Azərbaycanda xərçəng xəstəliyi buna görə artır SƏBƏBLƏR

Son illər dünyada ən çox yayılan xəstəliklərdən biri də xərçəng xəstəliyidir.

Ölkəmizdə bir çox insan məhz həmin xəstəlikdən əziyyət çəkir.

Səhiyyə Nazirliyinin mütəxəssis-eksperti, onkoloq Azad Kərimli bildirib ki, 2023-cü ilin statistik məlumatlarına əsasən, hazırda ölkədə rəsmi olaraq 69 min 435 nəfər onkoloji xəstə kimi qeydiyyatdadır.

O qeyd edib ki, bu rəqəm 2022-ci illə müqayisədə 7 min 50 nəfər çox olub.

Onun sözlərinə görə, 69 min 435 nəfərdən 25 min 257-si bu xəstəliklə beş il və beş ildən yuxarı yaşayan insanlardır:

"2023-cü ildə 5 min 668 xəstəyə birinci-ikinci mərhələdə diaqnoz qoyulub. 4 min 608 nəfərə üçüncü, 3 min 390 nəfərə isə dördüncü mərhələdə diaqnoz qoyulub". 

Onkoloq bu xəstəliyin vaxtında aşkarlanması üçün insanların məlumatlı olmasının vacibliyinə də toxunub:

"Bu mövzuda maarrifləndirmə işləri mütəmadi şəkildə davam etməlidir. Bu xəstəliklə əlaqəli bütün cəmiyyət, ölkə mübarizə aparmalıdır. Onkoloqlar tək başına bu yükün altına girə bilməz. Hazırda ən böyük "təbliğat maşını" televiziyalardır. Televiziyalarda bu sahədə maarifləndirmə işləri isə çox zəifdir. 

Heç olmasa həftədə bir dəfə verilişlərdə onkoloji problemlərə yer ayrılmalıdır. Bəzən televiziyalarda bu mövzuya vaxt ayrılsa da, daha çox özəl klinika və həkimləri reklam olunur. Bununla da razı deyiləm". 

Ölkəmizdə xərçəng xəstəliyinin getdikcə daha da geniş yayılmasının səbəbi nədir?

Farmokoloq Aydın Əliyev “Cebheinfo.az”a bildirib ki, xərçəng xəstəliyinin daha da artmasının səbəbi ekologiya, qeyri-sağlam qidalar və içdiyimiz sulardır: 

“Azərbaycanda xərçəng xəstələrinin sayının artması xüsusilə Bakı şəhərində avtomobillərin sayının çoxluğu, keyfiyyətsiz qidalar və s. ilə bağlıdır.

İnsanların orqanizminə nə qədər keyfiyyətsiz qidalar daxil olursa, təbii ki, xəstələnməlidir. İnsanın sağlam yaşaması üçün geninə, qanına, ölkəmizin havasına, suyuna uyğun qida qəbul etməlidir.

Nə qədər bizdə kənd təsərrüfatı məhsulları olmayacaq, belə xəstəliklər çoxalacaq. Stress, keyfiyyətsiz rəngli içkilər, siqaretlər də bu xəstəliyin artmasında rol oynayır ki, nəticədə xüsusilə də gənc oğlanlar arasında ölüm halları artıb.

Qızlarımız keyfiyyətli qida qəbul etmədiyi üçün onların da dünyaya gətirdiyi övladlarda problemlər özünü göstərir. Ananın süd verə bilməməsi problemi, müxtəlif plastik əməliyyatlar, o cümlədən keyser əməliyyatları kimi amillər insanın normal orqanizmini pozmaqla yanaşı sanki dünyada insanlar bu gün xəstələnməyə məcburdurlar.

O cümlədən, bu gün dünyada özlərinin yaydıqları müxtəlif virus xəstəlikləri də göstərmək olar. Bu viruslar sadəcə yüngül bir qrip deyil, hüceyrəmizin quruluşunu dəyişir. Bu o deməkdir ki, hüceyrənin quruluşu dəyişəndə bədxassəli şişə çevrilir. Bizim bu istiqamətdə tədbirlərimiz artmalıdır.

Artıq Avropada rəngli içkiləri satışdan yığışdırırlar. Bizdə şəhərə çıxanda 10 nəfər gənc oğlanın 9-nun əlində siqaret görürük. Mən onlara məsləhət verirəm ki, “bu olmaz, normadan artıq karbon qazı qəbul edirsiz, qan qatılaşır”.

Damarda o qan hara gedirsə, həmin orqanı pozur. O zaman istənilən, ürək-qandamar, xərçəng, diabet, müxtəlif  bağırsaq xəstəlikləri yaranır. 

İnsanlar ildə bir dəfə, o cümlədən bədxassəli şişlərə aid olan  analizdən keçməlidir. Bu istiqamətdə əhalinin maarifçiliyi artırılmalıdır”.

Nigar Abdullayeva
“Cebheinfo.az”