COVID 19 və itirilmiş iybilmə qabiliyyəti: beynin “izləri” milyonlara təsir edir

Pandemiya sonrası bir çox insan COVID-19-dan sonra iybilmə qabiliyyətinin pozulduğunu bilmədən yaşayır. AzPost xəbər verir ki, yeni tədqiqatlar göstərir ki, koronavirusun beyində yaratdığı izlər milyonlarla insanın iybilmə qabiliyyətini azaldıb və bu yalnız keçici simptom olmaya bilər.

ABŞ-ın Milli Səhiyyə İnstitutunun dəstəyi ilə keçirilən tədqiqatda 3,5 mindən çox iştirakçının iybilmə qabiliyyəti öyrənilib. Tədqiqat 2021-ci ilin oktyabrından 2025-ci ilin iyununa qədər davam edib və bu, COVID-19 sonrası iybilmə pozuntularının ən geniş araşdırmasıdır.

İştirakçılar 40 fərqli qoxunu tanımağa çalışıblar. Nəticələr göstərib ki, hətta simptomlar olmadan COVID-19 keçirənlərdə də gizli iybilmə pozuntuları müşahidə olunub. Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, milyonlarla insan bu cür pozuntulara məruz qalır.

İştirakçıların 80%-i COVID-19 sonrası iybilmə dəyişiklikləri hiss etdiyini bildirib və bu şəxslərin 23%-ində ciddi iybilmə pozuntuları və ya tam itkisi aşkar edilib. Maraqlıdır ki, pozuntu hiss etməyənlərin 66%-ində də test nəticələri anormal aşağı olub.

Ekspertlər xəbərdarlıq edir ki, uzunmüddətli iybilmə itkisi ciddi nəticələrə səbəb ola bilər:

çəki itkisi

həyat keyfiyyətinin azalması

pis qida, qaz sızması və ya tüstünü tanımamaq

depressiya və psixi sağlamlıq problemləri

Bundan əlavə, tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, iybilmə pozuntusu Parkinson və Alzheimer kimi nevrodegenerativ xəstəliklərin erkən əlaməti ola bilər.

Əvvəlki tədqiqatlarda subyektiv qiymətləndirməyə əsaslanılsa da, indi bilinir ki, bu üsul həmişə etibarlı deyil. İy bərpası üçün vitamin A qəbulu və iybilmə məşqləri kimi metodlar öyrənilir ki, beyin yenidən qoxulara düzgün reaksiya versin.

Bu araşdırma göstərir ki, COVID-19-un təsiri yalnız nəfəs yollarına və immun sisteminə deyil, həm də beyin funksiyalarına ciddi təsir göstərə bilər.

AzPost.az

Paylaş