Dalağınıza zərər verən ən pis 4 qida

Dalağın sağlamlığına zərər verən məhsullarla bağlı elmi tədqiqatlar məhduddur və bu orqan üçün xüsusi pəhriz mövcud deyil. Bununla belə dalağa ən çox mənfi təsir edən qidalar iltihabi prosesləri, metabolik pozuntuları və ya qaraciyər xəstəliklərini gücləndirə bilən məhsullardır.
Demokrat.az xəbər verir ki, bu barədə "Verywell Health" yazır.
Emal olunmuş ət məhsulları
Bekon, kolbasa, hot-doq, salam və müxtəlif ət delikatesləri yüksək miqdarda natrium, doymuş yağlar və konservantlar ehtiva edir.
“Bu məhsullar birbaşa dalaq üçün toksik olmasa da, onların müntəzəm istehlakı iltihabı, yüksək qan təzyiqini və ürək-metabolik sağlamlığın pisləşməsini artıra bilər. Bu amillər isə qaraciyər sağlamlığına təsir edərək dolayı yolla dalağa da təsir göstərə bilər”, deyə materialda bildirilir.
Doymuş yağlar
Tədqiqatlar doymuş yağların qaraciyərdə yağlanma və ferment göstəriciləri ilə əlaqəli olduğunu göstərir. Daha yüksək doymuş yağ qəbulu bu göstəricilərin yüksəlməsi ilə bağlıdır.
“Qaraciyərdə artmış yağlanma və fermentlər metabolik disfunksiya ilə əlaqəli qaraciyər yağlanması xəstəliyi (MASLD) üçün risk faktorudur. Tədqiqatlar göstərir ki, dalağın böyüməsi – onun vəziyyətinin pisləşməsinin əlaməti – tez-tez MASLD ilə müşayiət olunur”, deyə məqalədə vurğulanıb.
Rafinə olunmuş karbohidratlar
Araşdırmalar rafinə olunmuş karbohidratların dalağa təsiri barədə məhdud məlumat təqdim edir. Lakin bu məhsullar qanda şəkərin yüksəlməsinə, insulinə qarşı müqavimətə və zamanla MASLD inkişafına səbəb ola bilər.
“Qaraciyər xəstəlikləri dalağın böyüməsinə səbəb ola bilən amillərdən biridir. Buna görə də rafinə olunmuş karbohidratların məhdudlaşdırılması və liflə zəngin taxıllarla əvəz edilməsi dalağın sağlamlığını dəstəkləyə bilər”, deyə nəşr əlavə edir.
Alkoqol
Həddindən artıq alkoqol qəbulu dalağa zərər verə və onun əzələ toxumasının azalmasına səbəb ola bilər. Alkoqol dalaq hüceyrələrinə mənfi təsir göstərərək onların ölümünü artırır, çoxalmasını zəiflədir və immun siqnal mexanizmlərini pozur.
“Bu dəyişikliklər dalağın ölçüsünə və immun funksiyalarını yerinə yetirmə qabiliyyətinə təsir edir. Xroniki alkoqol istifadəsi həmçinin qaraciyər xəstəliyinin inkişafına səbəb olur ki, bu da dalağa əlavə mənfi təsir göstərir”, deyə xəbərdarlıq edilir.
Jalə
Demokrat.az