Icma.az
close
up
RU
Evliliyi dağıdan əsas səbəb mübahisə deyil, yanlış ünsiyyət tərzidir PSİXOLOQ

Evliliyi dağıdan əsas səbəb mübahisə deyil, yanlış ünsiyyət tərzidir PSİXOLOQ

Sia Az portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

"Psixoterapiya sahəsində evlilik münasibətlərini uzun illər araşdıran ən tanınmış tədqiqatçılardan biri Con Gottmandır. O, minlərlə cütlüyü illərlə müşahidə edərək münasibətlərin ayrılığa aparan əsas səbəblərini müəyyən edib və bunları "Məhşərin dörd atlısı" (The Four Horsemen) adlandırıb".

Bu fikirləri SİA-ya açıqlamasında psixiatr Azər Bağırov deyib.
Onun sözlərinə görə, bu ifadə evliliyin sonunu xəbər verən dörd əsas dağıdıcı ünsiyyət nümunəsini təsvir edir: "Gottmanın fikrincə, hər bir münasibətdə mübahisələrin olması tamamilə normaldır. Əsas məsələ mübahisənin olub-olmaması deyil, onun necə aparılmasıdır.

Birinci dağıdıcı davranış tənqiddir. Məsələn, "Qabları yenə yumamısan" demək əvəzinə "Sən həmişə məsuliyyətsizsən" kimi ifadələr işlətmək artıq davranışı deyil, insanın şəxsiyyətini hədəf alır. Bu cür ümumiləşdirici və ittihamedici yanaşma münasibətlərə ciddi zərər verir.

İkinci və ən təhlükəli faktor alçaltma və nifrətdir. Qarşı tərəfi aşağılamaq, təhqiredici sözlər işlətmək, istehzalı danışmaq, göz süzdürmək və ya lağ etmək insanın özünü dəyərsiz hiss etməsinə səbəb olur. Gottmanın araşdırmalarına görə, münasibətin dağılmasını ən güclü proqnozlaşdıran göstəricilərdən biri məhz alçaltmadır.

Üçüncü faktor müdafiəyə keçmək və ya passiv-aqressiv davranışlardır. Bəzən insanlar açıq şəkildə kobud danışmırlar, lakin ünsiyyəti kəsir, susur, qarşı tərəfi qıcıqlandıracaq davranışlar sərgiləyirlər. Xaricdən sakit görünən bu davranışların altında əslində ifadə olunmayan aqressiya yatır.

Dördüncü faktor isə uzunmüddətli küsülülük və emosional uzaqlaşmadır. Mübahisədən sonra günlərlə, həftələrlə, hətta aylarla danışmamaq münasibətdə təhlükəsizlik hissini azaldır və tərəfləri bir-birindən uzaqlaşdırır. Zaman keçdikcə insanlar "Bir söz desəm yenə küsəcək" düşüncəsi ilə ünsiyyətdən çəkinməyə başlayırlar.

Bəs bunun əvəzinə nə etmək olar? İlk növbədə, söhbətə yumşaq şəkildə başlamaq vacibdir. "Sən dili" əvəzinə "mən dili"ndən istifadə etmək daha sağlam nəticə verir. Məsələn, "Sən məni heç vaxt dinləmirsən" demək əvəzinə, "Mən dinlənilmədiyimi hiss edirəm" ifadəsini işlətmək qarşı tərəfin müdafiəyə keçmə ehtimalını azaldır.

Bundan əlavə, yalnız narazılıqları deyil, qarşı tərəfin müsbət xüsusiyyətlərini də ifadə etmək vacibdir. Müsbət geribildirimdən sonra narahat edən məsələni söyləmək ünsiyyəti daha konstruktiv edir.

Əgər mübahisənin həddindən artıq gərginləşdiyini hiss edirsinizsə, vəziyyəti yumşaldan siqnallardan istifadə edin. Səmimi təbəssüm, əlini tutmaq, "gəl, bir az sakitləşək" kimi ifadələr gərginliyi azaltmağa kömək edir. Çünki həmin anda deyilən incidici sözlərin təsirini sonradan aradan qaldırmaq çox çətin olur.

Digər vacib məqam isə məqsədin haqlı çıxmaq deyil, ortaq həll yolu tapmaq olmasıdır. Mübahisə zamanı hər iki tərəf özünü haqlı hesab edir. Ancaq sağlam münasibətdə əsas məqsəd qarşı tərəfi məğlub etmək deyil, onu anlamaq və birlikdə çıxış yolu tapmaqdır. Bunun üçün aktiv dinləmə bacarığı çox önəmlidir.

Nəhayət, terapiyalarda cütlüklərə öz hisslərini tanımaq və onları açıq şəkildə ifadə etmək öyrədilir. Qarşı tərəfi ittiham etmək əvəzinə, "bu davranış məni incitdi", "mən bu vəziyyətdə özümü dəyərsiz hiss etdim" kimi ifadələrdən istifadə etmək həm empatiyanı artırır, həm də müdafiə reaksiyasını azaldır.

Bu ünsiyyət bacarıqları tətbiq olunduqda mübahisələr daha sağlam şəkildə idarə olunur, münasibətdə emosional yaxınlıq qorunur və uzunmüddətli perspektivdə evlilik daha möhkəm və konstruktiv olur".

Lətifə Abdıyeva

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:194
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 10 İyul 2026 15:11 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see387

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see365

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see352

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see314

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see293

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see275

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see264

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see262

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see259

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see254

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see238

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see238

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see237

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see231

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see226

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see224

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see206

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see206

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see203

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see200
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri