Icma.az
close
up
RU
“Həyatda yaşlanmanın sürətləndiyi iki əsas dövr“ Elmi tədqiqat

“Həyatda yaşlanmanın sürətləndiyi iki əsas dövr“ Elmi tədqiqat

Icma.az, Moderator.az portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

"Bu dövrlər bioloji göstəricilərin çoxunda kəskin dəyişikliklərlə xarakterizə olunur..."

Orqanizmdə kəskin dəyişikliklər dövrləri

"ScienceAlert" nəşrində dərc olunmuş yeni araşdırma göstərir ki, insanın yaşlanma prosesi həmişə tədricən olmur. 2024-cü ildə aparılan geniş tədqiqatda müəyyən olunub ki, həyat boyu iki dövr var ki, orqanizm xüsusilə sürətlə dəyişir - bu, təxminən 44 və 60 yaşlarda baş verir. Bu dövrlər bioloji göstəricilərin çoxunda kəskin dəyişikliklərlə xarakterizə olunur.

Tədqiqat 108 yetkin iştirakçı üzərində aparılıb, bir neçə il ərzində davamlı bioloji nümunələr toplanıb. Ümumilikdə 135 239 RNA, protein, lipid və mikrobion nümunəsi toplanıb. Hər iştirakçı orta hesabla 47 nümunə verib, biri isə 367 nümunə təqdim edib. Bu, 246 milyarddan çox məlumatın təhlilinə imkan yaradıb.

Nəticələr molekulların dəyişməsində iki aydın pik olduğunu göstərib: 40-44 yaş pikində lipid, spirt və kofein metabolizmi, ürək-damar sistemi, dərinin və əzələlərin funksiyası nəzərə çarpır. 60 yaşlarda isə karbohidrat və kofein metabolizmi, ürək-damar göstəriciləri, dərinin və əzələlərin vəziyyəti, immun sistemi və böyrəklərin fəaliyyəti ilə bağlıdır.

Gündəlik tövsiyə: 40-45 yaşlarda sağlam həyat tərzinə diqqət artırmaq, balanslı qidalanmaq, müntəzəm idman etmək və zehni fəaliyyətləri aktiv saxlamaq bu dəyişiklikləri yumşalda bilər.

Səbəblər, məhdudiyyətlər və gələcək perspektivlər

Alimlər bildirir ki, birinci pik qadınlarda menopauza dövrünə təsadüf edir, amma dəyişikliklər kişilərdə də müşahidə olunub. "Görünür, daha mühüm mexanizmlər var ki, həm kişilərdə, həm də qadınlarda orqanizmin kəskin dəyişikliklərinə təsir edir", - metabolomist Şyaotao Şen izah edir.

Tədqiqat 25-70 yaş arası kiçik bir qrup üzərində aparıldığından, daha dəqiq nəticələr üçün böyük nümunə ilə əlavə müşahidələr və təcrübələr vacibdir. Alimlərin fikrincə, bu "yaşlanma sıçrayışlarını" anlamaq ürək, immun sistemi və metabolizm problemləri də daxil olmaqla, yaşla əlaqəli xəstəliklərin qarşısının alınması və müalicəsi üçün effektiv üsulların hazırlanmasına kömək edə bilər.

Gündəlik tövsiyə: 60 yaş civarında həkim müayinələrini artırmaq, qidalanmada şəkər və karbohidrat balansına diqqət etmək, fiziki fəaliyyət və sosial aktivliyi qorumaq daxili sistemləri sabitləşdirə və yaşlanmanın mənfi təsirlərini yavaşlada bilər.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:133
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 13 Noyabr 2025 01:36 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see307

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see305

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see305

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see300

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see281

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see281

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see281

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see266

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see262

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see258

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see258

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see253

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see252

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see252

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see246

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see244

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see234

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see230

Qan qrupu immunitetə nə dərəcədə təsir edir?

20 Noyabr 2026 13:53see222

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see197
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri