Icma.az
close
up
RU
İnsan niyə yaşlanır? 5 addımda qocalığa meydan oxuyun

İnsan niyə yaşlanır? 5 addımda qocalığa meydan oxuyun

Icma.az, Qaynarinfo saytına istinadən bildirir.

Yaşlanmanın bir xəstəlik olub-olmaması elmi müzakirələrin əsas mövzularından biridir. 

Qaynarinfo-nun məlumatına görə, tibbi genetika üzrə mütəxəssis, professor Gözdə Yeşil Sayın bildirib ki, hüceyrələrin yenilənmə qabiliyyətinin zəifləməsi, DNA zədələrinin toplanması, maddələr mübadiləsinin yavaşlaması və toxumaların elastikliyini itirməsi yaşlanmanın əsas səbəblərindəndir. Lakin bu proses hər kəsdə eyni sürətlə getmir. Genetik faktorlar, həyat tərzi, ətraf mühit və stress yaşlanma gedişinə mühüm təsir göstərir.

Professorun açıqlamasına görə, yaşlanmanın əsas səbəbləri bunlardır:

* DNA zədələri və telomerlərin qısalması – hüceyrələrin yenilənmə qabiliyyətini azaldır, xəstəlik riskini artırır.

* Oksidativ stress – sərbəst radikalların yığılması hüceyrələrə zərər verir və qocalmanı sürətləndirir.

* Xroniki iltihab – yaş artdıqca aşağı səviyyəli iltihab artır və Alzheimer, artrit, diabet kimi xəstəliklərlə əlaqələndirilir.

* Hüceyrə yaşlanması (senesensiya) – müəyyən həddə çatdıqda hüceyrələr bölünməni dayandırır və ətraf toxumalara zərər verən siqnallar yayır.

* Epigenetik dəyişikliklər – genlərin fəaliyyətini tənzimləyən mexanizmlər yaşla dəyişir və hüceyrə funksiyalarını zəiflədir.

Mütəxəssisin fikrincə, tibbin fərdiləşdirilməsi sayəsində yaşlanma prosesini idarə etmək mümkündür. Bunun üçün hər kəsin sağlamlıq planı ayrıca hazırlanmalı və tətbiq olunmalıdır.

Professor Gözdə Yeşil Sayın qocalığa qarşı ümumi olaraq hər kəsin tətbiq edə biləcəyi 5 əsas tövsiyəni də açıqlayıb:

* Qidalanma ilə hüceyrə sağlamlığını qorumaq – tərəvəz, meyvə, tam taxıllar, balıq və antioksidantlarla zəngin qidalar istehlak etmək.

* Mütəmadi idmanla bədən və beyni gücləndirmək – əzələ itkisini və zehni zəifləməni yavaşlatmaq.

* Yuxuya önəm vermək – gündə 7-9 saat yuxu hüceyrə bərpasını gücləndirir və demans riskini azaldır.

* Stressi idarə etmək – meditasiya və sosial əlaqələr xroniki iltihabı azaldır.

* Zehni fəaliyyətləri dəstəkləmək – satranç, tapmaca və yeni bacarıqlar beyin sağlamlığını qoruyur.

Aydın

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:199
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 03 Sentyabr 2025 22:33 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see383

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see352

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see302

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see278

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see275

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see267

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see257

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see249

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see248

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see234

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see225

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see224

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see221

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see217

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see216

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see212

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see211

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see207

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see205

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see197
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri