Icma.az
close
up
RU
Günəş fırtınası Yer kürəsini məhv edə bilərmi?

Günəş fırtınası Yer kürəsini məhv edə bilərmi?

Icma.az, Baku.ws portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Yanvarın 20-də Yer kürəsində XXI əsrin ən güclü geomaqnit fırtınalarından biri qeydə alınıb. Hadisə nəticəsində bir neçə süni peyk zərər görüb, Rusiyanın bir çox bölgəsində isə nadir və parlaq qütb işıqları müşahidə olunub. Bəs günəş fırtınası nədir və o, bəşəriyyət üçün nə dərəcədə təhlükəlidir?

BAKU.WS xəbər verir ki, alimlərin izahına görə, günəş fırtınaları Günəşin təxminən 11 il davam edən maqnit dövrləri zamanı yaranır. Maqnit xətlərinin dolaşması nəticəsində böyük enerji toplanır və bu enerji partlayış şəklində kosmosa atılır. Bu hadisə "koronal kütlə atılması" adlanır və milyardlarla ton plazma saniyədə minlərlə kilometr sürətlə Yerə doğru hərəkət edir.

Yer kürəsini bu təhlükədən əsasən maqnetosfer – planetin maqnit qalxanı qoruyur. Lakin güclü zərbə zamanı bu qalxan zəifləyə bilər. Əgər Günəşdən gələn plazmanın maqnit sahəsi Yerinkinə uyğun gəlməzsə, yüklü hissəciklər atmosferin yuxarı qatlarına daxil olaraq geomaqnit fırtınası yaradır. Nəticədə oksigen və azot atomları ilə toqquşmalar baş verir və bu da qütb işıqları şəklində müşahidə olunur.

1859-cu ildə baş verən və "Karrinqton hadisəsi" kimi tanınan günəş superfırtınası tarixdə ən güclü hadisələrdən biri hesab olunur. Plazma Yerə cəmi 17,6 saata çatmışdı. Teleqraf sistemləri sıradan çıxmış, bəzi avadanlıqlar batareyasız belə işləməyə davam etmiş, operatorlar isə elektrik zərbələri almışdı.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, belə bir hadisə müasir dövrdə təkrarlansa, peyk sistemləri, rabitə, enerji şəbəkələri və maliyyə infrastrukturu ciddi zərər görə bilər. Bununla belə, günəş fırtınalarının Yer kürəsini fiziki olaraq məhv etməsi mümkün sayılmır. Risk əsasən texnoloji sistemlər və müasir sivilizasiyanın fəaliyyəti ilə bağlıdır.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:241
embedMənbə:https://baku.ws
archiveBu xəbər 23 Yanvar 2026 13:30 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see299

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see290

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see287

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see283

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see282

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see277

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see268

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see267

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see260

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see259

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see239

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see235

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see234

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see233

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see230

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see228

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see222

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see222

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see220

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see216
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri