Icma.az
close
up
RU
“Həyatda yaşlanmanın sürətləndiyi iki əsas dövr“ Elmi tədqiqat

“Həyatda yaşlanmanın sürətləndiyi iki əsas dövr“ Elmi tədqiqat

Icma.az, Moderator.az portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

"Bu dövrlər bioloji göstəricilərin çoxunda kəskin dəyişikliklərlə xarakterizə olunur..."

Orqanizmdə kəskin dəyişikliklər dövrləri

"ScienceAlert" nəşrində dərc olunmuş yeni araşdırma göstərir ki, insanın yaşlanma prosesi həmişə tədricən olmur. 2024-cü ildə aparılan geniş tədqiqatda müəyyən olunub ki, həyat boyu iki dövr var ki, orqanizm xüsusilə sürətlə dəyişir - bu, təxminən 44 və 60 yaşlarda baş verir. Bu dövrlər bioloji göstəricilərin çoxunda kəskin dəyişikliklərlə xarakterizə olunur.

Tədqiqat 108 yetkin iştirakçı üzərində aparılıb, bir neçə il ərzində davamlı bioloji nümunələr toplanıb. Ümumilikdə 135 239 RNA, protein, lipid və mikrobion nümunəsi toplanıb. Hər iştirakçı orta hesabla 47 nümunə verib, biri isə 367 nümunə təqdim edib. Bu, 246 milyarddan çox məlumatın təhlilinə imkan yaradıb.

Nəticələr molekulların dəyişməsində iki aydın pik olduğunu göstərib: 40-44 yaş pikində lipid, spirt və kofein metabolizmi, ürək-damar sistemi, dərinin və əzələlərin funksiyası nəzərə çarpır. 60 yaşlarda isə karbohidrat və kofein metabolizmi, ürək-damar göstəriciləri, dərinin və əzələlərin vəziyyəti, immun sistemi və böyrəklərin fəaliyyəti ilə bağlıdır.

Gündəlik tövsiyə: 40-45 yaşlarda sağlam həyat tərzinə diqqət artırmaq, balanslı qidalanmaq, müntəzəm idman etmək və zehni fəaliyyətləri aktiv saxlamaq bu dəyişiklikləri yumşalda bilər.

Səbəblər, məhdudiyyətlər və gələcək perspektivlər

Alimlər bildirir ki, birinci pik qadınlarda menopauza dövrünə təsadüf edir, amma dəyişikliklər kişilərdə də müşahidə olunub. "Görünür, daha mühüm mexanizmlər var ki, həm kişilərdə, həm də qadınlarda orqanizmin kəskin dəyişikliklərinə təsir edir", - metabolomist Şyaotao Şen izah edir.

Tədqiqat 25-70 yaş arası kiçik bir qrup üzərində aparıldığından, daha dəqiq nəticələr üçün böyük nümunə ilə əlavə müşahidələr və təcrübələr vacibdir. Alimlərin fikrincə, bu "yaşlanma sıçrayışlarını" anlamaq ürək, immun sistemi və metabolizm problemləri də daxil olmaqla, yaşla əlaqəli xəstəliklərin qarşısının alınması və müalicəsi üçün effektiv üsulların hazırlanmasına kömək edə bilər.

Gündəlik tövsiyə: 60 yaş civarında həkim müayinələrini artırmaq, qidalanmada şəkər və karbohidrat balansına diqqət etmək, fiziki fəaliyyət və sosial aktivliyi qorumaq daxili sistemləri sabitləşdirə və yaşlanmanın mənfi təsirlərini yavaşlada bilər.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:129
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 13 Noyabr 2025 01:36 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see389

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see361

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see306

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see285

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see281

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see274

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see263

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see256

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see255

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see240

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see230

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see228

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see225

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see222

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see220

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see216

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see215

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see211

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see211

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see202
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri