Bizim vaxtımızda ... Biz uşaqlıqda belə deyildik deyən böyüklər lə kiçiklər arasında uçurum böyüyürmü?

“Biz uşaqlıqda belə deyildik” – bu ifadəni valideynlər, müəllimlər, hətta nənə-babalar tez-tez səsləndirirlər. Sanki hər nəsil əvvəlkini daha sakit, tərbiyəli və məsuliyyətli hesab edir.Bəs, doğrudanmı, nəsillər arasında uçurum get-gedə dərinləşir?

Əvvəllər uşaqlar günün çox hissəsini həyətlərdə, dostlarının arasında keçirirdilər. İndi isə uşaqların “oyun meydançası” planşet, telefon və sosial şəbəkələrdir. Bu, onlara geniş informasiya imkanı versə də, eyni zamanda diqqət dağınıqlığı, asılılıq və tənhalıq kimi problemləri artırır. Mütəxəssislər bildirirlər ki, texnologiyanın yaratdığı bu “süni reallıq” uşaqlarda sosial bacarıqların zəifləməsinə, emosional soyuqluğa gətirib çıxarır.

Bir vaxtlar ailə süfrəsi günün ən vacib dialoq məkanı idi. İndi isə çox ailədə hər kəs eyni masada oturub, amma biri telefona, digəri televizora baxır. Valideynlərin iş tempi, sosial medianın təsiri və iqtisadi sıxıntılar ailə içi münasibətləri zəiflədir. Uşaqlar bəzən real münasibətlərdə deyil, onlayn aləmdə anlayış və dəstək axtarırlar. Bu isə nəsillər arasında emosional məsafə yaradır.

Əvvəllər tərbiyə sisteminin əsas prinsipi intizam və itaət idi. İndi isə uşaqlara sərbəstlik və öz fikrini demək öyrədilir. Bu yanaşma müsbət görünsə də, bəzi hallarda sərhədlərin itməsi nəticəsində uşaqlar “azadlıq”la “nizam-intizam” arasındakı fərqi anlaya bilmirlər. Müəllimlər və valideynlər yeni nəsil uşaqlarla münasibətdə balansı tapmaqda çətinlik çəkirlər.

Sürətli həyat, sosial təzyiq və “trend” mədəniyyəti uşaqların dəyərlər sisteminə birbaşa təsir edir. Əvvəllər bir oyuncaq aylarla sevinc gətirirdisə, indi hər şey tez köhnəlir, maraq dövrləri qısalır. Bu hal emosional sabitliyi azaldır, səbr və məmnunluq hissini zəiflədir.

Nəsillər arasında fərqlər həmişə olub. Sadəcə, bu gün fərq daha sürətli dəyişən mühitlə əlaqəlidir. Bəlkə də “biz uşaqlıqda belə deyildik” ifadəsi bir müqayisə deyil, keçmişə duyulan nostaljinin ifadəsidir.

Əsas məsələ nəsilləri bir-birinə qarşı qoymaq yox, onların bir-birini anlamasını və dinləməsini təmin etməkdir. Çünki hər dövrün öz uşaqlığı var, amma anlayış və empatiya bütün dövrlər üçün eynidir.

Leyla Mirzə, Bizimyol.info