikada və Avstraliyada orta səviyyədən daha rütubətli şərait müşahidə edilib.

Əksinə, orta səviyyədən daha quru şərait ABŞ-nin mərkəzi hissəsində, Cənubi Amerikanın böyük ərazisində, Madaqaskara və Cənub-Qərbi Avstraliyaya təsir edib.

May ayında Arktikada dəniz buzunun sahəsi orta səviyyədən təxminən 4 faiz az olub ki, bu da ay ərzində rekord səviyyədə dördüncü ən aşağı göstəricidir.

Antarktidada dəniz buzunun sahəsi orta səviyyədən təxminən 9 faiz aşağı olub ki, bu da may ayı üçün yeddinci ən aşağı göstəricidir və xüsusilə Bellinshauzen dənizində örtük səviyyəsi daha azdır.