Icma.az
close
up
RU
Günəş fırtınası Yer kürəsini məhv edə bilərmi?

Günəş fırtınası Yer kürəsini məhv edə bilərmi?

Icma.az, Baku.ws portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Yanvarın 20-də Yer kürəsində XXI əsrin ən güclü geomaqnit fırtınalarından biri qeydə alınıb. Hadisə nəticəsində bir neçə süni peyk zərər görüb, Rusiyanın bir çox bölgəsində isə nadir və parlaq qütb işıqları müşahidə olunub. Bəs günəş fırtınası nədir və o, bəşəriyyət üçün nə dərəcədə təhlükəlidir?

BAKU.WS xəbər verir ki, alimlərin izahına görə, günəş fırtınaları Günəşin təxminən 11 il davam edən maqnit dövrləri zamanı yaranır. Maqnit xətlərinin dolaşması nəticəsində böyük enerji toplanır və bu enerji partlayış şəklində kosmosa atılır. Bu hadisə "koronal kütlə atılması" adlanır və milyardlarla ton plazma saniyədə minlərlə kilometr sürətlə Yerə doğru hərəkət edir.

Yer kürəsini bu təhlükədən əsasən maqnetosfer – planetin maqnit qalxanı qoruyur. Lakin güclü zərbə zamanı bu qalxan zəifləyə bilər. Əgər Günəşdən gələn plazmanın maqnit sahəsi Yerinkinə uyğun gəlməzsə, yüklü hissəciklər atmosferin yuxarı qatlarına daxil olaraq geomaqnit fırtınası yaradır. Nəticədə oksigen və azot atomları ilə toqquşmalar baş verir və bu da qütb işıqları şəklində müşahidə olunur.

1859-cu ildə baş verən və "Karrinqton hadisəsi" kimi tanınan günəş superfırtınası tarixdə ən güclü hadisələrdən biri hesab olunur. Plazma Yerə cəmi 17,6 saata çatmışdı. Teleqraf sistemləri sıradan çıxmış, bəzi avadanlıqlar batareyasız belə işləməyə davam etmiş, operatorlar isə elektrik zərbələri almışdı.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, belə bir hadisə müasir dövrdə təkrarlansa, peyk sistemləri, rabitə, enerji şəbəkələri və maliyyə infrastrukturu ciddi zərər görə bilər. Bununla belə, günəş fırtınalarının Yer kürəsini fiziki olaraq məhv etməsi mümkün sayılmır. Risk əsasən texnoloji sistemlər və müasir sivilizasiyanın fəaliyyəti ilə bağlıdır.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:278
embedMənbə:https://baku.ws
archiveBu xəbər 23 Yanvar 2026 13:30 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see367

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see349

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see317

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see308

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see299

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see291

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see280

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see270

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see262

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see250

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see248

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see237

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see236

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see236

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see233

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see233

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see223

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see222

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see210

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see206
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri