Icma.az
close
up
RU
Birinci Türkoloji Qurultayın materialları mətbuat kontekstində

Birinci Türkoloji Qurultayın materialları mətbuat kontekstində

Icma.az, Azertag portalına istinadən məlumat yayır.

Bakı, 23 fevral, AZƏRTAC

Bakı Dövlət Universitetinin (BDU) Jurnalistika fakültəsində 27 Mart – Azərbaycanda Elm Gününə həsr edilin “Azərbaycan sovet mətbuatında Birinci Türkoloji Qurultay materialları” mövzusunda elmi seminar təşkil olunub.

Bu barədə AZƏRTAC-a BDU-dan məlumat verilib.

Seminarda BDU-nun Milli mətbuat tarixi kafedrasının müəllimi, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Akif Aşırlı Birinci Türkoloji Qurultayın həm tarixi, həm də mətbuat kontekstində əhəmiyyətindən danışıb. O, Qurultayın türk xalqlarının ortaq dil, əlifba və terminologiya məsələlərinin müzakirə olunduğu mühüm elmi-siyasi platforma olduğunu bildirib. Qeyd olunub ki, bu proses Azərbaycan mətbuatında geniş işıqlandırılıb.

Akif Aşırlı vurğulayıb ki, mənbələrdə qurultay müxtəlif adlarla təqdim edilsə də, mətbuat materiallarının böyük əksəriyyətində “Birinci Türkoloji Qurultay” ifadəsi işlədilib. Həmçinin Bakı şəhərinin həmin dövrdə türkoloji fikrin mərkəzi kimi çıxış etməsi bir sıra yazılarda xüsusi qeyd olunub.

Seminarda bildirilib ki, qurultayın əsas müzakirə mövzusu ərəb əlifbasının islahı və latın qrafikalı əlifbaya keçid məsələsi olub. Bununla yanaşı, ortaq türk terminologiyasının formalaşdırılması, ümumi türk tarixi və etnoqrafiyasının öyrənilməsi gündəmdə yer alıb. Məruzəçi əlifba islahatı ideyasının Azərbaycan maarifçilik tarixində daha əvvəl Mirzə Fətəli Axundzadə tərəfindən irəli sürüldüyünü xatırladıb.

Araşdırmalarda istifadə olunan əsas mətbuat orqanları sırasında “Yeni yol”, “İşıq yol”, “Maarif və mədəniyyət”, “Yeni fikir” və “Kommunist” qəzetlərinin olduğu diqqətə çatdırılıb. Xüsusilə Tbilisidə nəşr olunan “Yeni fikir” qəzetində yeni türk əlifbasına keçid komissiyasının fəaliyyəti ilə bağlı materialların dərc edildiyi bildirilib.

Qeyd olunub ki, Türkiyədən professor Mehmet Fuat Köprülü və türkçülük ideologiyasının görkəmli nümayəndəsi, “Füyuzat” məktəbinin banilərindən Əli bəy Hüseynzadə Qurultayda iştirak ediblər. Onların əlifba məsələsində ehtiyatlı və diplomatik mövqe sərgiləmələri mətbuat materiallarında əksini tapıb. Sonradan Türkiyədə Mustafa Kamal Atatürk tərəfindən latın qrafikasına keçidin reallaşdırıldığı xatırladılıb.

Seminarda 1926-cı ildə rus dilində çap olunmuş stenoqram materialları ilə qəzet yazıları arasındakı fərqlər də diqqətə çatdırılıb. Bildirilib ki, bəzi nümayəndələr, xüsusilə Orta Asiyadan olan iştirakçılar ərəb əlifbasının islahı prosesinin yarımçıq qalacağı ilə bağlı narahatlıqlarını ifadə ediblər.

Sonda vurğulanıb ki, Qurultay təkcə əlifba dəyişikliyi ilə məhdudlaşmayıb, türk xalqlarının ortaq kimlik, dil və mədəni birlik istiqamətində atdığı mühüm tarixi addım olub.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:169
embedMənbə:https://azertag.az
archiveBu xəbər 23 Fevral 2026 18:49 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see367

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see366

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see357

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see355

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see350

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see335

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see334

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see318

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see316

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see314

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see303

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see300

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see294

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see284

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see281

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see269

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see265

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see252

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see215

Sabunçu rayonunda YAP ın yaradılmasının 34 illiyi münasibətilə ağacəkmə aksiyası keçirilib

20 Noyabr 2026 21:11see214
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri