Icma.az
close
up
RU
Dünya yeni müharibənin astanasında: bu dəfə daha dəhşətlisi Detallar

Dünya yeni müharibənin astanasında: bu dəfə daha dəhşətlisi Detallar

GlobalInfo saytından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

İsrail Baş naziri Benyamin Netanyahu ABŞ-ı Misirə təzyiq göstərməyə çağırıb. Məlumata görə, Misirin Sinay yarımadasında öz qüvvələrini artırması və hərbi infrastrukturu inkişaf etdirməsi İsraili narahat edib.

Globalinfo.az-a danışan politoloq Əlimusa İbrahimov deyib ki, bu gün İsrail Yaxın Şərqdə mövcud olan bütün dövlətləri özünə düşmən hesab edir və qonşusu olan heç bir ərəb, müsəlman dövləti ilə səmimi dostluq əlaqəsinə malik deyil:

“Suriya, İraq, Livan, İran, Türkiyə, Yəmən, Qətər, Səudiyyə Ərəbistanı, Misir İsrailin “düşmən” hesab etdiyi qonşularıdır.

Misir-İsrail münasibətlərinə gəlincə, son hadisələr İsrailin növbəti hədəfinin bu ölkə olacağı ehtimalını gücləndirir. Belə olan halda İsrail Misirə qarşı hərbi əməliyyata başlamasını necə əsaslandıracaq?

Bunu müəyyən etmək İsrail dövlətinin yarandığı vaxtdan bu günə qədər iki ölkə arasında baş verən hadisələri nəzərdən keçirmək zəruridir.

İsrail-Misir münaqişəsinin kökləri dərindir və həm tarixə, həm də mövcud regional dinamikaya bağlıdır:

1.Münaqişənin tarixi səbəbləri:

– 1948-ci il Ərəb-İsrail müharibəsi. İsrail yaradıldıqdan sonra Misir digər ərəb ölkələri ilə birlikdə İsrailə qarşı müharibəyə başladı. Ərəb ölkələri onların tarixi torpaqlarında yaranan yeni dövləti qəbul etmək istəmirdilər. Müharibə İsrailin qələbəsi ilə başa çatdı, lakin Misir İsraili tanımaqdan imtina etdi.

– 1956-cı il Süveyş böhranı: Misir Süveyş kanalını milliləşdirmək haqqında qərar qəbul etdikdən sonra İsrail, İngiltərə və Fransa ilə birlikdə Sinayı işğal etdi. İsrail ABŞ və Sovet İttifaqının təzyiqi ilə geri çəkilsə də, qalmaqda davam etdi.

– 1967-ci il Altıgünlük müharibə: İsrail Misirin Sinay yarımadasını işğal etdi. Bu, Qahirə üçün böyük bir məğlubiyyət və utancverici oldu.

– 1973-cü il Yom Kippur müharibəsi: Misir Ənvər Sadatın prezidentliyi dövründə Sinay yarımadasını geri almaq üçün Suriya ilə birlikdə İsrailə hücuma keçdi. İsrail geri çəkildi, Misir öz itirilmiş nüfuzunu bərpa etdi.

– 1979-cu il Sülh müqaviləsi: Misir Sinayı geri alaraq İsraili tanıyan ilk ərəb dövləti oldu. Bununla belə, bir çox misirlilər və daha geniş ərəb dünyası bunu xəyanət kimi qiymətləndirdi və “soyuq sülh” dövrü başladı. Bu da dərin inamsızlıqla müşayiət olundu.

2.Müasir dövr: gərginlik davam edir.

– Fələstin məsələsi: Misir rəsmi olaraq Fələstinin hüquqlarını və ikidövlətli həll yolunu dəstəkləyir. İsrailin Qəzza və İordan çayının qərb sahilindəki siyasəti Misirin bu sahədə ictimai rəyi ilə ziddiyyət təşkil edir.

Əlimusa İbrahimov

– Qəzza və HƏMAS: Misir Qəzza ilə arasında olan və İsrailin Qəzzaya qurudan yeganə çıxış yolu Rəfah keçidinə nəzarət edir. Qahirənin HƏMAS-ı “Müsəlman Qardaşları”nı təhdid kimi gördüyü üçün bu qrupla mürəkkəb əlaqələri var. İsrail Misirə təzyiq edərək bu sərhədə ciddi nəzarət edir və gərginlik yaradır.

– Sinay yarımadasının təhlükəsizliyi:

Sinay yarımadasında silahlı qruplar, o cümlədən İŞİD-ə bağlı qruplar, fəaliyyət göstərib. İsrail və Misir burada hərbi mövcudluğunu saxlayır. Lakin qarşılıqlı inamsızlıq hələ də qalmaqdadır.

– Regional liderlik uğrunda rəqabəti:

Misir tarixən özünü ərəb dünyasının lideri kimi görürdü. İsrailin Körfəz ölkələri (BƏƏ, Səudiyyə Ərəbistanı) ilə artan əlaqələri Qahirənin rolunu zəiflədir və Misiri əsəbiləşdirir.

– ABŞ-ın rolu:

Hər iki dövlət ABŞ-ın Yaxın Şərqdəki müttəfiqləridir, lakin Vaşinqton tez-tez Misirdən Qəzza müharibələrində vasitəçi kimi istifadə edir. İsrail körfəzdəki ərəb ölkələrindən vasitəçi kimi istifadə etmək istəyəndə, Misir özünü oyundankənar hesab edir.

3.Son eskalasiya

Son dövrdə münaqişənin inkişaf etməsinin səbəbləri aşağıdakılar hesab olunmalıdır:

– Misirin Sinaya qaçqınların və yaraqlıların gələcəyindən qorxduğu Qəzza müharibəsi və oradakı humanitar böhran.

– İsrail fələstinlilərin Sinaya kütləvi şəkildə köçürülməsinə çalışır. Qahirə bunu qırmızı xətt elan edib və hətta İsrailin fələstinliləri Misir ərazisinə zorla köçürəcəyi təqdirdə hərbi əməliyyatlarla hədələyib.

Bütün bunlar yaxın gələcəkdə Misirlə İsrail arasında yeni müharibənin başlayacağına sübut kimi götürülə bilsə də, hökmən baş verəcəyini demək mümkün deyil. Çünki Misir İsrailin bu günə qədər hücum etdiyi, müharibə apardığı ölkələrdən ən güclüsüdür və ABŞ-ın İsrailin növbəti avantürasına sanksiya verə biləcəyi ehtimalı da çox aşağı səviyyədədir”.

Turan Rzayev
Globalinfo.az

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:164
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 22 Sentyabr 2025 13:05 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see355

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see301

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see274

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see257

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see249

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see244

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see239

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see225

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see219

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see219

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see219

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see196

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see196

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see189

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see188

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see180

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see178

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see178

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see177

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see176
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri